Esnafa zarar etmek yasak

Kazanç beyan ederken zarar gösteren firmalara, Maliye tarafından "incelemeye hazır ol" uyarısı yapıldığı ortaya çıktı. Görüştüğümüz bazı esnafın verdiği bilgiye göre, gelir beyan etmek için gittikleri vergi dairelerinden kendilerine, 'matrahınızda zarar göstermeyin. Gösterirseniz sıkı bir incelemeye hazırlıklı olun' mesajı veriliyor. Devletin vergi gelirlerini artırmak için, yıllardır zarar gösteren firmalara yönelik böyle bir uygulamaya gittiği belirtiliyor. Öte yandan görüşlerini aldığımız bazı Maliye bürokratları da, zarar ve iflas gösteren firmalara yönelik böyle bir baskı yapıldığını doğruladı.

Maliye yetkililerinin yaptığı açıklamaya göre, vergi toplayıcının böyle bir uygulamaya gitmesindeki en büyük etken, geçen yıl getirilmesi planlanan 'hayat standardı' vergisinin geri çekilmesi. Doktorluk, avukatlık gibi belli başlı meslek gruplarından alt limiti sabit gelir elde etmeyi öngören 'hayat standardı' kanunu, yoğun tepki üzerine son anda geri çekilmişti.

Ancak Maliye Bakanlığı'nın 2004 yılında açıkladığı resmi verilere göre, bir mobilyacı ayda ortalama 2.4 milyon lira, diş hekimi, 2.8 milyon lira, kuaför 3.6 milyon lira, doktor ise 10 milyon lira gibi komik rakamlar ödüyor. Bu durum Maliye Bakanı Kemal Unakıtan'ın da tepkisini çekmiş ve bir açıklamasında, "Beyannameler vicdanları sızlatıyor. Doktor sanki ayda bir hasta bakmış gibi gelir beyan ediyor" şeklinde yakınmıştı.

Ekonomi uzmanları da, vatandaşın vergi vermedeki isteksizliğini, dolaylı vergilerin yüksekliğine bağlıyor. Türkiye'de KDV, ÖTV gibi dolaylı vergilerin devletin toplam vergi gelirleri içerisindeki oranının yüzde 70'e yaklaştığı belirtiliyor.

Düşük gelirli işler yapan esnaf ise duruma tepkili. Bayrampaşa'da torna işi yapan Hüseyin Bravo isimli vatandaş, devletin vergi beyanında zarar gösterene sıkı takip uygulaması durumunda, bunun ancak uyanık bazı vergi memurlarına yarayacağını dile getirdi. Vergi konusunda 'vicdanlardaki adaletin' devreye girmesi gerektiğini belirten Bravo, "6 aydır cepten yiyorum. Ben eksiye düşersem, devlete vergi vermeyi değil önce ailemi düşünürüm. Üst gelir gruplarının ne kadar düşük vergi ödediği dünkü gazetelerde yer aldı" dedi.

Lokanta işleten Cahit Yılmaz isimli vatandaş ise, "devletin vergi gelirinin artmasını biz de istiyoruz. Ancak beyanda bulunan esnafın çok sıkıştırılmaması lazım. Bu tür uygulamalar uyanık memurlara yarar. Devlet daha az vergi toplar" şeklinde konuştu.

YAKUP KOCAMAN / İSTANBUL

----------------- imza------------------

----------------- imza------------------