İran ve Hizbulvahşet

1991''den bu yana Türkiye''nin, İran ve Suriye ile dört defa savaşın eşiğine kadar sürüklendiğini bilirsek; son bir-bir buçuk yılda avdet eden sağduyunun değeri daha iyi anlaşılır.

Bu köşeyi iyi takibeden okuyucularımız hatırlayacaktır. Bir yıldan fazla bir zamandır, bu tarihi siz isterseniz 1998 Eylülü''ne kadar geri çekin; Türkiye ile İran arasında ciddi bazı yakınlaşmalar var. Kim ne derse desin, ABD ve İsrail hangi tahriklerde bulunursa bulunsun, Türkiye ve İran''ın PKK sorunu ve Irak''ın bütünlüğü konusu başta olmak üzere, çoğu alanlarda ciddi işbirliği arayışlarında olduğunu yazıp durmuyor muyuz?

Dikkat edilirse, İran Doğal gazı konusunda Türkiye''den kaynaklanan gecikmeler bile, iki ülke arasında soruna dönüştürülmüyor. Çünkü bu gecikmenin asıl sebebini Türk basını yazmıyor; muhalefet de kartel sermayesinin ihdas ettiği gündeme kilitlendiği için, gecikmenin asıl sebebini gün yüzüne çıkarmıyor.

Eğer işler böyle giderse, Türkiye-Suriye ilişkileri de düzlüğe çıkar bir gün. Daha şimdiden Suriye''de, neredeyse 30 yıldır yasaklanmış bulunan Türkçe öğretim kurslarına izin verilmiş durumda. Sorun ileride, Barış görüşmeleri sonrasında Suriye; İsrail''e mi yoksa Türkiye''ye mi daha yakın politikalar izleyecek? İşte İran ve Türkiye''nin üzerinde en ziyade durduğu husus bu. Ortadoğu Barışı sonrasında, kurulması düşünülen Ortak Pazar benzeri bir yapılanmanın liderliğine hazırlanıyor İsrail. Gümrük duvarlarının kaldırıldığı, ortak askerî barış gücüne kadar uzanan yeni bir yapılanma bu.

Bu yapılanmada Türkiye''ye yer yok!.. Türkiye''nin AB''a girmesine yıllardan beri muhalefet eden ABD, İsrail ve Musevî lobilerinin Türkiye gayretkeşliğinin altında gizli olan asıl sebep de burada yatıyor. Bu hususta henüz Mısır''ın ne düşündüğü belli değil; belki daha bu gelişmeleri okuyamadı Mısır yönetimi. Ama İran öyle değil; İran, diplomasisi, geleneği ve birikimi olan yüksek bir istihâle çizgisi. Bu bakımdan, ABD ve İsrail kaynaklı ajitasyonlara bir-bir buçuk yıldır pabuç bırakılmıyor Türkiye''de. İran da bunu görüyor ve ona göre hareket ediyor.

Neden bunları yazıyoruz?

Bildiğiniz gibi, Hizbulvahşet operasyonlarının başlatıldığı 17 Ocak günü, İran Dışişleri Bakanı Harrazî Türkiye''de idi. Hemen herkesin, operasyonların ortaya koyduğu menfî tabloyu İran''a fatura etmeye kalkıştığı günler anlayacağınız. O günlerde ABD güdümlü basın, Hizbulvahşeti bütünüyle İran''la izah ediyor. Haklı olarak, operasyonların başlatılması ile Harrazî''nin ziyaretinin gölgelenmek istenmiş olabileceği hususunda, bizim basın da ciddi sorular soruyor.

İşte bu tarihlerde, Dışişleri ve Başbakanlık kulislerinde ciddi bir haber dalgalanıverdi. Harrazi''nin Hizbullah''a ilişkin, hatta hatta Hizbullah''ın bazı grupları ile İsrail''in ilişki içinde bulunduğuna dair, Türkiye''ye ciddi bazı belgi ve dokümanlar sunduğu biçiminde haberlerdi bunlar.

Halbuki aynı günlerde büyük basın, tam aksi yöndeki haberleri manşetlere çekmekle meşgûldü.

Bu önemli duyumları bazı muhabir arkadaşlarımla paylaştığımı hatırlıyorum. Ankara dışına çıktığım için konunun üzerine gidemedim, dolayısıyla da yazamadım. Fakat bu operasyonları Türkiye resmî ricalinin, İran aleyhine kullanmaya kalkışmadığını, bu sefer olsun farketmeli değil miydik? Nitekim bu hususta sayın Demirel''in ve Dışişleri Bakanı Cem''in önemli açıklamalarının hatırlanması iyi olmaz mı?

1991''den bu yana Türkiye''nin, İran ve Suriye ile dört defa savaşın eşiğine kadar sürüklendiğini bilirsek; son bir-bir buçuk yılda avdet eden sağduyunun değeri daha iyi anlaşılır.

İşte dünkü Radikal''de Levent Seğmen''in haberi ve İsmet Berkan''ın yazısı da bu gerçeği ortaya koyuyor. Ama İran''da yakalanıp sorgulanan iki Türk Hizbulvahşet militanına ilişkin haber, bizim duyumlarımıza göre gene de eksik. Zira itiraf veya belgelerin İsrail boyutu es geçilmiş. Resmî kaynaklar öyle anlaşılıyor ki, haberi bir hayli sansürlemişler. Sebep, İsrail''le olan ilişkileri zedelememek!.. Ama Türkiye''deki olumsuz atmosferin aksine, burada, İran''ın kullanıldığına ilişkin bir hassasiyet okunuyor mu, okunmuyor mu? Önemli olan burası.

Hizbulvahşet konusunda benim en dikkatimi çeken nokta, bu örgütün kendini asla savunmaması idi. Yaptığı bir eylemi üstlenmemek, bunu biz yaptık veya yapmadık dememek!.. Ya da refleks bir tepki ortaya koymaması. Van denemesi burada bir istisna teşkil etti. İşin bir mânidar tarafı da burası.

İşte böylesi karanlık, reflekssiz örgütlere; kimin kontrolünde olursa olsun, çok farklı istihbarat güçlerinin (yabancılar da dahil) nüfûzu işten bile değil. İki kişi Türkiye''den İran''a gidiyor ve İran iç politikasına müdahaleye kalkışıyor, düşünebiliyor musunuz? Bizce buradaki asıl amaç, Türkiye ile İran ilişkilerini dinamitlemektir. Bunu o iki örgüt elemanının düşünmesi ise asla mümkün değil. Asıl, kaynak önemli. Hizbulvahşet''i, İran iç politikasına tedhişle müdahaleye sevkeden ve buradan Türkiye-İran ilişkilerinin destabilizasyonunu hesaplayan kaynaklar yani. Bazı PKK unsurları da, yıllardan beri aynı amaçla kullanılıp durmadı mı? Asıl burada derinleşmek gerekmiyor mu?