Bana en çok sorulan öncelikli perakende soruları şunlar: - Walmart Türkiye''ye ne zaman gelecek? –Migrsos''u kim alacak? – Carrefour, Türkiye''den gidiyor mu?250 milyar dolarlık organize Perakende Pazarı, Türkiye''nin en dinamik sektörlerinin başında geliyor. Kriz dönemlerinde bile en az yüzde 10 büyüme gösterdi. Anadolu''da yerel marketler, ulusal ve küresel oyuncuların hareketlerini sınırlıyor.İç pazardaki tüketim gücü yabancıların iştahını çekmeye devam ediyor. Benzeri saiklerle perakendeyi çok
Bana en çok sorulan öncelikli perakende soruları şunlar: - Walmart Türkiye''ye ne zaman gelecek? –Migrsos''u kim alacak? – Carrefour, Türkiye''den gidiyor mu?
250 milyar dolarlık organize Perakende Pazarı, Türkiye''nin en dinamik sektörlerinin başında geliyor. Kriz dönemlerinde bile en az yüzde 10 büyüme gösterdi. Anadolu''da yerel marketler, ulusal ve küresel oyuncuların hareketlerini sınırlıyor.
İç pazardaki tüketim gücü yabancıların iştahını çekmeye devam ediyor. Benzeri saiklerle perakendeyi çok konuşacağız. Satın almalar, birleşmeler, ayrışmalar derken gündemden hiç düşmeyecek.
Peki, dünyanın en büyük şirketi kabul edilen perakende devi Amerikalı Walmart, ne zaman geliyor? Walmart, zaten burada. Türkiye''den mal alıyor, sipariş veriyor ve bu özelliği ile piyasa düzenlemesinde etkin durumda. Avrupa''da, Çin''de binlerce doğrudan istihdam oluşturuyor.
Ancak, Amerika''daki konumlanmasıyla hem Avrupa''da hem Türkiye''de yerleşmesi zor görünüyor. Muhtemelen bir zinciri alarak yerel bir kimlikle ortaya çıkabilir.
Migros, Koç Holding''in doğum yeridir. 1954 yılında İsviçre''li Migros''tan ismini alsa da o hep Koç''un olmuştu. Migros''un köklerini Rahmetli Vehbi Koç''un Ankara''daki bakkal ve hırdavat dükkânında aramalıyız. Her ne kadar dükkânın bir kısmı Koçtaş olarak yaşasa da Migros''u hala Koç''un olarak gören sadece ben değilim. 2008 yılında Moonlight Perakendecilik''e hisse devri tamamlanalı beri ne zaman ailesine döneceğini merak ediyorum.
Her ne kadar Mustafa Koç, medya mensuplarına tersini söylemiş de olsa Migros, eninde sonunda aileye dönecek. Aile derken illa Koç Holding bünyesi olması gerekmiyor. Yani, Migros''a bulaşmayın ve onu öyle kabul edin.
Son günlerin öne çıkan konusu Carrefoursa''daki Sabancı-Carrefour sürtüşmesi. Sabancı Holding, önce şirketteki yönetim kurulu üyelerini çekti ve tavrını aldı. İstediği şu: Ya benim hisselerimi al, ya da bana hisselerini sat. Fransızların hareket kabiliyeti sınırlı görünüyor. Sorun Türkiye pazarı değil, Fransa merkezde başka dertlerle uğraşıyor. Satma veya satın alma gerekçelerini hissedarlarına açıklayamaz. Uzun hikâye, dedikoduları başka zaman ele alırız.
Asıl bakılması gereken nokta Sabancı Holding''in refleksleri. Sabancılar vakit kaybediyor ve perakendeyi hepten kaçırmak üzereler. Her ne kadar tematik perakendecilikte yani Teknosa ile büyük çıkış yapmış olsalar da bu risk var. Çünkü teknoloji marketlerinde belirleyici olan Çin, Güney Kore ve Malezya''daki üretimler.
Dünyanın en bütün teknolojileri burada üretiliyor ve kar payları beklentilerin altında. Büyüme ile karlılık farklı bir şey. Teknoloji marketlerinde her şey olabilir. Yani Teknosa satın da alabilir, satabilir de. Sürpriz bekliyorum.
Tematik deyince şunu da söylemek gerekiyor. Türkiye''de meyve ve sebze alanında ciddi bir boşluk var. Yeni Hal Yasası''na da bakmak gerekiyor. Bu konuda Ankaralı Makro Market ve Alman Metro''nun adımları var. Yenilerini de bekliyorum.
BİM artık yoluna girdi görünüyor. Buna rağmen BİM hissedarları yeni hamleler gerçekleştiriyor. Mesela BİMCell olayı bu açılımlardan biri. Yurt dışı açılımını geçen senelerde yapmıştı. Yeni açılımlar bekliyorum. Çünkü bu bisiklet sürmeye benzer ve sürekli yenilik gerekiyor.
Aslında BİM''i anlamak için Almanya''ya bakmak gerekiyor. Malum Aldi''yi örnek alarak kurulmuştu. Almanya''da hard discount denilen indirim perakendeciliği bu ülkede sektörün yüzde 60''ını buluyor. Türkiye''de bu oranın yüzde 30''larda olduğunu unutmayalım.
A 101, kurulalı kısa bir süre olmasına rağmen 1600 mağazayı geçti. Bu sektördeki diğer oyuncular Şok ve Diasa. Yerel perakendeciler de indirim marketi konseptini benimsedi. Asıl hamle UCZ''dan bekleniyor.
BİM''in kurucuları arasında da yer alan ve indirim perakendeciliğini Türkiye''ye getiren Aziz ve Cüneyt Zapsu ile Fatih Saraç, Turgay Ciner''le birlikte UCZ marketlerini açmaya başladılar. Piyasayı mutlaka etkileyecek ama sonucu daha çok merak ediliyor. Belli bir UCZ market sayısına ulaşınca satılacak mı, bu üçlü yürümeye devam mı edecek?
Sessiz sedasız bir yapılanma daha var: Yahya Kiğılı''nın Hayat Grubu, İran''da büyük bir zincir kurmak için harekete geçtiği konuşuluyor. İran''daki zincirin konsepti de BİM veya A 101 gibi olacak. Malum, Kiğılı önce A 101''i aldığını açıklamıştı ancak son anda devir olamamıştı.
A101''in şimdiki ana hissedarı Aydın Örme ve Memorial''ın sahipleri Aydın Grubu. Daha önce küçük bir hisseyi satmak için yabancı bir fonla anlaştığı veya görüştüğü konuşuluyordu. Ancak Şok''un satışı dengeleri bozdu. Şimdi kredi alarak mevcut hissedarlarla devam etmesi bekleniyor.
Evet, perakendeye dikkat edin beklentilerinizin üzerinde gelişmeler yaşanacak!
