Esnafın kredi uyanıklığı

Ankara Ticaret Odası (ATO) Başkanı Sinan Aygün, konut kredisinin ticari krediden daha ucuz ve sabit faizli olmasının, tüccarları, birbirlerinden anlaşmalı olarak emlak satın alıp konut kredisi çekmeye yönelttiğini belirtti. Aygün, yaptığı açıklamada, 2001 krizinde kredi faizlerinin yüzde 50'lerden yüzde 1500'lere fırlaması nedeniyle büyük darbe yiyen tüccarın, kendi arasında emlak alım-satımı yapıp konut kredisi çektiğini ve bu krediyi ticari amaçlı kullandığını belirtti. Tüccarlar arasındaki ev alım-satımının ciddi boyutlara ulaştığını ifade eden Aygün, şunları kaydetti: "Tüccar anlaşmalı (ev almış gibi) gibi yaparak konut kredisi çekiyor. Krizde ticari krediden ağzı yanan tüccar, bu tür yöntemlere başvurarak konut kredisine yöneliyor."

Aygün, 2005 yılının 9 ayında toplam 140 bin kişinin konut kredisi kullandığına dikkati çekerek, 2005 yılı başında 2 katrilyon 790 trilyon lira olan konut kredisi miktarının 9 katrilyon 494 trilyon liraya ulaştığını hatırlattı. 2003 yılında yüzde 14 olan konut kredilerinin tüketici kredileri içindeki payının, Eylül 2005 itibariyle yüzde 36'ya yükseldiğine işaret eden Aygün, konut kredilerindeki patlamada, tüccarlar arasındaki anlaşmalı emlak alım satımının da payı olduğunu bildirdi.

Ticari kredilerin konut kredilerinden üç kat daha pahalı olması nedeniyle tüccarın bu yola başvurduğunu ifade eden Aygün, açıklamasını şöyle sürdürdü: "Türkiye'de ticaretin önündeki en büyük engellerden birisi, ticari kredi faiz oranlarının yüksek olması. Konut kredilerinin faiz oranı ortalama yüzde 1.2 iken, ticari kredilerin faiz oranı yüzde 300 daha fazla. Özellikle son dönemde bankalar tüccarı unutup konut kredisine ağırlık vermiş durumda. Böyle olunca tüccar da konut kredisi çekip bu krediyi ticari amaçlı kullanıyor." Aygün, vade süresinin ticari krediye göre uzun olması ve kredi çekme prosedürünün kolaylığı gibi etkenlerin de tüccarı konut kredisine yönelttiğini belirtti.

Konut kredisindeki artışın tehlike sinyalleri verdiğini de söyleyen Aygün, günde 1200 kişinin kredi kullandığını kaydetti. Aygün, bazı bankaların 25 yıla kadar vade yaptığını, bu krediler geri dönmezse bankaların elinde on binlerce hacizli konut olacağını, bu durumun, ekonomiyi derinden sarsacak bir krize yol açabileceğini dile getirdi.