Danıştay savcılarından Öcal Benigtan''ın, yargı üzerindeki siyasi baskılar ve ahbap-çavuş ilişkilerine isyan ederek, kendi deyimiyle "Onurunu korumak amacıyla" istifası, benzer şikâyetlerin ayyuka çıktığı son iki yıl içinde nâdir rastlanan tepkilerden. Bu dönemde, yüzlerce yargıç, ''ihsâs-ı rey'' anlamına geleceğini bile bile, siyasi amaçlı brifinglere katılmaktan çekinmedi, kamuoyunda ''dayatma eseri'' olduğu kuşkusu uyandıran kararlara imza atabildi.
Hukukun siyasallaşması, ya da bağımsız yargı organlarının dış telkinlere açık olması, hayra alâmet sayılmaz. Bu bakımdan, Türkiye''de bir süreden beri yaşanan yanlışlıklar arasında en dehşet verici olanı, çok değişik çevrelerin dile getirdiği ''hukukun siyasallaşması'' iddiasıdır. Son zamanlarda, bazı kurumların sergilediği yansız görüntü, baskılara direniş, kararların eskiden olduğu gibi ''ittifakla'' çıkmaması, yanlış bir süreci geride bırakmaya başladığımızın işaretleri olarak algılanabilir. Danıştay savcısı Benigtan türü tepkiler de, yargı sistemi içerisinde yaşananların ''içten eleştirisi'' olarak çok değerlidir.
Önümüzdeki dönemin en ağır yüklerinden birini, görevi gereği, Yüksek Seçim Kurulu (YSK) omuzlamak zorunda. Kıdemli hukukçulardan oluşan kurul ihtilâflı konuları çözmekle yükümlü. Kurul kararlarının temyiz mercii de yok; bu sebeple, karar verirken, çok daha titiz olmak zorunda.
Sözü eğip bükmenin âlemi yok: YSK''nın iki kararı bizi hayal kırıklığına uğrattı. Bunlardan birincisi, RTÜK aracılığıyla medya kuruluşlarına duyurduğu, seçim yasaklarını genişletip yasakların geçerlilik süresini uzatan karardır; eğer medya kuruluşları karara harfiyen uyacak olurlarsa, halkın siyasi tercihini belirlemesi ciddi biçimde zedelenecektir. İkinci hayal kırıklığını, Anayasa Mahkemesi''nin siyasi yasaklı kıldığı Necmettin Erbakan hakkında verilen "Bağımsız aday olamaz" kararında yaşadık. 1995 yılındaki anayasa değişiklikleriyle uyumsuz olduğu Anayasa Mahkemesi''nin RP''yi kapatma kararında açıkça belirlenen, kapatma kararı verilirken bazı maddeleri dikkate alınmayan Siyasi Partiler Yasası''na atıfta bulunarak, bir partiye üyelik ve denetçilik olmak ile sınırlı ''siyaset yasağını'' milletvekilliğini de kapsayacak biçimde genişletmek yanlıştı. (Bu konuda, daha önce yazdığımız, 26 ve 28 Ocak 1999 tarihli Gündem''lere bakılabilir. FK)
YSK''nın önünde, yanlış bir karar çıkarsa, demokrasinin temsili olma özelliğini zedeleyebilecek dikenli bir konu daha bulunuyor: Başörtülü adaylar... Bir gazetede (Sabah, 1 Mart 1999), kurulun tavrı "Türbanlı adaya yeşil ışık" biçiminde yansıtıldığı halde, bazı çevrelerin bu konudaki gereksiz hassasiyetleri bilindiği için, hukuk çerçevesinde uyarılarda bulunmakta yarar görüyoruz.
Adayın önünü başörtülü olduğu için kesmek, eğer hukuk bir anlam taşıyorsa, mümkün değildir. İnsanların özellikleri sebebiyle siyasi hayatta ayrımcılığa mâruz bırakılmaları demokrasiyle asla bağdaşmaz. Kimse, ırk, cins, renk, din, mezhep, meşrep ve eğilim temelinde farklı muameleye tâbi tutulamaz. Milletvekili adayı olmak için yasalarda sayılan şartlara uyan herkes listelerde yerini alır. YSK, adayları, keyfi olarak veya yasalarda yazılı olmayan hassasiyetlere göre değerlendiremez.
Demokraside kişi ve kitlelerin temsili esastır. Bu sebepledir ki, İtalya''da, Cicciolina adlı bir fâhişenin milletvekili olmasına geçit verilmiştir. Yine bu sebeple olmalıdır ki, bizde de bir sol parti, bu seçimlere, bir travestiyi (kadın kılığıyla dolaşan ameliyat geçirmiş erkek) aday göstererek girmektedir. Partilerin, hedef kitleleri kimlerden oluşuyorsa, o kitleyi en iyi temsil edecek insanları Meclis''e taşımaları siyasi görevleridir. Partilere egemen olan erkekler, nüfusun yarısını teşkil eden kadınların Meclis''te gerektiği kadar temsiline imkân vermiyorlar; bu bir ayıp. Nüfusunun yarısı kadın, kadınlarının da en az yarısı başörtülü olan bir ülkede, kadınların dörtte birinin Meclis''te bugüne kadar hiç temsil edilmemiş olması büyük bir eksiklikti; bu eksiklik, ilk kez bu dönemde giderileceğe benziyor. Bu engellenmemeli.
Olağanüstü dönemlerden seçimlerle çıkıldı bugüne kadar. 18 Nisan seçimi, bu defa da, olağanüstülüğü büyük çapta sona erdirecek. Bütün kurumlar, özellikle de yargı organları, ülkenin bu normalleşme arayışına yardımcı olmak zorunda.
Şu gerçeği kafamıza iyice sokalım: Türkiye, içinde debelendiği sorunların üstesinden, olağanüstü şartların dayatmalarıyla gelemez.
Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.