Kral Charles’ın başbakanları: Biri Hindu biri Müslüman

İngiltere Kralı 3’üncü Charles, 6 Mayıs Cumartesi günü Londra’daki Westminster Abbey’de taç giydiğinde, yanında ev sahibi sıfatıyla eski sömürgelerinden gelme iki başbakan olacak. Çalkantılı bir dönemin ardından Birleşik Krallık’ın başına geçen Hindistan asıllı Rishi Sunak’tan sonra, İskoçya’nın başına da Pakistan asıllı Humza Yousaf seçildi. Her iki isim, Birleşik Krallık’tan bağımsızlıklarını 1947’de kazanan ülkelerden gelmenin yanı sıra, seçimle değil parti içi oylamayla liderlik koltuğuna oturmaları ve zaten kabine üyeleri olmaları bakımından birbirlerine benziyor.

Azınlıkların rolü artıyor

Dün adı İskoç parlamentosunda oylanan 37 yaşındaki Humza Yousaf, hem ülkenin en genç başbakanı hem de bir Batı Avrupa demokrasisinin ilk Müslüman lideri oldu. Yousaf bugün İngiltere Kralı Charles’dan onay alarak resmen görevine başlayacak. Yousaf’un İskoç parlamentosundaki en büyük rakibi, İşçi Partisi’nin lideri Anas Sarwar da Pakistan kökenli.

Belediye başkanı da göçmen

Ayrıca Krallık’ın başkenti ve en kalabalık şehri Londra’yı da yine Pakistan göçmeni Müslüman Sadiq Khan yönetiyor. Yani İngiltere’de eski sömürgelerden gelenlerin yönetime katılımı giderek artıyor. Gözlemcilere göre Birleşik Krallık siyasetinde etnik ve dini çeşitlilik bir “norm” haline geldi. Hindistan asıllı Sunak’ın kabinesinde en önemli pozisyonları dolduran Dışişleri Bakanı James Cleverly ve İçişleri Bakanı Suella Braverman da “renkli” kişiler. 68 milyonluk Birleşik Krallık nüfusunun yaklaşık 1.8 milyonunu Hindistan asıllılar, 1.6 milyonunu ise Pakistanlılar oluşturuyor.

Her şey pürüzsüz değil

Önceki gün yaptığı zafer konuşmasında Yousaf, 1960’larda ülkeye İngilizce bilmeden göç eden babasının “en çılgın rüyalarında bile” bu anı göremeyeceğini söyledi, “Bugün açık bir mesaj gönderdik: Ten renginiz veya inancınız, hepimizin evi olarak adlandırdığımız ülkeyi yönetmeye engel değil” diye ekledi. Öte yandan etnik ve dini azınlıklar lehine kaydedilen tüm ilerlemeye rağmen İngiltere, yasa dışı göçmenlere karşı giderek daha sert önlemler alarak çelişkili görüntü veriyor. Boris Johnson hükümetinden sonra Sunak da Fransa’dan teknelerle gelen göçmenlere karşı tutumu sertleştiriyor.

Humza Yousaf kimdir?

- Babası Pakistanlı, annesi Kenya doğumlu Güney Asyalı olan Yousaf, Glasgow’da doğdu ve burada özel okulda eğitim aldı. ABD’de 11 Eylül saldırıları sonrası ırkçılığa uğradığını anlatan Yousaf, Glasgow Üniversitesi’nde Müslüman Öğrenciler Derneği’nin başkanlığını yaptı.

- İskoçya’nın ilk müslüman milletvekili olan Bashir Ahmad’ın asistanı olarak parlamentoya girdi. 2011’de, henüz 26 yaşındayken, bugün başına geçtiği İskoç Ulusal Partisi’nden (SNP) ülkenin en genç milletvekili seçildi. İki kez evlendi, biri üvey iki çocuğu var. - 2012’de uluslararası kalkınma bakanı olarak atandığında ülkenin ilk Müslüman kabine üyesi oldu. 2016’da ulaştırma, 2018’de adalet, 2021’de ise sağlık bakanı oldu. - Ulaştırma bakanıyken sigortasız araç kullanmaktan yakalandı, 300 sterlin para cezası ve altı ceza puanı aldı. En son bulunduğu sağlık bakanlığı görevinde ise sistemsel aksaklıklar ve hastanelerde uzun bekleme süreleri yüzünden eleştirildi.

- Liberal eğilimli Yousaf’un zaferi, aynı partiden sosyal ve mali açıdan Hıristiyan muhafazakâr rakibi Kate Forbes’in olası başarısından endişe eden genç seçmeni sevindirdi. SNP liderlik yarışında ikinci olan Forbes, kürtaja ve eşcinsel evliliğe karşı tutumuyla biliniyor. - Kampanya sırasında Yousaf’un en büyük vaadi, yeni bir bağımsızlık referandumu düzenlemek oldu. “İskoçya’ya bağımsızlık getiren nesil olacağız” dedi. Anketlere göre bağımsızlığa destek yüzde 45 düzeyinde. - Öte yandan Sunak hükümeti referanduma izin vermeyeceklerini tekrarladı, “İskoçlar için gerçekten önemli olan şeye, ekonomiye odaklanın” dedi. Bağımsızlık referandumu için Londra’nın onayı şart. - Yousaf, önümüzdeki 18 ay içinde yapılacak seçimlere kadar bütçe, emisyon hedefleri ve cinsiyet değiştirme ameliyatına dair tartışmalı bir yasal düzenleme dahil bir dizi zorluğu aşmak zorunda.