TOBB Başkanı Fuat Miras''ın dün Genelkurmay''a gitmiş olması, hem bu hafta açıklanması beklenen "ekonomik program"ın içeriğinin ne olacağından, hem de "esnaf eylemleri"nden daha fazla ilgi çekti ve heyecan uyandırdı.
Niçin?
Çünkü, kamuoyu ve "siyasi gözlemciler" vakit geçirmeden, bu ziyareti, "hükümetin kaderinin mühürlendiği" biçiminde yorumladılar. TOBB Başkanı''nın Genelkurmay görüşmesi, ancak demokrasinin doğru dürüst işlemediği bir ülkede, böylesine bir heyecan konusu olabilir ve bu tür yorumlara imkan verebilir. İşin asıl önemli tarafı bu.
Ziyaretin "zamanlaması" da dikkat çekici. TOBB''da yer alan sanayi ve ticaret odası başkanlarının yıllardır ilk kez (bugün) yapacakları olağanüstü toplantıdan bir gün önce. TOBB toplantısını, "patronlar kulübü" TÜSİAD''ın, yine yıllardır ilk kez, yapacağı olağanüstü toplantı izleyecek. TÜSİAD, 70''li yılların sonlarında, Türkiye''yi feci bir ekonomi krize sürüklemiş olmanın sorumluluğu altındaki Bülent Ecevit''in defterini dürmüştü. Gazetelere verilen seri ilan kampanyası ile Ecevit hükümetinin çözülmesi sağlanmıştı. Anlaşılan, şimdiki Ecevit hükümetini göçertme işlevi "sivil güçler" arasında TOBB tarafından üstlenilmiş durumda.
Yani, bu kez, asıl güç TOBB; TÜSİAD ise TOBB''un "destek kıtası" özelliğinde. Yakın geçmişte TOBB''u daha yakın tanımak imkanını edinmiştim. Ekim 2000 ve Ocak 2001 tarihlerinde iki kez, başta yöneticileri, geniş katılımlı bir TOBB heyetiyle iki kez Almanya''da, üç değişik şehirde onlarla birlikte bulundum. TOBB, Türk ekonomisinin "kılcal damarları"nı temsil ediyor. Eğer TÜSİAD, esas olarak "büyük İstanbul sermayesi"ni temsil ediyorsa; TOBB da, esas olarak, "Anadolu ağırlıklı Türkiye KOBİ''leri"nin temsilcisi.
TOBB, elbette, homojen bir yapı değil. Ancak, TOBB''u bütünüyle karşısına alan hiçbir siyasi yapının da, Türkiye''yi kolay kolay yönetebilmesi mümkün değil. TOBB''un bu hükümete karşı tavır aldığının işaretleri ise, günlerdir her yönden geliyordu. Zaten, "esnaf eylemleri"ni de TOBB''dan tümüyle bağımsız sayabilmek zor.
Bu kez, TÜSİAD yerine TOBB''-un, "hükümet göçertme" işlevinde ön alması, içinde bulunulan ekonomik koşulların bir ürünü. Bu son "mali-ekonomik kriz", Türkiye''yi öyle vurdu ki, "ortadireği" ta ortasından çökertmeye aday. Turgut Özal''ın dilimize kazandırdığı "ortadirek"in ekonomik yansıması "esnaf". Marksist sınıf kategorisi olarak "küçük burjuva". Bu durumda, "küçük ve orta burjuvazinin konfederasyonu" kimliğinde resmi bir kuruluş olan TOBB''un "tabanı", söz konusu krizin sillesini en fazla ve doğrudan hisseden toplumsal kesimi ifade ediyor. Bu nedenle, "sahne"ye TOBB''un çıkması da anlaşılıyor.
Genelkurmay''a gelince, Türkiye''deki en tayin edici "siyasi güç merkezi" olduğu tartışılmıyor bile. "Kriz"in başından beri, Genelkurmay, pek rastlanmadık biçimde kendisini kıyıya çekmiş, olan-biteni gözlüyor gibi bir görüntü veriyordu. Geçen hafta patlak veren ve tesbih taneleri gibi tüm ülke sathına yayılan "esnaf eylemleri"nin, kendisini ülke güvenliğinden birinci durumda sorumlu sayan Genelkurmay''ı da "kıyıdan doğrulmaya" mecbur bıraktığı seziliyor. Ankara siyasi dedikodu merkezleri veya "komplo teorisi imalathaneleri"nden yayılan rivayetlere bakılırsa, son esnaf kalkışmasının, Genelkurmay''ın "zımni onayı" ile cereyan ettiği iddiası bile ortada dolaşıyor. Bu doğruysa, Genelkurmay''ın da Ecevit hükümetinin gitmesine "yeşil ışık" yaktığı hükmüne varılabilir ve TOBB-Genelkurmay teması, bu çerçevede değerlendirilebilir.
"TOBB-Genelkurmay teması", her attığı adımda Genelkurmay''ın tavrını gözönüne alma alışkanlığında bulunan TÜSİAD''ın bu hafta içinde yapılacak İstişare Kurulu toplantısında belirecek eğilimi de büyük bir ihtimalle etkileyecektir. Eğer, Türkiye''nin tayin edici önemdeki ekonomi kuruluşları ve belirleyici "siyasi güç merkezi", müştereken, Ecevit hükümetinin "gidiş biletini kesmeye" karar vermişlerse, zaten "kriz"in "siyasi faturası"nı ödemek ve dolayısıyla istifa etmek mecburiyetindeki hükümetin ömrü iyiden iyiye kısalmış demektir.
Eğer hükümet istifa etmemekte direnirse, nasıl gidebilecektir ki?
TBMM''deki "sayısal çoğunluk"un "sabit" olmadığını "28 Şubat süreci"nde gördük. Sayısal çoğunluğa sahip Refahyol hükümetinin iki hafta geçmeden nasıl azınlık haline geldiğini hatırlıyoruz. TOBB ve TÜSİAD, hem de Genelkurmay "yeşil ışığı" ile devreye girdi anda; koalisyon ortaklarının gruplarında "erozyon" başlayabilir.
"28 Şubat ürünleri"ne, 28 Şubat mı uygulanacak?
Olamaz mı?
Peki ya Amerika?
Bizce asıl "yeşil ışık" orada yakıldı. Nedeni, nasılı yarınki yazıda.
Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.