'Gazetecilerin yıpranma hakkı korunmalı'

Türkiye Gazeteciler Cemiyeti Başkanı Orhan Erinç, "Gazetecilerin yıpranma hakkının kaldırılmasını da öngören" yasa tasarısını eleştirerek, "Bugün Türkiye'de çok sayıda gazeteci koruma polisiyle dolaşıyor. Bunları yok sayarak böyle bir yola girmek yanlış" dedi. Başbakanlık Basın Yayın ve Enformasyon Genel Müdürlüğü (BYEMG) ile Yakın Doğu Üniversitesinin Lefkoşa'da düzenlediği "21. yüzyılda medya stratejileri: beklentiler sorunlar konferansı"na katılan Erinç, konuyla ilgili olarak A.A muhabirine yaptığı açıklamada, yanlış yoldan" dönülmesini istedi. Meslek örgütleri olarak çalışan gazetecilerin kazanılmış haklarının geri alınmaması için üzerlerine düşeni yapmaya çalıştıklarını ifade ederek, "Sanıyoruz ki politikacılar da bu yanlıştan geri dönmeyi uygun göreceklerdir" dedi. 1977'de 2098 sayılı bir yasa çıkarıldığını ve bu yasanın çıkarılma gerekçesinin gazeteciliğin zorlukları ver o zorlukların gazetecilere etkilerinin söz konusu edildiğini anlatan Orhan Erinç, şunları söyledi: "Gazetecilik yapılma koşulları, yapılması açısından sürekli stres içinde geçirilen bir süreç. İkincisi, can güvenliği açısından sürekli bir tehdit söz konusu. Bu nedenle de 2098 sayılı yasayla her yıl için 3 aylık bir itibari hizmet süresi ekleniyordu. Yani 20 yıl çalışan bir gazeteci 25 yıl çalışmış gibi emekli olma hakkını elde ediyordu. Ama daha sonra yaşa bağlandı biliyorsunuz, emeklilik süresi. O değişiklik de eğer gazeteci 20 yıl çalışmışsa emekli olma yaşından 5 yıl önce emekli olma hakkını kazanması şeklinde uygulamaya konuldu. Şimdi son yasada gazetecilerin itibari hizmet kapsamından çıkarıldığı söyleniyor. Daha sanıyorum ki imzaya açılmadı ama Başbakanlığa sunulmuş durumda."

1977'deki koşullarla bugünün pek farklı olmadığını kaydeden Orhan Erinç, şöyle devam etti:

"Yine çalışma koşulları, çalışma saatleri açısından gazetecilerin sürekli hareket halinde ve tabii ki mesleki geleneklerle haber atlama endişesinin yarattığı stres sürüyor. Onlara 1977'den sonra geçen süreçte şunlar da eklendi; can güveliğine yönelik tehdit daha da yoğunlaştı. Bugün Türkiye'de çok sayıda gazeteci koruma polisiyle dolaşıyor. Bunları yok sayarak böyle bir yola girmek yanlış."

Sosyal güvenlik açığının da sürekli olarak söz konusu edildiğine değinen Erinç, şöyle konuştu:

"Ama itibari hizmet nedeniyle gazeteciler adına ödenen toplam sigorta pirimi yüzde 3 fazla. Bir yandan devlet veyahut sosyal güvenlik kuruluşları prim gelirlerinin düşüklüğünden, azlığından şikayet ediyorlar. Ama bu uygulamayı kaldırarak, pirim gelirlerinin yüzde üçünden de vazgeçmiş oluyorlar. Bunları devlet olarak işverenlere bağışlama durumuna giriyorlar. Oysa bu itibari hizmet uygulaması doğrudan süreyi dolduran gazetecinin emekli olduğu anlamına da gelmiyor...

Yoksa gazetecilerin emeklilik hakkını elde ettikleri zaman emekli olmaları gibi bir uygulamanın olmadığını da biliyoruz. O nedenle sanıyorum ki bu yanlış yol, taslağın tasarılaşması aşamasında düzeltilecektir ya da TBMM'ye sunulduğunda ilgili komisyonlarda düzeltilecektir. Bu, kazanılmış hakkın geri alınmasıyla kalınmıyor, yüzde 3 pirim almama gibi bir şikayetlerin tersine bir uygulamayı da gündeme getiriyor. Sanıyorum ki bunu TBMM komisyonları dikkate alacaktır." Orhan Erinç, cemiyet olarak, konuyla ilgili herhangi bir girişimlerinin olup olmadığı sorusu üzerine, bu konunun aslında Türkiye Gazeteciler Sendikasının konusu olduğunu, ama cemiyet olarak da çalışmaları bulunduğunu söyledi. Erinç, Türkiye'deki basın yayın alanındaki 9 meslek örgütünün bu konuda çalışma yaptığını, gelecek hafta bir protesto gösterisinin planladığını bildirdi.

Erinç, "Meslek örgütleri olarak çalışan gazeteci arkadaşlarımızın bu haklarının geri alınmaması için üzerimize ne düşerse yapmaya çalışıyoruz. Sanıyoruz ki politikacılar da bu yanlıştan geri dönmeyi uygun göreceklerdir" dedi.

YDÜ'de düzenlenen medya konferansını da değerlendiren Erinç, konferansın Kıbrıs'ta yapılıyor olasının önemli olduğunu kaydetti. Mesleki ve Kıbrıs sorunuyla Kıbrıslı Türk basın mensuplarını ilgilendirin konuların da ele alındığını belirten Erinç, BYEMG'nin düzenliği etkinliğin uluslararası anlam da kazandığını, konferansın gazeteciliğin daha iyi yapılabilmesi açısından başarılı geçtiğini söyledi.