TR
EN
AR
FR
RU
UR
2004'ün son yargısız infazı
26 Aralık'ta jandarmanın açtığı ateş sonucu ölen Yücel Solmaz 2004'ün son yargısız infaz kurbanı oldu. Mülki idare amirleriyle Cumhuriyet Başsavcısı, "Fevri hareketle ateş edildi. Kanunsuz güç kullanımı var" dediler.
---------------------------------- manset -------------------------------------------
---------------------- manset ---------------------
Türkiye'de 2004 yılının son ayına 'yargısız infaz' iddiaları damgasını vurdu. Son olarak 26 Aralık gecesi Van'ın Edremit ilçesinde jandarmanın dur ihtarına uymadığı gerekçesiyle ateş açtığı araçta bulunan 35 yaşındaki Yücel Solmaz hayatını kaybetti. Olayı araştıran insan hakları örgütleri, Solmaz'ın ölümünün yargısız infaz olduğunu açıkladı.
İnsan Hakları Derneği, Mazlum-Der ve Sağlık Emekçileri Sendikası (SES) yöneticilerinden oluşan bir heyet, Edremit'te mülki amirler, görgü tanıkları ve Yücel Solmaz'ın yakınlarıyla görüşerek bir inceleme raporu hazırladı. Raporda, olay yerinin jandarma bölgesi değil polis bölgesi olduğu, jandarma nizamiyesine 30 metre mesafede ve aydınlatılmış bir yol olduğu, aracı durdurmak için geçerli bir neden veya ateş açmak için kanuni bir emir bulunmadığı gibi pek çok önemli tespit yeraldı. Raporda, olayın aynı gün sabah erken saatlerde evinde yakalanan eski Milletvekili Mustafa Bayram'ın evinin yanında meydana geldiği kaydedildi.
'Ateşe gerek yoktu'
Heyetin görüştüğü Edremit Kaymakamı İsmail Kaygısız, ateş etmeyi gerektirecek bir durumun söz konusu olmadığını belirterek, "Kanunun verdiği yetkiyi icra ettirecek bir durum da mevcut değildir. Vaka, hukuk dışı gerçekleşmiş bir vakadır. İki er, fevri bir hareket ile ateş ediyorlar. Olayda, kolluğun yol üzerinde bulunmasına dair özel bir yetki yoktur" dedi. İsmail Kaygısız, olayın adliyeye intikal ettiğini ve gerekenin yapılacağını söyledi.
Van Cumhuriyet Başsavcısı Kemal Kaçan ise heyete yaptığı açıklamada, ateş edilmesine gerek duymadan aracın durdurulabileceğini belirterek, "Bunu birçok yöntemle gerçekleştirebilirlerdi. Örneğin, bir sonraki güvenlik noktasına haber verilebilirdi veya yaşam hakkına yönelmeden aracın lastikleri hedef alınabilirdi. Böyle olmadığı için, kanunsuz güç kullanılmıştır. Ateş emrinin uzman çavuş tarafından verildiğine inanıyorum. Erlerin kendi başına üstlerinden habersiz ateş açabileceklerine inanmıyorum" dedi. Kaçan, araca önden tabancayla arkadan ise uzun namlulu silahla ateş edildiğini belirterek, ölüme sebep olan merminin uzun namlulu silahtan atıldığını ve enseye isabet ettiğini kaydetti.
'Dur ihtarı yapılmadı'
Yücel Solmaz'ın vuruluğu araçta bulunan üç görgü tanığı ise arabanın yavaş gittiğini, yolda durmaları için bir işaret veya ikaz olmadığını, kendilerine dur ihtarı yapılmadığını anlattılar. Olayı araştıran heyet, raporda şu tespitlere yer verdi:
Olay yerinin rutin güvenlik tedbirleri için konulan bir arama noktası yok, bölge jandarma değil polis mıntıkasıdır. Jandarmanın özel arama veya araç durdurma izni yok.
Olay yeri son derece işlek bir yer, aydınlatma lambalarıyla ışıklandırılmış ve kısa mesafe görüş alanı net.
Aracı durdurmayı haklı kılacak bir neden ve/veya ateş etmeyi gerektirecek yasal icra emri olmamasına rağmen kanunsuz bir şekilde araca ateş açılmıştır.
Yalnızca maktul Yücel Solmaz' ın yaşamını yitirmesine yol açan asker tutuklu, bunun dışında ateş emri verdiği iddia edilen amir uzman çavuş Halit ile araca ateş eden diğer Er Halit ve tabanca ile ateş eden uzman çavuş Atalay tutuklanmadı; halihazırda hiçbir görevli tedbiren açığa alınmadı ve görevlerinin başında duruyor.
İşte cevap bekleyen sorular
Raporda, aydınlatılması gereken hususlar şöyle sıralandı:
Olay yerinin arama noktası olmaması ve polis mıntıkası olmasına rağmen, jandarma görevlilerinin araca ateş açmasının nedeni nedir?
Aracın, yaşam hakkına yönelik bir ihlalle sonuçlanabilecek tarzda ateşe tabi tutulması yerine, insan hayatına öncelik verecek alternatif yöntemlerle durdurulmasına başvurulmamasının nedeni nedir?
Kanunsuz icra emri konusu tartışmalı iken, adı geçen güvenlik görevlilerinin halen görevleri başında olması ve tedbiren açığa alınmamış olmaları, delillerin karartılması riskini doğurabilir mi?
Mustafa Bayram'ın olay günü sabah saat 05:00 sıralarında Edremit' deki evinden gözaltına alınmış olmasının ve bu vakanın da söz konusu evin hemen karşısında gerçekleşmesinin, kanunsuz ateş açılması olayıyla bir ilgisi var mıdır?
Ülkemizde askeri bürokrasi içerisinde emir-komuta hiyerarşisinin katı bir şekilde uygulanması gerçekliğine karşın, bu vakada ateş açan askeri görevlilerden sadece birinin tutuklanmış olması, adil bir yargılama süreciyle çelişmemekte midir? Nitekim olayda toplam üç kişi ateş açma fiilini gerçekleştirmiştir.
Son aylarda Gümüşhane, Trabzon, Kızıltepe, Şemdinli'de yaşanan yargısız infaz vakalarından sonra, son olarak Edremit ilçesinde Yücel Solmaz isimli yurttaşımızın yaşam hakkına kast edilmesiyle sonuçlanan bu ihlaller, demokratikleşme sürecini baltalamaya çalışan kesimlerin girişimleri midir?
KEZBAN BÜLBÜL / ANKARA
----------------- imza------------------
Yorumlar
Sırala:
Canlı
Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.