HİKÂYE İÇİNDE HİKÂYE

Türk hikâyeciliğinin ustalarından Mustafa Kutlu, Hüzün ve Tesadüf'ten sonra yeni bir hikâyeye daha imza attı. Kutlu'nun çalışması, Uzun Hikâye adıyla kitaplaştı ve Dergâh Yayınları tarafından neşredildi.

Bir solukta okunan Uzun Hikâye, 'devrin Türkiyesi'ni, küçük kasabalar ve kahramanların yer aldığı minicik hikâyelerle resmederken bir yandan da yazılacak roman(lar)ı müjdeliyor.

Hikâyenin göçebe kahramanlarıyla sanki biz de göçüyor, her gittiğimiz yerde yeni bir hikâyeye başlıyoruz. Yazarın anlatımdaki ustalığı, okuyucuyukendi hikâyeleriyle başbaşa bırakıyor. Burada, Türkiye'yi çok derinden etkileyen "göç" olgusu çıkıyor karşımıza. Kutlu'nun hemen hemen bütün eserlerinde ele alınan göç olgusu, bu hikâyeye de damgasını vuruyor. Ne yandan bakılırsa bakılsın Uzun Hikâye aslında mağlupların hikâyesi. Zafer yok! Belki yenilgi yenilgi büyüyen bir zafer! Kitap bittikten sonra içimizde kalan sızı bunu işaret ediyor.

Herşey var Uzun Hikâye'de. Hikâye, müzik, resim, sinema. Burada da gücünü gösteriyor Kutlu. Sanatkâr ruhlara hitap eden bir usta olarak kâh resimler çiziyor, kâh melodiler mırıldanıyor. Bir senaryo yazıyor aynı zamanda.

Hikâyede geçen isimler, Kutlu'ya ve onun yaşadığı hayata pek uzak değil. Yazarın hayatından da parçalar görmek mümkün.

Yalın üslubun hakim olduğu hikâyede, ironi ve mizahi unsurlar da var. Gözlem gücü ve ayrıntı zenginliği de dikkat çekiyor. "Kamışların arasından ormanın kuytularına saklanmış kırmızı kiremitli, beyaz badanalı küçük eve doğru kıvrıla kıvrıla giden ıssız yol. Evin bacasından mutlu kıvrımlarla yükselen duman. Akşamın alacasında yuvalarına dönen kuşlar" (s. 67), Kutlu Uzun Hikâye'de hikâye anlatıyor. Âni müdahalelerde, yargılamalarda bulunuyor., kanaat bildiriyor: "Bak, bak, bak.. Hem kızı kaçıracak, hem de atılan dayağın hesabını soracak" (s. 15).

Uzun Hikâyede 30'a yakın kişinin hikâyesi var. Lakapların bile devrine uygun olmasına özen gösterilerek yazılmış olan hikâyede, atasözleri ve deyimler de sıklıkla kullanılmış.

"Uzun Hikâye'de öne çıkan taraf yerlilik" ve anlatılan bizim hikâyemiz. Çünkü tercihi sade olandan yana Kutlu'nun. Küçük ve basit olan şeylerde arıyor aradığını. Yürüyüş sürüyor, o istasyondan bu istasyona. En önemlisi de toprakla olan irtibatı kesmememiz gerektiğini öğütlüyor Kutlu. Tam da bu esnada, şu cümle gelip buluyor bizi: "Seni, içine yerleştiğin hayatı, gün gün sivriltip, parlattığın geleceği anlıyorum." (Ya Tahammül Ya Sefer, s. 116).

KUTLU'NUN ESERLERİ

Sait Faik'in Hikâye Dünyası (1968), Ortadaki Adam, Sabahattin Ali, Gönül İşi , Yokuşa Akan Sular, Yoksulluk İçimizde, Ya Tahammül Ya Sefer, Bu böyledir, Sır, Arkakapak Yazıları, Şehir Mektupları , Hüzün ve Tesadüf, Akasya ve Mandolin, Uzun Hikâye.