TR
EN
AR
FR
RU
UR
Bosna seçimleri ve demokrasi oyunu
BOSNA
'nın Dayton Anlaşması'nın öngördüğü seçim atmosferine girdiği günlerde B.M. Mülteciler Yüksek Komisyonu Sözcüsü Kris Janowski'nin New York Times'a verdiği, daha sonra Times dergisince de yayınlanan demesi, bu seçimlerin ahlaki meşruiyyeti konusundaki en çarpıcı gözlemi yansıtıyordu: "Bu seçim, savaş sonrası dönemde Nazi partisine Almanya seçimlerine katılma hakkı tanımak ve iç güvenliği SS subaylarına vermek gibi bir şey..." Gerçekten de savaş suçlan ve bu suçların uluslararası hukuk müeyyideleri açısından Naziler ile Sırp liderliği arasında hiçbir ciddi siyasi, askeri ve hukuki fark yokken, Nazilerin işledikleri savaş suçlarının en alt düzey sorumlularını bile elli yılı aşkın bir süre dünyanm en ücra köşelerinde takip edip cezalandıranlar, bugün Sırp katliamlarının üst düzey planlayıcılarının ve uygulayıcılarının demokratik görünümlü bir sürecin örtülü yürütücüleri olmalarına yeşil ışık yakıyorlar. Dayton Anlaşması'mn imzalanmasından seçimlere kadar olan dönemde anlaşmanın öngördüğü seyahat özgürlüğü, mültecilerin geri dönmesi, seçim kayıtlarının herkesin savaş öncesindeki ikametine göre yapılması, savaş suçlularının cezalandırılması gibi esaslarını ciddi şekilde uygulamaktansa bunalımı dondurarak savaş suçlarını unutturma yolunu tercih eden Batı ülkeleri ve IFOR yetkilileri her fırsatta kutsadıkları demokratik mekanizmaların ne tür insanlık suçlarını örtbas edebilmek için kullanıldıklarını görmek zorundadırlar. Toplu mezarlardan çıkarılan cesetlerin üzerinde oynanan demokrasi oyununda mesela savaş öncesinde hemen hemen tamamıyla Müslüman olan Srebrenica ve civarındaki bölgede seçimleri büyük ihtimalle ve mutlak çoğunlukla Sırplar kazanacak. Böylece bu bölgedeki göstermelik seçimler katliam yapan savaş suçlularının iradesini, katliama tabi olan toplu mezarlardaki suçsuz masumların iradesine hakim kılacak ve bunun adı da insanlığın evrensel değeri olarak takdim edilen demokrasi olacak. Bugün özellikle Doğu Bosna'da toplu mezarların örttüğü toprağın altındaki sessiz irade insanlığı ve her türlü insanlık değerini temsil ederken, IFOR gölgesinde gerçekleştirilen seçimlerin yansıttığı toprağın üstündeki irade, zulmün ve çifte standardın yansıması olacaktır. Doğu Bosna'yı fiili Sırp bölgesi yapan savaş suçları ve toplu katliamlar ile bu süreci meşrulaştıran demokrasi oyunu arasında suça ortak olmak bakımından ciddi bir fark yoktur. Vişegrad, Srebrenica, Zvornik ve Foça gibi Doğu Bosna şehirlerini ve Drina boyundaki Müslüman hakimiyetindeki bölgeleri Sırp toprakları olarak tescil edecek olan bir seçim, II. Dünya Savaşı sonrasında Leningrad, Varşova ve Prag gibi şehirleri yapılan demokratik görünümlü seçimlerle Nazilere terketmek kadar büyük bir suç ve anlamsız bir fiildir. Bu oyunu yürütenler, toprağın altında toplu mezarlara hapsettiklerini vehmettikleri sessiz iradenin bir volkan gibi patlamasından korkmalıdırlar.
Bütün bu yüz kızartıcı oyunlara rağmen seçimlere ülke genelinde en güçlü giren liderin Aliya olması, tarih vicdanının zulme ve riyakarlığa karşı erdemi ayakta tutan görünmez iradesinin eseridir. Savaşla, toplu katliamlarla, ihanetlerle sarsılmayan Aliya erdemi, bu suçların meşruiyyet aracı olarak devreye sokulan demokrasi oyununu da aşacak güçtedir. Aliya'nın seçim zaferi hiçbir siyasi ikbal peşinde olmadığını her fırsatta gösteren bir liderin siyasi istikbalinin değil, insanlık onurunun her türlü reelpolitik ahlaksızlığa karşı ne ölçüde direnebileceğinin de göstergesi olacaktır. Rengi, dini, ideolojisi ve ırkı ne olursa olsun insanlık onuruna saygı gösteren herkes Aliya'nın başarısı için dua etmelidir, çünkü Aliya'nın zaferi, erdemin erdemsizliğe, adaletin zulme, sadakatin ihanete, olgunluğun fevriliğe, sabrın tahammülsüzlüğe, tevekkülün ümitsizliğe, evrensel ahlaki değerlerin reelpolitiğe, kadim insanlık onurunun çifte standarda karşı zaferi olacaktır.
Yorumlar
Sırala:
Canlı
Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.