Perde açılmadı bile!

Kültür Bakanlığı'na bağlı Devlet Tiyatroları (DT)'nda bitmeyen tartışmalar, Bursa Devlet Tiyatrosu'nda (BDT) ortaya çıkartılan yolsuzluklar ve aralarında Devlet Tiyatroları Genel Müdürü Rahmi Dilligil'in de bulunduğu 12 kişinin gözaltına alınmasıyla birlikte artarak devam ediyor. İstanbul Şehir Tiyatroları'na bağlı Muammer Karaca Tiyatrosu'nun Müdürü Ahmet Yenilmez, Türkiye'de diğer alanlardaki çürümenin öteden beri DT yapısı içinde de varolduğunu, Rahmi Dilligil olayının bu çürüme içerisinde çok yüzeysel olduğunu söylüyor.

Devlet Tiyatroları diye bir yapılanmanınn temelden yanlış olduğunu belirten Yenilmez, bu müesseselerin geçmişten beri belirli zihniyetlerin "sırça sarayları" haline geldiğini vurguluyor. "Rahmi Dilligil'in yaptığı, mevcut sistem içinde payına düşeni almaktır" diyen sanatçı, kapsamlı bir araştırma yapılması ve Devlet Tiyatroları'na genel müdürlük yapmış insanların geçmişlerinin araştırılması halinde birçok yolsuzluğun ortaya çıkacağını dile getiriyor.

Devlet Tiyatroları'nda oynatılan oyunların, kabul edildiği repertuvar kurulunda başlıbaşına bir rant sektörünün oluştuğuna dikkat çeken Yenilmez, asıl çürümenin ve ilk paylaşımın burada başladığını ileri sürüyor.

Kurul içinde oluşan hiyerarşik sistemde yer alan isimlerin hep belli kişilerden oluştuğunu belirten sanatçı, bunun sonucu olarak da Devlet Tiyatroları ve Şehir Tiyatroları'nda, hep belirli yazarların belirli oyunlarının sergilendiğini söylüyor.

Yenilmez, "Bu ülkede bir elin parmağı kadar mı oyun yazarı var? O isimlerden başka yazar yok mu?" diyererek, Necip Fazıl'ın eserlerinin yıllardır Şehir Tiyatroları'nda bile sergilenememesinin nedeninin repertuvar kurulu olduğunu anlatıyor.

Şehir Tiyatroları, eski adıyla Dar-ül Bedayi'nin kurucusu olan Muhsin Ertuğrul'a oyun yazan kişinin Necip Fazıl Kısakürek olduğunu hatırlatan sanatçı, "Ancak kuruluş aşamasında yer alan ve sahnelenen 'Bir Adam Yaratmak' ve 'Parmaksız Salih' gibi oyunlar şimdi sergilenemiyor. Bırakın sergilenmeyi, repertuvar kuruluna teklif dahi edilemiyor" şeklinde konuşuyor.

Teklif götürülememesinin nedenini ise, mevcut statükonun devamı noktasında bir kargaşa çıkması kaygısıyla açıklıyor. Artık her şeyin siyasi kaygılar altında kaybolmaya yüz tuttuğunu kaydeden Yenilmez, sözlerine şöyle devam ediyor:

"Repertuvar kuruluna Necip Fazıl'ın eseri teklif edildiğinde oradakilerin kesinlikle peşin hükümlü davranacaklarını biliyoruz. Ancak bunun karşısında, 'Arkadaş, bu tiyatronun kurucusuna bu adam sipariş üzerine bunları yazmış, vermiş ve bu oyunlar sahnelenmiş' deme cesaretini bile gösteremiyoruz."

Devlet Tiyatrosu oyuncuları arasında 10-12 yıl hiç bir oyunda görev almadan maaşını alan ve tiyatroya uğramayan oyuncuların varlığına dikkat çeken Ahmet Yenilmez, şöyle devam ediyor:

"Bankamatiklerin çıktığı günden beri bu oyuncular tiyatronun yolunu unuttular. Eskiden maaşlarını almak için mutemete uğrarlardı. Hiç olmazsa tiyatroda ne oynuyor, kim ölmüş kim sağ... bunu öğrenirlerdi. Bankamatikler çıkınca bu da bitti."

Kültür Bakanlığı'nın özel tiyatrolara yaptığı yardımı da bir facia olarak değerlendiren Yenilmez, orada da bir hegemonyanın kurulduğu görüşünde.

Bakanlığın, özel tiyatrolara yaptığı yardımı belirleyen kurul üyelerinin de yıllardır belli isimlerden oluştuğunu, yardımların da hep belli ekiplere yapıldığını kaydediyor. Yenilmez Devlet Tiyatroları'nda olan kadro gibi, Bakanlık'taki kurulun da iş yapmak yerine, iş yapar gibi göründüğünü vurguluyor.