Menü

EDİSYON   :

TRTRENENARARFRFRRURUURUR
52

Bildirimler

Küresel dalga, kriz postuna bürünüp dipleri yoklamaya başlayınca panik yapanlar arasında sadece küresel mali piyasaların küçüklü, büyüklü oyuncuları yok. Kameralar karşısında sakin bir görüntü sergilemeye azami gayret gösteriyorlar, ama para politikasının merkezindeki kişiler de ciddi bir panik ortamına girmiş durumda. Gelişmiş ekonomilerin merkez bankalarındaki bu panik halini, yaptıkları açıklamalardan ve aldıkları politika kararlarından anlıyoruz. ABD Merkez Bankası FED, enflasyonu tamamen unutmuş, temel önceliğini büyüme lehine koymuş bir havayı sergilemekten çekinmiyor bile artık. Daha soğukkanlı görünüyor intibaı uyandıran AB Merkez Bankası''nın içinde bulunduğu ikilemi ise, daha ziyade yaptığı açıklamalardan görüyoruz.

İşin aslı şu ki, ekonomi politikalarını yönlendirenler, hâlihazırda sokaktaki vatandaşın beklenti ufkundan daha ötesine sızamıyor olmanın sıkıntısını yaşıyor. Kimse önünü göremiyor ve görüş mesafesinin sıfıra indiği bir gecede bile direksiyon sallamak zorunda kalan politika yapıcıların bu kör hâli endişe veriyor.

Yaşanan ikilemi özetle ortaya koyalım: Son yıllarda tüm dünyada ekonominin farklı alanlarında ciddi bir görev dağılımı gerçekleşti. Geçmişte hemen tüm ekonomi politika işlevlerini yüklenen Merkez Bankaları, başta mali piyasaların düzenlenmesi, denetimi, sigortası ve istikrarı gibi konuları başkaca kurumlara devrettiler ve ellerinde başlıca görev olarak sadece enflasyonla mücadele kaldı. Bu, görevleri arasında büyümedeki sapmaları da asgariye indirmek olan FED''de dahi zımnen böyle. Diğer birçok merkez bankası tek hedeflerinin fiyat istikrarı olduğunu alenen ifade ediyor.

Ancak piyasalarda iş çığırından çıkıp denge noktası kaybolmaya yüz tutunca, kimin bu çöküşün altına elini sokacağı kurumlar arası ciddi bir kavganın sebebi oldu. Normalde sürecin bu kadar bozulmasına müsaade etmemesi gereken sigorta mekanizmaları ve kurumlar yetersiz kalınca, tabii olarak ekonominin "son kurtarma mercii" olan merkez bankaları devasa cüsseleriyle krizin üzerine oturarak ateşi söndürmeye çalıştılar.

Sıkıntı şu ki, ateş sönmediği gibi, artık merkez bankalarını da yakmaya başladı. Zira yanan ateş öyle merkez bankalarının geçmişte görmeye alıştığı küçük çaplı yerel krizlere benzemiyor. Dahası ateşin üzerine bırakılan her kova su, gelecekte merkez bankalarının asıl mücadele alanları olan enflasyon karşısında cephe kaybetmeleri anlamını taşıyor. Kriz bir şekilde atlatıldığında, elimizde nur topu gibi bir küresel enflasyon kalacak gibi gözüküyor.

Bizce merkez bankalarının krize yaklaşımındaki temel sorun, mevcut dalgayı enflasyon gibi algılıyor olmaları. Mesele basit bir fiyatlama olgusundan veya geçici bir likidite çekilmesinden ibaret olsaydı, faiz indirimleri piyasaların belini doğrultmasına yeterdi.

Ancak mevcut kriz aslında piyasaların etkinlikten uzaklaşmasıyla koptu. Bu tarz bir etkinsizlikle salt parasal bir politika ile mücadele etmek çok anlamlı gözükmüyor. Piyasa etkinliğinin yeniden sağlanması için politika yapıcıların düzenleyici bir rol, piyasa yapıcı oyuncuların ise yeni düzenlemeler dâhilinde oyun kurucu olarak sahaya inmeleri gerekiyor.

Şüphesiz ki, bu tarz bir yapısalcı politikanın uygulaması, küresel ölçek dikkate alındığında, pek de kolay değil. Ancak kolaycılığa kaçmak, çözüm olmayacağı gibi, krizi de daha bir derinleştirecektir.

Yorumlar

Sitemizde paylaştığınız yorumlar, diğer kullanıcılar için değerli bir kaynaktır. Lütfen farklı görüşlere ve diğer kullanıcılara saygılı olun. Kaba, saldırgan, aşağılayıcı veya ayrımcı ifadeler kullanmaktan kaçının.

10 saniye sonra yönlendirileceksiniz...

10 saniye sonra yönlendirileceksiniz...