Şu laiklik meselesinin Türkiye''de nasıl sonucu olmayan bir tartışma konusu olduğunu hepimiz gayet iyi biliyoruz. Cumhuriyetin temel niteliklerinin başında gelen "laik" sıfatının ne anlama geldiği bitmez tükenmez tartışmalara konu oluyor. Dün böyle idi, bugün böyledir, hiç kuşkunuz olmasın yarın da böyle olacaktır.
Şimdi bu çerçevede yeni bir tartışmanın başlarında bulunuyoruz. Sayın Cumhurbaşkanı S. Demirel, basına yansıdığına göre, yeni bir din projesi çalışması içerisinde imiş. Üzerinde uzun zamandır çalışıldığı anlaşılan bu proje, Kur''an ayetlerini ikiye ayırıyor. Bir kısmı kişinin kendisiyle, inancıyla ilgili olanlardır ki bunlara inanılması, gereklerinin yerine getirilmesi siyasi iktidar ve devlet açısından bir sorun teşkil etmemektedir. Mesela bir Müslüman''ın öldükten sonra dirileceğine inanması, sadaka vermesi, namaz kılması bir sorun teşkil etmiyor. Bir kısım ayetler var ki bunlar toplumsal ilişkilerin nasıl olması gerektiğini söylemekte, topluma ve dolayısıyla siyasal bir bünyeye yön vermeye çalışmaktadır. 230 kadar olduğu belirlenen bu ayetler, devlet açısından sorun teşkil etmektedir. İşte temel sıkıntı da bu 230 ayetten kaynaklanmaktadır. Bir Müslüman bunlara inansa ve gereklerini yerine getirmeye kalkışsa devletle ve siyasi iktidarla sıkıntıya girmektedir. Bu durum şu meşhur "laiklik" tartışmalarının asıl zeminini oluşturuyor. Sıkıntıya sebep oluyor, laikliğin uygulanmasını zorlaştırıyor! Aynen şu "başörtüsü" konusunda olduğu gibi. "Başörtüsü" eğer dini bir görev ise nasıl önüne geçilir?
Bu duruma bir çözüm bulunması gerekmektedir. Sayın Cumhurbaşkanımız''ın çözüm bulmaya çalıştığı temel sorun işte bu. Yani bir Müslüman, bu 230 ayet Kur''an hükmü olduğu için inanmak zorunda olduğu halde nasıl bir yöntemle bunların hükmünü yerine getirmeksizin laik bir devlette Müslüman kimliğini rahatlıkla sürdürebilir? Bu durumda bu ayetlerdeki düzenlemeleri ya dinin kapsamından çıkarmak, yahut da uygulanabilir olmaktan uzaklaştırmak gerekmektedir!
Bu sorun küçümsenecek cinsten bir sorun değil. Gerçekten de Müslüman toplumlarda, en azından laikliğin belli bir biçimini uygulanabilir ve benimsenebilir olmasının önündeki en büyük engel işte bu. Peki bir Müslüman hem Kur''anın tümüne inanacak hem de bazı hususları yaşamaktan nasıl vazgeçecektir? Cumhurbaşkanımız''ın bu soruna getirdiği cevap kısaca şu: Müslüman olarak bunlara inanmakta bir beis yok. Kişi bunlara inanır ve hiç kimse niçin inanıyorsun diye sormaz. Ama bunları yerine getiremez. Yerine getiremediğinden dolayı da dinden çıkmaz, sadece günahkar olur. Günahı af etmek Allah''ın işidir. Allah af edicidir ve o Müslüman''ı af eder. Bunların yerini pozitif hukuk almıştır.
İşin Kelami tarafı ilahiyatçıların tartışacakları bir konudur. Burada asıl tartışılması gereken husus şudur. Anayasa''da laik olduğu açıkça belirtilmiş olan bir devletin Cumhurbaşkanı bir din projesini hazırlamayı kendi yetkisinde nasıl görebilmektedir? Laik bir devlet dini konuları bir siyasal/kamusal mesele olarak görmeyen, bu konuda kendisini yetkili konuma yerleştirmeyen, dahası din konularını halka, sivil alana bırakan bir devlet olmak durumundadır. Dine ne müdahale etmeyi düşünür, ne de dinler içerisinden bir tercih yapabilir. Din laik devletin yetkili olduğu bir alan değildir. Elbette bu durum laik devletin "dinsiz" olduğu şeklinde anlaşılamaz, bir dinle ilgilenme yetkisine sahip olduğu anlamına da gelmez.
Bu söylediklerimiz işin teorik tarafıyla ilgilidir. Ben yıllardır söylüyorum, yazıyorum, konuşuyorum. Benim gibi pekçok kişi de benzer şeyler söylüyor. Türkiye mevcut biçimiyle, Anayasası''nda yazsa bile, "laik devlet" değildir. Yargıtay Başkanı Sayın Selçuk o meşhur konuşmasında bunun adını da koyarak "örgütlenme açısından Türkiye bir teokrasidir" dedi diye hayli ağır eleştirilere maruz kalmıştı. Selçuk''u eleştirenler Cumhurbaşkanı''nın din projesine acaba ne diyorlar? Laik bir devletin Cumhurbaşkanı açıkça dine müdahale anlamına gelen bir din projesi hazırlıyorsa, hazırlamayı kendi yetkisinde görüyorsa laik olmadığı açık olan bu devlet acaba nasıl bir devlettir?!
Son söz şu olabilir: Türkiye''de laiklik dine, dinin semantik anlamına, kapsam ve içeriğine, yapısına ve örgütlenmesine bir müdahale aracı olarak işlemektedir. Yine bununla bağlantılı olarak Türkiye''de laiklik dine müdahaleyle birlikte yeni bir toplum inşa etmenin, toplumun belli kesimlerini siyasi iktidar yarışının dışında tutmanın önemli bir aracıdır. Bu durumun laiklik olup olmadığı tartışma götürmeyecek kadar açık ve net bir durumdur.
Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.