'Reddi hakim' tartışması

Kapatılan DEP'in eski milletvekilleri Leyla Zana, Hatip Dicle, Orhan Doğan ve Selim Sadak'ın Ankara 1 No'lu DGM'de yeniden yargılandıkları davada, tahliye talepleri yine reddedildi. Mahkeme Başkanı Mehmet Orhan Karadeniz, eski DEP'lilerin taleplerinin reddedildiğini ve diğer eksikliklerin giderilmesi için duruşmanın 20 Şubat'a ertelendiğini açıkladı. Duruşmayı izleyenlerin kararı alkışlarla protesto etmesi üzerine salondakilerin çıkışına izin vermeyen Mahkeme Başkanı Karadeniz, bu kişilerin kimliklerinin tespit edilmesi ve gelecek duruşmaya alınmaması talimatı verdi. Duruşmayı izleyenlerin dışarı çıkmasına, ancak kimlik tespiti yapıldıktan sonra izin verildi. Öte yandan, mahkemede sanık avukatlarıyla, mahkeme başkanı Mehmet Orhan Karadeniz arasında, mahkemenin önyargılı olduğu konusunda tartışma yaşandı. Mahkeme Başkanı Karadeniz, avukatlardan Yusuf Alataş'ın mahkemeyi zan altında bıraktığını belirterek, reddi hakim talebinde bulunmasını istedi. Alataş ise taleplerinin dikkate alınmadığını belirterek, buna gerek duymadıklarını ifade etti.

Gergin bir ortamda geçen Eski DEP milletvekilleri Leyla Zana, Hatip Dicle, Orhan Doğan ve Selim Sadak'ın yargılandığı duruşmaya Avrupa Parlamentosu mensubu 4 milletvekilinin yanında, TBMM İnsan Hakları Komisyonu Başkanı Mehmet Elkatmış ile komisyon üyesi Diyarbakır Milletvekili Cavit Torun, İHD Başkanı Hüsnü Öndül, DEHAP Başkanı Tuncer Bakırhan, kapatılan HADEP'in eski Genel Başkanı Murat Bozlak, bazı eski milletvekilleri ile çok sayıda sanık yakını katıldı. Duruşmayı bir grup ABD'li gözlemci de izledi.

Eski DEP milletvekillerinin yargılandığı davanın sabahki ilk bölümünde, DEP'lilerin Avukatı Yusuf Alataş ile Ankara 1 No'lu DGM Başkanı Mehmet Orhan Karadeniz arasında gergin anlar yaşandı. Alataş, mahkemenin bugüne kadar sürdürdüğü yargılamada önyargılı davrandığını belirtti. Bunun üzerine mahkeme başkanı Mehmet Orhan Karadeniz müdahale ederek, "Mahkemeyi bu şekilde itham edemezsiniz. Biz kanunun gereğini yapıyoruz. Mahkemeyle ilgili bir sorununuz varsa, reddi hakim talebinde bulunun biz de çekilelim" dedi. Alataş ise, "Reddi hakim talebinde bulunuyoruz da ne oluyor? Değişen birşey olmuyor. Oturup siz karar veriyorsunuz, reddi hakim talebini reddediyorsunuz, değişen birşey olmuyor" diye konuştu. Bu sözler üzerine salonda kısa bir süre gerginlik yaşandı. Sinirlenen mahkeme başkanı Karadeniz, görevli polisleri de azarladı ve "Burası kahve değil" diyerek, salona girip çıkılmasının önlenmesini istedi.

Duruşmada mahkeme başkanı talimatla alınan tanık ifadelerini tek tek okuyup kayda geçirdikten sonra, avukatlara sırayla söz verdi. Avukat Yusuf Alataş, bu davanın önemine değinirken, davanın hak ve özgürlükler açısından tarihsel bir dava olduğunu vurguladı. Alataş, müvekkillerinin hükümlü değil tutuklu sanık olarak nitelendirilmesini de isteyerek tahliye talebinde bulundu. Sanık avukatlarından Hasip Kaplan da, "Müvekkillerim eğer cinayet işlemiş olsalardı 4446 sayılı yasa gereğince şu anda serbest olacaklardı. Düşünce suçlusu olmaları nedeniyle 10 yıldan beri cezaevinde bulunuyorlar" dedi. Kaplan, duruşma savcısı Dilaver Kahveci ile 15 yıl öncesine dayanan bir tanışıklıklarının olduğunu belirterek, "Yıllar çok şey aldı götürdü, saçlarımız beyazlaştı, yaşlandık" diye konuştu

EVİN GÖKTAŞ/ BEHÇET GÜNGÖR

İzleyiciler kararı alkışla protesto etti

Duruşmanın öğleden sonraki bölümünde savunmalarına devam eden kapatılan DEP'lilerin avukatları; Zana, Dicle, Sadak ve Doğan'ın hukuki durumlarının yeniden yargılama uyarınca değiştiğini savunarak, tahliye talebinde bulundular. Ankara 1 No'lu DGM Başkanı Karadeniz, kısa aradan sonra, eski DEP'lilerin taleplerinin reddedildiğini ve diğer eksikliklerin giderilmesi için duruşmanın 20 Şubat'a ertelendiğini açıkladı. Tahliye talebinin reddedilmesi üzerine, salondaki konuklar, alkışlı protesto eyleminde bulundu. Bunun üzerine Mahkeme Başkanı Mehmet Orhan Karadeniz, salonun kapısını kapattırdı ve içeridekilerin çıkmasına izin vermedi. Karadeniz, DGM'nin güvenlik görevlilerine, ilk üç sırada duruşmayı izleyen yabancılar dışındakilerin kimliklerinin tespit edilmesi ve gelecek duruşmaya alınmaması talimatı verdi. Mahkeme Başkanı Karadeniz'in talimatı nedeniyle Avukatlar ile güvenlik görevlileri arasında sert tartışmalar yaşandı. Avukatların itirazları dikkate alınmayarak, duruşmayı izleyenlerin kimlik tespitleri, duruşmadan önce DGM binasına girerken danışmaya bıraktıkları nüfus cüzdanları ve kendilerine verilen ziyaretçi kartlarının karşılaştırılmasıyla yapıldı. Kimlik tespitlerinin ardından nüfus cüzdanlarını alanlar, DGM binasından ayrıldı.

Prodi: Üzüldüm

AB Komisyonu Başkanı Romano Prodi, Leyla Zana'nın yargılandığı davada alınan kararla ilgili soruya, "Ben serbest bırakılmasını umuyordum, ama olmadığını duydum. Sadece üzüldüğümü söyleyebilirim. Gerçekten çok çok üzüldüm" dedi. Zana hakkındaki sözlerinin Türkiye'nin içişlerine müdahale anlamına gelip gelmediği yönündeki sorunun ardından da Prodi, "Hayır, böyle düşünmüyorum. Çünkü ifade özgürlüğü bizim kriterlerimizin bir parçası" diye konuştu.

Baron Emma, Zana'nın annesiyle kolkola

Eski DEP'lilerin mahkemesini izleyen Avrupalı parlamenterlerden Baron Emma Nicolsen, mahkemeye Leyla Zana'nın annesi Hediye Dağlı ile kolkola geldi. Nicolsen, mahkeme girişinde 1995 Saharov Ödülü'nün BM Genel Sekreteri Kofi Annan'a verildiğini hatırlatarak, Zana'ya da ödül verildiğini açıkladı. Zana'nın annesi Hediye Dağlı da, "Adaletin sağlanmasını istiyorum" diye konuştu.

----------------- imza------------------

----------------- imza------------------