IMF'siz yeni kalkınma programı kaçınılmaz

FAHRİ SARRAFOĞLU / İSTANBUL

Türkiye'nin, uzunca bir zamandır, her ülkede vaki olması doğal birtakım halledilebilir sorunları düğüm haline dönüştürerek, çözümsüzlük anaforunda zaman, insan, para ve itibar kaybetmekte olduğunu söyleyen MÜSİAD Başkanı Bolat; "Türkiye'nin, çekilen siyasal ve toplumsal travmaların etkisi altında yok ettiği insan sermayesinin ve heba ettiği geleceğin muhasebeleştirilmesi kolay olmasa da, yıkımın ve çöküşün korkunç ekonomik maliyeti ortadadır.

Teröre 100 milyar dolar, batık bankalara 23 milyar dolar, kamu bankalarının görev zararı denen karanlık işlere 25 milyar dolar, istikrarsızlığın bedeli olarak son 20 yılda yurt dışına 200 milyar dolar para aktarmış bir memleket, çok şükür ki, bugün hâlâ ayakta kalabilmektedir" dedi.

MÜSİAD Başkanı Dr. Ömer Bolat konuşmasında Özal sonrası yeni bir şans yakalandığına işaret ederek, "Uzun zamandan sonra bir hükümet, adeta devletin halkı terbiye etmek üzere eli sopalı bekçisi hüviyetinden çıkarak, hem kendisi halkın yanında pozisyon almış, hem de devlet denen mekanizmanın ìhalk içinî var olduğunu bir kez daha bize hatırlatmıştır" dedi.

2003 yılında ekonomide büyüme, enflasyon, kamu maliyesi, reel faizler, ihracat, cari denge ve döviz kurları gibi başlıca makro ekonomik performans kriterleri açısından bakıldığında, bardağın yarısının dolu, diğer yarısının henüz boş olduğu bir performans kaydedildiğine de dile getiren MÜSİAD Başkanı Bolat, şöyle konuştu: "Ekonomide iyimser anlayışımız devam ediyor. Kamu maliyesi, sürdürülemez borçlanmadan, sürdürülebilir büyümeye geçiş için artık İMF sonrası yeni bir toplumsal kalkınma hamlesi ve ekonomide yeniden yapılanma programıî oluşturmanın kaçınılmaz olduğunu göstermektedir" dedi.

Türkiye, artık bir gelecek rüyası inşa etmek zorundadır. Bu gelecek umudunun tek tek bireylere bir heyecan karşılığı olmalı diyen MÜSİAD Başkanı Bolat, Türkiye'nin önüne hükümetin 2023 vizyonun konulması gerektiğini vurgulayarak, "Türkiye, artık bir gelecek rüyası inşa etmek zorundadır. Bu gelecek umudunun tek tek bireylerde bir heyecan karşılığı olmalı. Hükümete düşen, Türkiye'nin önüne cumhuriyetimizin 100. yıldönümüne denk gelen bir 2023 vizyonu koymak olmalıdır" dedi.

Türkiye'nin ekonomi politikası hedefi, 1985-1994 arasındaki dönemde olduğu gibi, stand-by anlaşması yapmayı gerektirmeyen bir anlayışla belirlenmelidir.

2005 ve 2006 yıllarında IMF'ye olan borç geri ödemelerinin daha uzun bir takvime bağlanmasıdır.

Yüksek Planlama Kurulu etkin bir şekilde işletilmelidir.

Türkiye'de "Hedef-2023" adıyla bir "Toplumsal Kalkınma Seferberliği" programı başlatılmalıdır.

Faiz Dışı Fazla (FDF) hedefi yüzde 5'e, hatta 4,5'e düşürülmeli, ekonomiyi canlandıracak diğer alanlara kaynak aktarılmalıdır.

Yüksek reel faiz baskısını azaltmak ve finansal piyasalara derinlik kazandırmak amacıyla finansal ürün çeşitliliği sağlanmalıdır. Bu amaçla (kira sertifikası, kâr ortaklığı yatırım belgesi, gelir ortaklığı senedi, gayrimenkule dayalı menkul kıymetler) çıkarılmalıdır.

Kamuda optimum nakit yönetimi için kaynakların tek bir havuzda toplanarak yönetilmesi uygulaması (havuz sistemi) yeniden başlatılmalıdır.

Öncelikle vadesi iki yıla kadar olan iç borç stoku yeniden yapılandırılmalıdır.

İç borç politikası sadece, bankacılık sektörünün mevcut olduğu bir ekonomik ortamda piyasa istikrarını sağlamak amacıyla kullanılmalıdır.

Döviz kurunun, yüksek reel TL getirisi baskısından kurtarılarak gerçek anlamda dalgalı kur politikası hayata geçirilmelidir.

