Menü

EDİSYON   :

TRTRENENARARFRFRRURUURUR
52

Bildirimler

Türkiye Sanayici ve İşadamları Vakfı''nn "Yılın Devlet Adamı" unvanını verdiği Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel ekonomide durumu şöyle özetliyor:

"Devletin topladığı vergi masraflara yetiyor ve biraz da yatırıma imkan veriyorsa, bu iyidir. Vergi devletin masraflarına yetmiyorsa borçlanmak zorundadır. Eğer devletin topladığı vergiler borcunun faizine yetmiyorsa, bu gerçek S.O.S''dir. Bir başka tehlike işareti de borç ödemede, borçları faizli para alarak ödemektir. O zaman da kamu maliyesini bir yere götüremezsiniz. Büyük sıkıntılara giren devletler, kendi masraflarını karşılamak için vergi gelirlerinin yetmediği devletlerdir."

Osmanlı İmparatorluğu''nda da benzer dönemlerin yaşandığını belirten Demirel, 4. Murat''ın tahta oturduktan sonra hazinede maaşları ödeyecek para olmadığını görünce Enderun''u, ulemayı, yeniçeri ağalarını toplayarak, "Sefer yok, ganimet yok. Ecdattan gelen vakfı da bitirdiniz. Ben size deryadan mı alıp vereyim?" dediğini anlattı.

Bunun çok önemli bir ders olduğunu vurgulayan Demirel şöyle devam etti:

"Galata bankerlerinden borçlanmak zorunda kalan Osmanlı İmparatorluğu sonunda moratoryum ilan etmek zorunda kaldı."

Demirel''in sözleri piyasalarda paniğe yol açıyor. Tam bu ortama, ANAP''lı Pakdemirli''nin "konsolidasyon ve moratoryum" tahminleri düşüyor. Panik derinleşiyor. Başbakan Ecevit, paniği gidermek için "konsolidasyon ve devalüasyon düşünülmediği"ni, buna gerek olmadığını, ayrıca IMF''nin "yeşil ışık" yakma ümidi verdiğini bildiriyor.

Ecevit bu demeci veriyor çünkü, konsolidasyon ve moratoryum ihtimali, devletin iflası anlamına geliyor ve ülkeyi çok daha derin bir tıkanmanın içine sürüklüyor.

Ancak Ecevit''in tam da bu güvenceyi verdiği sırada, Devlet İstatistik Enstitüsü (DİE)''- nün ocak-mart dönemine ilişkin milli gelir tesbitleri açıklanıyor. Bu tesbitler, Demirel''in çizdiği vahamet tablosunu doğruluyor. Yani ekonominin S.O.S. verdiğini, imdat çığlığı attığını ortaya koyuyor.

Bu aslında, uzunca süredir yaşanan tıkanmanın rakamsal ifadesinden ibaret...

Net tesbit şu: Ekonomi yüzde 8.4 küçülmüş.

Sanayide küçülme yüzde 9.3. Geçen yıl 9.1 büyümenin olduğu bu alanda gerileme yüzde 18''lere ulaşıyor.

İmalat sanayiinde yüzde 10.9 gerileme söz konusu... Geçen yılki büyüme 9.8 olduğuna göre gerileme yüzde 21''lere dayanmış.

Ticaret sektörü, tam bir bunalıma girmiş. Bu alandaki üç aylık küçülme yüzde 15.4... Milli gelirin yüzde 20''sinin bu alanda üretildiği düşünülürse, küçülmenin toplumsal boyutu daha iyi anlaşılacaktır.

Özel tüketim harcamalarında yüzde 6.7 azalma olmuş. Yani tüketim gerilemiş.

Yatırımlar yüzde 18.1 azalmış. Özel sektörün makina teçhizat yatırımları yüzde 31.1 gerilemiş. Yani yatırım durmuş.

Tarımdaki küçük kıpırdamayı ( yüzde 0.2) dikkate almazsak, büyüme yaşanan tek alan malî sektör. Bu alandaki büyüme nisbeti 7.7...

Üretim ve tüketim alanında yaprak kımıldamayan ekonomik hayatta, mali sektörde dev transferler gerçekleşmiş... Bu kaba bir servet transferi... Halkın milyonlarla ifade edilen çok büyük bir kısmı fakirleşmiş, binlerle ifade edilen diğer kısmı, büyümüş, zenginleşmiş. Faizli borçlanma kanalı milyonlardan devşirmiş, binlere aktarmış... Aktarmış, çünkü devlet bu düzene eli mahkum hale gelmiş.

İşte bu, Demirel''in işaret ettiği S.O.S. ortamı... Borç faizinin, borçla ödenir hale gelmesi... Üstelik gelecek yılları da bitirerek...

Şu rakamlara bakınız:

Hazine bu yılın ilk altı ayında 13 katrilyon 212 trilyon liralık iç borçlanmaya gitmiş.

Bu iç borçlanmanın toplam faiz maliyeti (evet sadece faiz) 13 katrilyon 363 trilyon lira...

Bu faizin 368 trilyonu şimdiden geri ödenmiş.

Geri kalan 1 katrilyon 751 trilyonu 1999 sonuna kadar ödenecekmiş.

10 katrilyon 931 trilyon lira ise 200 yılına sarkacakmış.

Bu yıldan 2001 yılına bile faiz borcu kalıyor; o da sadece 312 trilyoncuk!

Bu yılın ikinci yarısı hesapta yok... 2000 yılında gerçekleşecek borçlanmalar hesapta yok... 2001''i hiç düşünmemişiz... Doğacak çocukları borç faizi ile boğmuşuz.

S.O. S. bunun için verilmeyecekse ne için verilecek?

Şu an umut, bir aydan beri Türk ekonomisi üzerinde konsültasyon yapan IMF''nin sarı-yeşil ışığında... Oysa IMF''nin ödemeler dengesi açık veren krizli ekonomiler için hazırladığı projeler de temelde küçülmeyi esas alıyor. Oysa küçülme ekonominin canına tak etmiş.

Ne olacak bunun sonu?

"Yılın devlet adamı" benim gibi sadece durum tesbiti yapıyor. Birisi çıksa da ekonomiyi bu hale getiren iradenin kim olduğunu söylese... Başbakan''ın umut dopinglerinin pek içi dolu görünmüyor. Borç ve faiz yükü büyüyor... Servet transferi dev boyutlara ulaşıyor. Sonunda mühr-ü Süleyman''ı iç ve dış mali sektöre teslim etmeye doğru mu yol alıyoruz?

Ankara Sanayi Odası Başkanı Zafer Çağlayan "Ekonomi kıblesini kaybetmiş" diyor. Başka ne denir ki? Acaba kıbleyi nasıl bulacağız? Ümit nerede?

Yorumlar

Sitemizde paylaştığınız yorumlar, diğer kullanıcılar için değerli bir kaynaktır. Lütfen farklı görüşlere ve diğer kullanıcılara saygılı olun. Kaba, saldırgan, aşağılayıcı veya ayrımcı ifadeler kullanmaktan kaçının.

10 saniye sonra yönlendirileceksiniz...

10 saniye sonra yönlendirileceksiniz...