Menü

EDİSYON   :

TRTRENENARARFRFRRURUURUR
52

Bildirimler

Türkiye, kerhen de olsa APO''yu asmayacak. Gerekçe, Avrupa tarafından kabul edilmek. Ancak bunu yaparken, ardından gelecekleri de hesap etmek gerekiyor. Çünkü APO meselesinin Avrupalı olmaya endekslenmesi, bir süreci de zımnen kabul ettiğimiz anlamına geliyor: Kürtleri azınlık olarak kabul süreci...

Avrupa Birliği''nin Türkiye ile yaptığı hemen tüm görüşmelerde "azınlık haklarının gözetilmesi" hususu not ediliyor. Buradaki "azınlık hakları"ndan, Rum, Ermeni ve Yahudileri ilgilendiren "gayrı müslim azınlıklar"ın haklarının kastedilmediğini ise, gayet iyi biliyoruz. Çünkü onlar zaten elde bir ve Lozan"la hükme bağlanmış. Ayrıca da, Türkiye"de küçük birkaç aksama hariç problemli alan bulunmadığı, bizzat söz konusu azınlık yetkililerince ve konuyu inceleyen uluslararası gözlemcilerce ifade ediliyor. Şu sıralar gündeme gelen azınlık hakkı, "Kürtlere tanınacak hakları" ilgilendiriyor. Yani, önce Kürtler azınlık olarak tanınacak, ardından da bu statü içindeki hakları tanzim edilecek.

Bilindiği gibi konu, Lozan''a kadar uzanıyor. Lozan''da İtilaf Devletleri Kürtlere azınlık statüsü verilmesinde ısrar etmiş, Türkiye ise "Türkiye''de Müslüman azınlık yoktur" tezini savunmuştur. Uzun ve çetin tartışmalardan sonra, Türkiye''nin tezi kabul edilmiş, Kürtler''in Türkiye''nin "asli unsuru" olduğu görüşü benimsenmiştir.

Burada Türkiye''nin tezine zemin teşkil eden hususun "Müslümanlık" olduğu açıktır. Yani Müslümanlık, Türkiye toplumunun yoğrulduğu ortak tekne olarak tesbit edilmiştir. Bir bakıma kavmi bağlılık, din bağlılığının arkasına konmuştur.

Türkiye, Lozan görüşmelerinden sonra bu tezi ne kadar ciddiye aldı ve bu tezin gerektirdiği toplumsal dokuyu korumak için ne kadar titiz davrandı, sorusuna gönül rahatlığıyla "gerekeni yapmıştır" demek mümkün gözükmüyor. Çünkü bu tez, toplumda ortak değer inşasında İslam''ı hakim bir kültür dokusu olarak görmeyi ve farklı kavmi duyarlılığa sahip kesimleri "İslam toplumu" ortak paydasında buluşturmayı gerektiriyordu. Oysa laik yapılanış, zaman zaman çok kaba biçimde İslam duyarlılığını geri planlara itti. Buna karşılık ırk eksenli söylem öne çıktı. Bir bakıma egemen yapılanış, İtilaf Devletlerinin Lozan''da savundukları tezin toplumsal zeminini inşa etti. Neden hala Kürt eksenli çözülemeyen bir mesele var? Çünkü İslam potasında "asli unsur" inşa etmeyi beceremedik. Tıpkı Ankara''nın zihniyeti gibi, PKK hareketi de, din vakıasını geri palana itti ve ortak paydalarımız zayıflatıldı. Şimdi İtilaf Devletleri''nin çağdaş uzantıları, çok rahat bir biçimde Kürtler için azınlık statüsü, ve onlar için özel haklar talep edebiliyorlar.

APO süreci, bu azınlık statüsü taleplerinin yoğunlaşmasının bir parçasıdır. Böyle bir talebin cevabı hazır mıdır, bir temel soru budur. Yani Türkiye hala, 76 yıl önce savunduğu "Türkiye''de Müslüman azınlık yoktur" tezini savunabilecek bir güven içinde midir?

İkinci soru şudur: Türkiye, İslam''ı geriletmenin toplumsal doku zafiyeti ve güvenlik zaruretleri açısından ortaya çıkardığı bedeli idrak etmekte midir?

Bir başka soru, Avrupa''nın "azınlık projesi" ile nereye varmak istediğinin kestirilmesi ile ilgilidir. Avrupa''nın, kendi bünyesine alıp tam üye yapacağı (?), dolayısıyla önemli ölçüde ortak hukuk oluşturacağı bir ülkede azınlık hakları davasına girişmesi ne kadar anlamlıdır? Ya da bunun anlamı nedir?

Ve bir başka soru: Kürtlerin de azınlık statüsüne sokulması ve özel haklara sahip kılınması durumunda, bu ülkede çoğunluk kimlerden oluşacaktır?

Ve sözün özü: Türkiye, Avrupa Birliği ile ilişkiler sürecinde çok ciddi bir toplumsal çekap ihtiyacı hissediyor. "Lozan''dan bu yana, toplumsal dokuyu yaralayıcı istikamette yapılanlar nelerdir, bugün bunlar nasıl telafi edilebilir?" sorusu etrafında derinlemesine bir tahlil... Ankara''da bunu başarabilecek bir zihni derinlik olmasını dilerdim. APO sürecine hakim olmak ancak bununla mümkün.


Yorumlar

Sitemizde paylaştığınız yorumlar, diğer kullanıcılar için değerli bir kaynaktır. Lütfen farklı görüşlere ve diğer kullanıcılara saygılı olun. Kaba, saldırgan, aşağılayıcı veya ayrımcı ifadeler kullanmaktan kaçının.

10 saniye sonra yönlendirileceksiniz...

10 saniye sonra yönlendirileceksiniz...