1930''ların büyük iktisadi buhranının, henüz kurulmuş olan Türkiye Cumhuriyeti dahil, dünyanın pekçok ekonomisinin tozunu attırdığı dönemlerde, kimse bu felaketin ancak bir başka felaketle atlatılabileceğini düşünememişti. Ancak II. Dünya Savaşı patlak verip, savunma ve yan sanayileri üç vardiya çalışmaya başlayınca ekonomik dalganın yönü değişmiş ve ta 1960''ların ortasına kadar sürecek bir yükselişin startı verilmiş oldu. Savaşacak askeri eleman istihdamı, işsizlik denen kavramı ortadan kaldırmış, kadınlar birçok ülkede ilk defa iş hayatına yönelmiş, askeriyenin, çalışan kadınların ve şehirlerin artan talebi, üzerine ölü toprağı serpilmiş olan ekonomileri şahlandırmıştı. Savaş sonrası yeniden yapılanma için ayrılan fonlar sayesinde Dünya Bankası gibi kuruluşlar tesis edilmiş ve başta yıkılmış olan Avrupa ile yerle bir olmuş olan Japonya''nın yeniden ayağa kalkması için çalışmalara başlanmıştı.
Deprem öncesi Türkiye ekonomisine bakıyoruz. Yılın ilk üç ayına ait büyüme oranı eksi 8,5. Yani yıl sonunda 100 milyon kazanan ortalama vatandaşın Mart sonunda eline (enflasyonu düştükten sonra) 91,5 milyon lira para geçiyor. Ekonomide yaşanan büyük boyutlu bu gerilemeye rağmen enflasyon hâlâ hedeflenen % 50''nin oldukça üzerinde seyrediyor. Bu rakam, hafızası beş seneden öteyi algılayamayan insanımız için düşük gibi gelse de, % 50''nin üzerindeki bir enflasyon, ne 20 sene öncesinin Türkiye''sinde, ne de dünyada sıkça rastlanan bir vakıa. Nitekim, son Asya krizine kadar bu oranla biz, dünya birinciliğine oynuyorduk.
Mevcut hükümetin selefinin, seçimlerden önce reform adı altında sunduğu vergi paketi, aynı zihniyetin devamı olan bugünkü hükümetçe lime lime edilmiş ve kullanılmaz hale gelmişti. Özelleştirme, bugüne kadar özelleştirmeye karşı çıkmış, açılmış ihaleleri iptal ettirmek için dava açmış bir partinin ellerine teslim edilmişti. Yeni hükümet, bu iş tahkimsiz olmaz diye Anayasa''yı değiştirmişlerdi. Kendini sosyal devletçilikle özdeşleştirmiş bir anlayış, depremden hemen önce sosyal güvenliğin dokusunu yırtacak bir çalışma başlatmış ve depremde göçük altında kalan binlerce işçi ailesine inat, depremden sonra bu yarayı umarsızca kaşımaya devam etmişti. İç borç patlama noktasına gelmiş, faizler yerinde durmuyor, ihracatçı ağlıyor, tekstilci iflas etmiş, yatırımlar durmuş ve turizm çökmüş bir durumda idi.
Bir musibetin defi, bazen bir başka musibetin gelmesiyle olurmuş. Deprem, zaten dibe vurmuş olan ekonomimize bir darbe daha vurmuş olsa da, bundan sonrası için bir kalkınma imkanını sağlamış olması pek muhtemeldir. Deprem sonrası yaşanan seferberlik, belli noktalarda halkımızın ne kadar üretken ve yardımsever olabileceğini göstermiştir. Büyük ihtimaldir ki, depremin acı yaraları, eğer devlet köstek olmazsa, kısa süre içinde sarılacaktır. Bu yaraların tamamen iyileşmesi için oldukça uzun bir zamana ihtiyacımız olduğu gerçeğine rağmen, bölgedeki hareketlilik ve yeniden yapılanmanın, iç talebi canlandırması ve içinde bulunduğumuz krizden bir çıkış noktası olması imkansız değildir.
Bugün hastanelerde yatan, çadırlarda sabahlayan on binlerce depremzede, sıfırı tüketmiş durumda ve hayata sil baştan başlamak zorunda. İnsanoğlunun ruhuna üflenen kuvvet, ona en zorun dahi altından kalkabilecek bir destek sağlıyor. İnsanımız sıfır noktasında yeniden başlamaktan korkmuyorsa, ekonomimiz sağlam temellere oturuyor demektir.
Yeter ki, birileri deprem bölgesini rant pazarı olarak görerek milletin midesini bulandırmasın.
Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.