Matadorun evinde bir odası var

Walter Benjamın, bir denemesine: "Adı size ne kadar tanıdık gelirse gelsin, hikaye anlatıcısının hayatımızda hiçbir hükmü yok. Çoktan uzaklaştı bizden, gittikçe de uzaklaşıyor", cümleleriyle başlar. Benjamin'i Hikaye'nin geleceği konusunda karamsarlığa iten; bütün hikaye anlatıcılarının beslendiği biricik unsur olan "deneyim"in, modern zamanda gittikçe geçerliliğini yitiriyor olmasıdır. Deneyim, kuşaktan kuşağa aktarılan ve hikaye anlatıcısının kaleminde (dilinde) serüvenlerle süslenerek kılavuz vazifesi gören koca bir kaynaktı. Ancak modern hikayecilik, tamda bu deneyimin bittiği yerde ve onu bitiren nedenlere yaslanarak kendini diriltmenin yollarını buldu. Hikaye anlatıcısı yaşamı bir labaratuvar haline getirerek, okuyucusunu (dinleyicisini), korkunun anlıksal tanığı, korkağın kendisi ya da hazırlayıcısı rolüyle olay örgüsünün içine yerleştirdi. Yukarıda anlatılanlar, yeni çıkmış bir kitap üzerine yazılacak yazının baş kısmına, adet yerini bulsun diye konmadı. Tam tersi; yeni çıkmış ve yazarının ilk hikaye kitabı olmasına rağmen Ali Ural'ın, "Kaçış Hikayeleri" alt başlığıyla okuyucusuna sunduğu "Yangın Merdiveni", daha giriş cümlesinde modern hikayeye biçtiğimiz yeri bilinçli bir şekilde doldurmaya başlıyor: "Basamakları inerken bütün sonlara hazır olun!" Geleneksel hikayecilikte önceden işaret edilebilir, hakkında imada bulunulabilir olan "sonun" yerini, her an ve herhangi bir biçimde sonlaşabilecek yeni bir son almıştır. Ural'ın hikayeleri, Kafkavari flulukları içinde bize, hazır olmamız gereken sonların başkalarına ait değil hepimize ait kolektif bir "ben"in sonu olduğunu vurguluyor. İki şeyi birbiriyle ucuca ekleme zamanımızın bile elimizden alındığı anlıksal dünyada, artık hepimiz herhangi bir sonun kahramanı olabiliriz. Belki de bu yüzden Ali Ural, "Yangın Merdiveni"nde, bütün kahramanlarını isimsiz tutmaya özen gösteriyor. Çünkü her isim bizi bir uyrukla, bir tarihle, bir gelenekle ilişkili kılar. Oysa "küreselleşen köy"de bütün bunlar, nesnenin tırpanında biçilmiş ya da işlevsellikleri yalnızca görümlük hale getirilmiştir. Yeni hayatımızın gerçeği, yaşadığımız günlerin tahmin edilemezliğidir ve bu günlerin, bilinmez bir yarına gebe kalmaktan başka çareleri kalmamıştır. Bilinmez geleceğin kimliksizleştirdiği düzende "ben"i" saran kaygı, Ural'ın hikayelerinin her birinde kendini hissettiriyor. Ve bir boğa tarafından deşilmek üzere olan matador, tam o anda arenanın çınlayan tribünlerine bakarak, kimliksizleşmenin bize sürüklediği gerçeği fark ediveriyor: Orada oturan herkes bir boğaya dönüşmüştür. Yazarın, bu sahneden önceki paragrafın sonuna sıkıştırdığı, "Matadorun bir evi var," vurgusu, evsizliğin sahipsiz çığlığını dolayıp duruyor kulaklarımıza. Artık evsizliğimizin hikayesini anlatacak birisi de var.