Kısa vadeli spekülatif sermaye giriş ve çıkışlarını caydırmak ve yabancı portföy yatırımlarını güven ve istikrara kavuşturmak amacıyla her sermaye çıkış hareketine cüzi oranda da olsa (binde 2,5 gibi) "Tobin Vergisi" konulmalıdır.

Merkez Bankası Kanunu'nda değişiklik yapılarak, Merkez Bankası'nın fiyat istikrarı ile birlikte ekonomik büyümenin sağlanmasını da uyumlu bir şekilde hedeflemesi mümkün kılınmalıdır.

Aynı kanun değişikliğiyle, Hazine'nin Merkez Bankası'ndan kısa vadeli avans kredi kullanımı, üçer aylık dönemler içerisinde kapatılmak şartıyla bütçe gelirlerinin yüzde 5'ine kadar mümkün kılınmalıdır.

Tasarruf mevduatı sigorta sistemi, bankaların kendi aralarında oluşturacakları mevduat sigortası güvencesiyle ikame edilerek Türkiye Bankalar Birliği'ne devredilmelidir.

MÜSİAD Genel Başkan Yardımcısı Büyükdede, hükümetle YÖK arasındaki gerginlik konusunda, "YÖK güç gösterisinde bulunuyor. Halbuki iş ve sanayi dünyası ile kol kola olmalıdır. Biz elimizi uzatıyoruz. YÖK'ün de uzatmasını bekliyoruz" dedi. MÜSİAD 2004 Ekonomi Raporu'nun açıklandığı basın toplantısında bir konuşma yapan Büyükdede, YÖK ve meslek liseleri ile ilgili olarak yaptığı açıklamada şunları söyledi: "Reel sektörün acil olarak nitelikli elemana ihtiyacı vardır. Bugün bazı işyerlerimizde yatakhaneler yapılmaya başlanmıştır. Sebebi ise Romanya'dan nitelikli eleman ihtiyacı duydukları için. Ucuz oldukları için değil sanayide ve üretimde kullanacakları nitelikli elemanları ülkemizde bulamadığı için yurtdışından eleman ithal ediyoruz". YÖK'ün bir bardak suda fırtına kopardığına dikkat çeken Büyükdede, "YÖK güç gösterisinde bulunmaktadır. YÖK ve üniversiteler reel sektörden kopuk eğitim vermektedirler. Mezun olanlar maalesef reel sektörün ihtiyacını karşılamamaktadır. Ama biz sanayici olarak YÖK'e elimizi uzatıyoruz. Kol kola iş yapmak istiyoruz. Nitelikli eleman ihtiyacı için meslek liselerimizin yeniden ihyası için neler yapılması gerekiyorsa, okul yapımı, tamiri, teknik ihtiyaçları dahil olmak üzere başta MÜSİAD olmak üzere üzerimize düşen görevi yapmaya hazırız" dedi.

Hasan Büyükdede, "yeni YÖK Yasası ile 60 bin İmam Hatipli'nin önünün açıldığı söyleniyor. Halbuki bundan önce üniversiteyi kazanan sadece bin 750 kişi idi. Yeni kanunla bu rakam en fazla 2 bin 200 kişiye çıkacak. Bütün kopartılan gürültü maalesef 2 bin kişi içindir" şeklinde konuştu.

2003 yılı boyunca yüzde 5 olarak he-deflenen büyüme oranının yüzde 5.9 olarak gerçekleşmesinin sevindirici olduğunu söyleyen MÜSİAD Başkanı Bolat, 2003 ile ilgili güzel gelişmeleri şöyle sıraladı:

Nominal faiz oranları Kasım 2002'de %65'lerden 2003 yılı sonunda yüzde 22'lere geriledi,

Türkiye hâlâ borç biriktirmeye devam etmesine karşın, borç ödeme ve çevirebilme yeteneği arttı,

Borç stokunun milli gelire oranı yüzde 90'lar seviyesinden, yüzde 70'lere kadar geriledi,

Enflasyonda son otuz senenin rekorları kırıldı, hatta tek haneli enflas-yon beklentisi hayal olmaktan çıktı,

Aşırı dolarize olan bir ekonomide kur dizginlendi, TL'ye güven oluştu ve aktörlere güven geldi,

İhracat 50, ticaret hacmi ise ilk defa olarak 116 milyar dolar düzeyine ulaştı,

İhracattaki patlama nedeniyle ihracatın ithalatı karşılama oranı yaklaşık yüzde 70'ler düzeyinde gerçekleşti, 7 milyar dolar olarak hedeflenen cari açık, 6,6 milyar dolar olarak gerçekleşti.

Demokratikleşme ve sivilleşme reformları konusunda başarılı adımlar atılmış, dış politikada da komşu ve bölge ülkelerine yönelik açılımlar, AB politikası ve uyum yasaları, Kıbrıs'ta çözüme yönelik diplomatik ataklar hem iş âleminin hem de tüm dünyanın takdirini kazanmıştır.

----------------- imza------------------