Onurlu çekiliş mümkün

Meclis''in yeniden toplanması ve faaliyetlerine kaldığı yerden devamı, liderleri tarafından isimleri listelerden çizilmiş ''küskün'' milletvekilleri güdümünde bir hareket sonucu gerçekleşse bile, büyük çapta Fazilet Partisi (FP) desteğinin eseri. FP, yarıda kesilmişe benzeyen seçim sürecini istediği anda yeniden başlatabilir; ya da desteğini bir adım daha ileri götürürse seçimlerin ertelenmesini sağlayabilir. Seçimle ilgili gündemi FP belirlemekte. FP''nin hassas bir konumu var. Kamuoyu yoklamaları, DSP''nin konjonktürle irtibatlı anlık parlamasına rağmen, 18 Nisan seçimlerinde başı FP''nin çekeceğini gösteriyordu. FP, kendi listelerini, küskünlüğe sebep olmayacak biçimde düzenlemeyi başarmıştı. İki seçimin birarada yapılması, yerel yönetimlerdeki başarısını milletvekili sandığına da yansıtabileceği için, en fazla FP''nin lehineydi.

FP''nin kendi lehine bunca şarta rağmen, seçim sürecini dondurma ve Meclis''i çalıştırma kararının arkasındaki gerekçe anlaşılabiliyor: Hukuku mengene gibi kullanmakta sakınca görmeyen bir zihniyet, FP''yi, dört bir yönden sıkıştırıyor. Sandıktan birinci parti olarak çıkmanın sanıldığı kadar önem taşımadığını en iyi bilenler, Meclis''e RP''li olarak girip dönemi FP''li olarak tamamlama zorunda kalanlar elbette... FP''nin Meclis''in yeniden çalışmasına demokratikleşme ümidiyle destek vermesi, bu şartlarda, fazla yadırganmıyor.

Refah Partisi, geçen seçim öncesinde, sandıktan birinci çıkmayı hedef alan bir söylem tutturmuştu; sonuçta ''başarılı'' olduğu görülen bir taktikti bu. Ancak, o taktiğin bir de zaafı vardı; seçimden birinci çıkan partinin iktidar olmasını sağlayacak esneklikten yoksundu. Kışkırtıcı, suçlayıcı üslup yüzünden seçim sonrasında ''ortak'' bulmakta epey zorlandı RP.

Şu günlerde yaşananlar, söylemi epey yumuşak ve ortaklığa yanaşılması kolay görünen FP''nin de, benzer bir kaderi yaşayabileceği bir yöne doğru seyrediyor. Bu süreç biraz daha devam edecek olursa, 18 Nisan seçimi sonrasında, birinci parti olarak çıkması muhtemel FP de, kendinden önce RP''nin karşılaştığı türden sıkıntıları yaşayacağa benziyor.

Bunu, FP''nin doğal müttefiki saymamız gereken DYP''nin aldığı tavırdan çıkartıyoruz. Birkaç ay öncesine kadar, ''seçim ittifakı'' yapacakları söylentilerine hak verdirecek kadar yakın görünen FP ve DYP, Meclis''in yeniden toplanmasına yol açan süreçte, birbirlerinden giderek uzaklaşmaya başladılar. İki partinin sözcüleri, incitici sözleri, başkalarından çok birbirlerine yöneltiyorlar. Süreç sona erip seçimin kaçınılmazlığı ortaya çıktığında, sürecin başında muhtemel koalisyon ortağı görülen iki partinin birbirine ters konuşlandığı görülecek.

Meclis''in toplanması DYP açısından FP''den çok farklı bir anlam taşıyor. Küskünlerin varlığı en fazla DYP''yi tehdit ediyor; sürecin seçimin ertelenmesiyle sonuçlanması Tansu Çiller''in siyasi hayatının sonunu getirebilir. Seçimin herşeye rağmen yapılması bile DYP''yi olumsuz etkileyebilir; çünkü, kampanyaya en muhtaç partilerin başında gelen DYP, Meclis''e kilitlenme yüzünden, derdini yeterince anlatamama ihtimaliyle karşı karşıya. DYP, şu andaki siyasi çalkantıların rakip partiler çıkarması veya mevcut partileri güçlendirmesi tehdidinden de ürküyor olabilir.

Konu, etkisi sadece FP ve DYP''yle sınırlı kalmayacağı için, çok önemli. 1995 genel seçiminden buyana geçen süreyi, RP''nin iktidardan dışlanması yüzünden, ülke olarak yitirdik; benzer bir kaybı göze almak bir cinayettir. Keşke FP, kendine özgü sebeplerle uzağında kalamadığı bu süreci, ANAP ve DSP ile yakınlaşmak için kullanabilseydi; ancak, bunun söz konusu olmadığı, her iki partinin kendilerini FP alternatifine sıkı sıkıya kapalı tutmalarından belli. DYP ile başlayan uzaklaşma ise, seçim sonrasında sıkıntı teşkil edecek bir boyuta şimdiden ulaştı.

FP''nin, TBMM Danışma Kurulu''na götürdüğü mâkul tekliflerin dün bütün partilerce reddedilmesi, işaret etmeye çalıştığımız rahatsızlığı iyice açığa vurmakta. FP, derdini kitlelere anlatma fırsatı hâlâ varken, seçim sonrası hesaplarını ön plana alarak, onurlu bir çekilişi düşünmeye başlasa iyi olacak.