Menü

EDİSYON   :

TRTRENENARARFRFRRURUURUR
52

Bildirimler

Türkiye''nin yarım asrı geçen çok partili demokrasi tarihindeki periyodik inkıtaların yol açtığı travmalar hem siyaset kadrolarda hem de bürokraside görevli olanlarda ciddi davranış farklılaşmalarına yol açtığı gözleniyor. Söz konusu davranış farklılaşmasının merkezinde güvenlik sorunun ve korkusuz ortamda yaşama ihtiyacının yattığı söylenebilir. İnsanlık hayatının en önemli ve temel ihtiyacı olan güven içinde korkusuzca yaşama ve başına herhangi bir olumsuzluğun gelmeyeceği beklentisi, toplumsal faaliyetlerin muharrik unsuru olmuştur. Tarihte güvenlik ihtiyacına dayalı büyük organizasyonlar ve faaliyetler insanlık hayatının önemli bir gerçeğini oluşturmuştur.

Modern dönemde siyasete ilişkin en önemli sorunu, ülke yönetimine talip olanların iktidara yönelik faaliyetlerini korkusuzca ve güven içinde yapabilmeleri teşkil etmiştir. Bunca çağdaş gelişme ve süreçler temelde buna yönelik olmuştur. Buna rağmen yeni demokrasilerde zaman zaman karşı karşıya kalınan siyasete yönelik baskılar ve müdahaleler ciddi güvenlik sorunlarına yol açtığı gibi siyaset erbabının derin kaygı ve korkularına da sebep olmuştur.

Demokrasimizde yaşanan müdahalelerin yarattığı pek çok sorun arasında en önemlisinin yol açtığı güvensizlik, korku ve tedirginlik olduğu söylenebilir. Dün takvimler “12 Mart”ı gösteriyordu. Pek çok kişi bu tarihin sıradan bir tarih olduğunu düşünebilir. Ancak 12 Mart 1971 günü Genelkurmay Başkanı ve kuvvet komutanları tarafından imzalanıp Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına verilmiş olan “muhtıra”nın yol açtığı gelişmeler dikkate alındığında bu tarihin Türkiye için bir kırılma noktası olduğu, belki de yeni bir milat olarak değerlendirilmesi gerektiği düşünülmelidir.

Belki aradan geçen yarım asra yakın bir zaman nedeniyle 12 Mart 1971 tarihinde ne olduğunu pek çok kişi hatırlamayabilir. Ancak bu tarihte demokratik yöntemlerle seçilmiş siyasi temsil kurumlarına, hükümete ve meşru Meclise verilmiş “muhtıra”nın yol açtığı travmanın etkilerinin hala devam ettiğini, Türkiye''deki periyodik darbeler sürecinin önemli bir halkasını oluşturduğunu, bir tür kriz çözme yöntemi olarak gündeme gelen ve etkisini gösteren söz konusu “muhtıra” sonrasında yaşanan gelişmelerin toplum hafızasında ve özellikle de siyasi camiada derin izler bıraktığını söylememiz gerekir.

12 Mart''a varan süreçte hatırlanması gereken pek çok önemli nokta var; özellikle bunlardan altmışlı yıllarda yaşanan gelişmelerde öne çıkan parlamento dışı muhalefetin demokratik süreçleri ve yöntemi tek meşru iktidara gelme yöntemi olarak görmeyip iktidar için darbeye yönelmesinin yarattığı gelişmelerin altını çizmemiz gerekiyor. 1961 Anayasasının özgürlükçü yapısının da sağladığı imkanlarla çeşitlenen siyasette sol eğilimli oluşumların giderek öne çıkması ve iktidar için demokrasi dışı yöntemlere yönelmesi 12 Marta varan süreçte belirleyici olmuştur. 1965 ve 1969 seçimlerinde başarısız olan ve seçim yoluyla demokratik yöntemlerle iktidara gelme ümidini kaybeden sol ve sosyal demokrat kesimler toplumun “zinde güçleri”yle birlikte gerçekleştirilecek bir darbe ile iktidara gelmeyi ve bu yöntemle bir devrimi hayata geçirmeyi tek yöntem olarak görmüşlerdir. İşte bu yöntem çerçevesinde asker, aydın, bürokrasi ve siyaset çevreleri arasında varılan bir mutabakat çerçevesinde yürütülen çalışmalar gerçekleştirilecek bir devrimci darbe ile iktidarı ele almayı ve arkasından Üçüncü Dünyacı ve tek partici otoriter bir devrimi hayata geçirmeyi hedeflemiştir.

9 Mart 1971 tarihinde darbe için devrimci ekip karar alamadığında 12 Mart 1971''de emir komuta içerisinde karşı darbe anlamına gelecek bir adım atılmıştır. 12 Mart günü ilan edilen muhtıra bir yandan darbeci ekibi tasfiye ederken diğer yandan demokratik siyasi kurumları işlevsiz hale getirmiştir. Bu süreçte Meclisten güvenoyu almış hükümet istifa etmiş, Meclise çeşitli dayatmalar yapılmış, zorlamalarla yeni hükümet kurulmuş ve ülke siyaseti olağanüstülüğe teslim edilmiştir. Her şey bir yana bu süreçte olup bitenlerin yol açtığı travmaların etkisinin hala devam ettiği söylenebilir. Demokratik yöntemlerle göreve gelmiş bir hükümetin ve siyasi kurumların muhtıra ve askeri kuvvetle görevden uzaklaştırılmasının yol açtığı güven sorunu ve korkusuzca siyaset yapamama sendromu siyasetin temel problemi olmuştur. Bugün hala siyaset erbabının idamdan, kefenden, idamlık gömlekten söz etmesi gerçekten çok trajik bir durumdur.

Yorumlar

Sitemizde paylaştığınız yorumlar, diğer kullanıcılar için değerli bir kaynaktır. Lütfen farklı görüşlere ve diğer kullanıcılara saygılı olun. Kaba, saldırgan, aşağılayıcı veya ayrımcı ifadeler kullanmaktan kaçının.

10 saniye sonra yönlendirileceksiniz...

10 saniye sonra yönlendirileceksiniz...