Çete yasası tamam

Ankara- Çıkar sağlamaya yönelik suç örgütleriyle mücadeleyi öngören yasa tasarısı, TBMM Genel Kurulu'nda önceki gece kabul edilerek yasalaştı. Yasa, çıkar sağlamak amacıyla mafya tipi suç örgütü kuranlara 3 yıldan 6 yıla kadar hapis cezası verilmesini öngörüyor.

Yasaya göre, doğrudan veya dolaylı bir biçimde bir kurumun, kuruluşun veya teşebbüsün yönetim ve denetimini ele geçirmek, kamu hizmetlerinde, basın ve yayın kuruluşları üzerinde, ihale ve benzeri işlerde denetim elde etmek, ekonomik faaliyetlerde kartel tröst ve karaborsa yaratmak, haksız çıkar sağlamak, her türlü genel ve özel seçimlerde oy elde etmek veya seçimleri engellemek amacıyla zor veya tehdit uygulamak, kişileri kendilerine tabi kılmaya zorlamak, yıldırma, korkutma ve sindirme gücünü kullanarak çıkar sağlamak amacıyla örgüt kuranlara, yönetenlere, örgüt adına faaliyette bulunanlara, sadece bu nedenle 3 yıldan 6 yıla kadar ağır hapis cezası verilecek.

Örgüte üye olanlar ise 2 yıldan 4 yıla kadar ağır hapis cezası ile cezalandırılacak. Örgüt silahlı ise bu cezalar 3'te 1'den yarıya kadar artırılıp, 9 yıl olarak uygulanacak. Suç faili, memur veya kamu hizmetiyle görevli kimse ise cezalar yarıdan bir katına kadar artırılaak ve 12 yıl olarak uygulanabilecek.

Bu suçları işleyen veya örgütlerin eylemlerini, amaçlarını, bu kişi veya örgütlere haksız çıkar sağlamak veya örgütün korkutma, sindirme, yıldırma gücünü artırmak amacıyla propagandasını basın ve yayın organlarında yapanlar hakkında 2 yıldan 4 yıla kadar ağır hapis ve bir milyar liradan, 5 milyar liraya kadar ağır para cezasına hükmolunacak. Ayrıca, yayın organının faaliyetleri bir günden 3 güne kadar durdurulacak.

Yasaya göre suçlu olmasından kuşkulanılan kişilerin dinlenmesine izin verilmesi istismar edilebileceği, telekulak olayına yasal kılıf olacağı endişesiyle Meclis ve kamuoyunda ağır eleştirilere neden olmuştu. Tasarıda öngörülen suçları işleyen veya bunlara iştirak edenlerin, suçlulara yardım ve yataklık ya da aracılık yaptıklarından kuşku duyulanların telefon, faks, bilgisayar gibi iletişim aygıtları dinlenilebilecek. Tespit edilenler, mühürlenerek zapta bağlanacak. Dinleme veya tesbite veya kayıtların incelenmesine hakim karar verecek. Dinlenme ve tespit kararları en çok 3 ay için verilebilecek. Bu süre, en çok iki defa olmak üzere 3'er aydan fazla olmamak üzere artırılabilecek. İletişimin dinlenmesi veya tespiti sırasında suç işlendiğine ilişkin şüphe ortadan kalkarsa, tedbir Cumhuriyet Savcısı tarafından kaldırılacak. Tedbir uygulaması sonucu elde edilen veriler, Cumhuriyet savcısının denetiminde 10 gün içerisinde yok edilecek. Terörle Mücadele Yasası uyarınca kovuşturulanlar ile teşekkül halinde tarihi eser, silah ve uyuşturucu kaçakçılığı yapanların da telefonları ve diğer iletişim araçları dinlenebilecek.

Mafya tipi örgütlenme içinde oldukları ve suç işlediklerinden kuşku duyulanların, ikametgâhları, işyerleri veya kamuya açık yerlerdeki her türlü faaliyetleri izlenebilecek, ses ve görüntü kaydı yapılabilecek. Çıkar amaçlı suçlar kapsamına giren suçların soruşturulmasında, diğer önlemlerin yeterli olmadığının anlaşılması halinde kamu görevlileri "gizli görevli" olarak kullanılabilecek. Gizli görevli, gerektiğinde örgüt içine sızarak gözetlemek, izlemek, örgüte ilişkin her türlü araştırmada bulunmak ve suçlarla ilgili diğer delil, iz, eser ve emareleri toplamakla yükümlü olacak. Görevlendirildiği örgütün işlediği suçlardan sorumlu tutulamayacak olan gizli görevlinin kimliği saklı tutulacak. Suçların veya delillerinin ortaya çıkarılması için, suçların işleniş biçimlerine benzer tutum ve davranışlarda bulunan kişilere ilişkin yer, kuruluş, çevre ve kurumlardaki her türlü resim ve özel kayıtlarla bilgisayar verileri incelenebilecek.

Suç işlenmesinden elde edildiği yönünde kuvvetli belirti bulunan hak ve alacaklar üzerindeki tasarruf yetkisi tamamen veya kısmen kaldırılabilecek, banka hesapları dondurulabilecek, kıymetli evrak ve diğer değerler zaptedilebilecek. Tanıkların kimlikleri her aşamada gizli tutulacak. Tanığın korunması için her türlü önlem devlet tarafından alınacak.

Soruşturma aşamasında yurtdışına kaçmalarını önlemek amacıyla sanıkların yurt dışına çıkışları yasaklanacak. Bu yasa gereğince yürütülen işlemler ve hazırlık soruşturması süresince alınan kararlar gizli olacak. Gizliliği ihlal edenler hakkında 2 yıldan 3 yıla kadar hapis cezasına hükmolunacak. Bu yasa kapsamına giren suçlara ilişkin davalara, Devlet Güvenlik Mahkemeleri'nde bakılacak, cezalandırılanların cezaları ertelenemeyecek.

Yasa, sanıkların pişmanlık getirerek örgüt ve faaliyetleri hakkında güvenlik güçlerine bilgi vermeleri halinde değişik oranlarda ceza indirimi de öngörüyor. Buna göre, hazırlık soruşturmasına başlandıktan sonra ferden bir suç işlememiş olanlar, örgüt ve mensupları hakkında bilgi vererek örgütten çekilirlerse, haklarında kovuşturma yapılmayacak. Suçların işlenmesinden sonra, soruşturmaya başlanmadan önce, yetkili mercilere başvurarak suçluların yakalanmasında yardımcı olanların cezaları 8'de 1'e kadar, hazırlık soruşturması sırasında bilgi veren sanıkların cezaları ise 6'da 1'e kadar indirilecek. Son tahkikat sırasında bilgi verip örgüt elemanlarını yakalatanların cezaları ise 4'te 1'e kadar indirilecek. Örgüt yöneticileri hariç olmak kaydıyla, hüküm kesinleştikten sonra bilgi vererek suçluların yakalanmalarını sağlayanlar ise cezalarının yarısını çekecekler.

Yasanın görüşülmesi sırasında telekulak skandalını yasal zemine oturtan telefon dinleme izni muhalefet ile hükümet arasında sert tartışmalara sahne oldu. Tasarı telekulak mağduru hükümet ortaklarının oyları ile yasallaştı