Erdoğan karşıtı ittifak

Belki de son yılların en ilginç ittifakı Ortadoğu"da Başbakan Erdoğan"a karşı oluştu. "Çıkar Politik" denebilecek bir sebeple birbirine düşman çevreler şaşırtıcı şekilde bir araya geldiler ve Erdoğan"ı engellemeye çalışıyorlar.

Arap elitleri "çıkar politik", Batılı ülkeler "reel politik", sermaye "ekonomi politik" ve kıskanç liderler "psiko politik" nedenlerle Erdoğan karşıtı bir ittifakın bir parçası olmuştur.

-/-

Arap baharının kendi iç dinamikleri olsa da gözden kaça bir şey var ki o da Ak Parti ve Erdoğan"ın 2002 "de başlayan "sessiz devrimi"nin etkisidir.

Demokrasiyle İslam"ı barıştıran, batının hegemonyasına hayır diyebilen, inancıyla övünen, dik duran ve yeni bir çekim merkezi olan bu sessiz devrimin Arap Baharı devriminin önemli tetikleyicisi olduğunu unutmamak lazım.

Erdoğan"ın ekonomideki başarısı, dış politikadaki tutumu, inançlı oluşu ve karizması Fas"tan Malezya"ya tüm İslam coğrafyasında büyük halk kitlelerinin kahramanı olmasına neden oldu. Ortadoğu"da çıktığı gezilerde meydan mitingleri düzenleyecek, büyük halk kitlelerine hitap edecek kadar taban buldu.

Erdoğan"ın içten ve halktan yana tavırları, tabanın gönüllerini fethetse de tavanın tepkisini çekti. Arap coğrafyasında elit siyaset, sermaye ve medya çevreleri iktidarlarının temellerini sarsan Erdoğan tarzını bir tehlike olarak algıladı ve rahatız olup karşı bir politika belirlediler.

Ortadoğu ve İslam dünyası açısından bakıldığında aslında Erdoğan"ın söylemleri ve tutumu sadece tabanda değil tüm elit kesimlerde de karşılığını bulması gerekirdi. Bağımsız, kendine güvenli, ümmetçi, kuşatıcı ve milleti önceleyen söylemler, ideal olarak bakıldığında tüm kesimlerin desteklemesi gereken bir politikadır. Ancak Arap coğrafyasındaki statükonun kurucuları, sistem oyuncuları ve dış paydaşların "Erdoğan tarzı" bir politikada oyun dışında kalacağı kesindir.

Yani yeni bir kavramla açıklayacak olursak "çıkar politik" açıdan Erdoğan tarzı siyasetin yaşamasına izin verilmesi mümkün değildir. Bu nedenledir ki Ortadoğu"da Erdoğan aleyhine ittifaklar, organizasyonlar, projeler devreye girmiş ve 2013 yılında hayata geçirilmeye başlanmıştır.

Körfez ülkelerinden Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Kuveyt, Mısır, Filistin"deki Ramallah yönetimi, eski Libya, Tunus, Cezayir rejim taraftarları, İran, Suriye, Irak, İsrail "çıkar politik" olarak Erdoğan karşıtı bir hareket başlatmıştır. Bu harekete örtülü olarak Rusya, Amerika, Almanya ve Fransa da destek vermiştir. Batılı ülkeler yüz yıldır at koşturdukları topraklarda ortaya çıkan ve kurulu düzene itiraz eden yeni bir aktörü çıkarları için tehlike görürken, diğer ülkeler de kendi istikballeri için bu aktörün başrol oynamasını kabullenmediler. Sanırım bölgede şaşırtıcı bir şekilde bir çok ülkenin çıkarları örtüştü ve Erdoğan karşıtlığı konusunda birleştiler. Birbirine düşman bir çok kesim son yılların en ilginç ittifakını "çıkar politik" açıdan kolayca kuruverdiler.

Bugün körfez sermayesinin sahibi olduğu gazete, televizyon ya da internet sitelerinde Erdoğan adı olumlu olarak tek bir haberde zikredilmezken, çok sayıda Erdoğan"ı eleştiren haber ve makaleye rastlanıyor. CNN, Wall Street Jurnal, New York Times, Washington Post, Bild, The Ekonomist gibi batı orjinli medya organları da Erdoğan karşıtlığına önemli destek veriyor.

Bu ittifakı ve gerekçelerini anlayabiliyorum. Erdoğan"a karşı olmanın iki önemli nedeni vardır. Bir, Erdoğan asla kontrol edilemez, yönlendirme ve etkiye kapalı bir kişiliğe/liderliğe sahiptir. Bu liderlik tarzı tüm bölge halklarında hayranlık uyandırıyor ve kendi yöneticilerinin eleştirmelerine neden oluyor.

Öte yandan Erdoğan inanç, coğrafya, tarih ve kültür kavramlarıyla yoğrulmuş, Osmanlı İmparatorluğu"nun devamı politikalarını ustaca izliyor ve hayata geçiriyor. Yıllar önce Osmanlı"nın bölgeye ektiği tohumları sulayan ve yeniden yeşerten bu politika Erdoğan karşıtlığının ikinci nedeni.

Bu iki sebep, yüzlerce yıl bölgede hüküm sürmüş ve güçlü tohumlar ekmiş Osmanlının yeniden filizlenmesine ve sahneye çıkmasına dolayısı ile tüm dengeleri değiştirmesine neden olacaktır. Bu nedenledir ki, Arap elitlerinin "çıkar politik", Batılı ülkelerin "reel politik", sermayenin "ekonomi politik" sebepleri ve kıskanç liderlerinin "psiko politik" nedenlerle Erdoğan karşıtı bir ittifak oluşmuştur.

Bu Erdoğan karşıtı oluşumun bir de Türkiye içinde uzantıları vardır. Bu da bir sonraki yazının konusu.