İsrail bu programla başardı

ULUSLARARASI Para Fonu (IMF), Türkiye'nin de uyguladığı, hedeflenen döviz kuruna dayalı enflasyon indirme politikasının, en etkin antienflasyonist politika olduğunu bildirdi. IMF'nin, Şili, Kolombiya, İsrail, Polonya ve Macaristan'da uygulanan "Döviz Kuru Sepetinin Yavaş Artışına Müsaade Edildiği (Crawling Band) Enflasyon Hedefleme Politikası" çalışmasından derlenen bilgiye göre, bu politika en etkili şekilde İsrail'de uygulandı ve başarılı oldu. IMF'nin çalışmasına göre, hedeflenen döviz kuruna dayalı ve enflasyonun hedef rakamlara bağlandığı, enflasyon indirme politikasının, başarısının yanısıra bazı riskleri de bulunuyor. Çalışmada, faiz ve döviz kuru sepetinde uygulanan politikaların taviz verilmeden devam ettirilmesi durumunda, hedeflenen enflasyona ulaşıldığı belirtiliyor.

Bu programda başarılı olabilmek için, tüm parasal-mali, psikolojik ve yapısal politikaların eş güdümlü olarak yürütülmesi gerekiyor. Çalışmaya göre, hedeflenen döviz kuruna bağlı antienflasyonist politikanın başarısı için, öncelikle gelişmiş bir enflasyon hesaplama ve tahmin mekanizmasının oluşturulması gerekli.

Programın başarısı için, ileriki aşamada, bağımsız bir Merkez Bankası'nın gerekliliğine dikkat çekilen çalışmada, güçlü bir mali sektörün de olması gerektiği belirtiliyor.

Kamu ve özel sektördeki zam ve ücretlerdeki paralel artışın önemine işaret edilen çalışmada, böylece programın inandırıcılık yönünün güçleneceği ifade ediliyor.

Bu programın en önemli yönlerinden birisi olan psikolojik mücadele çerçevesinde, tüm yetkililerin kararlı ve ortak davranması gerektiği vurgulanıyor.

Geniş kapsamlı, toplumun tüm gruplarının içine alındığı bir işbirliği ise programın başarısında en önemli unsurlardan biri olarak gösteriliyor.

Çalışmaya göre, döviz kuru sepetindeki değer artışının belirli hedeflere konulması ve yerel para biriminde aşırı değer artışı riski, ihracattaki rekabet şansını azaltabilir. Bu nedenle, bu politikanın 2-3 yıldan fazla sürdürülmemesi tavsiye ediliyor.

Ayrıca, faiz oranları ile döviz kuru sepeti değeri arasındaki bağlantının kaybolmasının, makro ekonomik hedeflerin tutturulmasını güçleştirebileceği uyarısında bulunuluyor.

Döviz kuru sepetinin değeri konusunda, piyasaya yanlış sinyaller ve dolayısıyla yanlış anlamalara imkan verilmemesi gerekiyor.

Çalışmaya göre, portföy şeklindeki yabancı sermayenin girmeye başlaması ve döviz talebinin dönemsel ya da psikolojik olarak artması durumunda, faizlere kontrollü olarak bir miktarlık yükselme imkanının verilmesi gerekiyor.

Yabancı sermaye ile giren dövizin ise döviz kuru sepetini zorlayarak hedeflenen döviz kurunun banttan çıkmasına neden olabileceği belirtilen çalışmada, bunun yanısıra Merkez Bankası'nın, ülkeye giren dövizi sterilize etmekte zorlanabileceği kaydedildi.

Çalışmada, döviz rezervine bağlı olarak sürdürülen bu politikada, uluslararası finans piyasalarındaki kriz ve anlık değişmelerin, sermaye hareketlerini hızlandıracağı, sermaye çıkışı sonucu da döviz kuru sepetinin değerinin hedef dışına çıkabileceği belirtiliyor.