Menü

EDİSYON   :

TRTRENENARARFRFRRURUURUR
52

Bildirimler

Başta yükselen piyasalarda belirginleşen ve hatta aşırı sayılabilecek boyutlara çıkan, ama gelişmiş piyasalarda da kendini gösteren coşkunun, son iki haftadır sekteye uğraması, söz konusu coşkunun temelsiz olduğunu ve dibi henüz görmemiş olduğumuzu öne süren yorumları yeniden gündeme getirdi.

Bu noktada bizim şimdiye kadar ifade ettiğimiz düşünce çizgisi şöyleydi: Piyasalar geleceği fiyatlar. Bu çerçevede küresel paniğin dibe vurduğu Mart ortasından bu yana, hiç değilse bazı verilerde görülmeye başlayan düzelme veya inişin durması gibi hareketler, geleceğin geçmişten daha değerli olarak algılanması için yeterli olmuştur. Bu, varlıkların değerlenmesi yani piyasaların yukarı yönlü güçlü bir çıkış göstermesi anlamına gelir. Ancak bu iyileşmenin belli ölçüleri geçmesi, alttan gelen sinyallerin aşırı iyimser bir şekilde yorumlanması demek olur ki, o zaman ekonomideki düzelmenin beklentilerin altında kalmasıyla birlikte fiyatların aşağı inmesi gerekir.

Bu düşünce çizgisi, bizim de piyasalarda belli bir gerilemeyi beklememize sebep olmuştur. Burada bizim ve kâhin (Roubini''yi bu meslek sınıfına sokup sokmamakta kararsızım) olmayan herkesin bilmediği şey, gerçekleşecek olan düzeltmenin bir paniği tetikleyip tetiklemeyeceğidir.

Açıkçası ben, yaşadığımız ve daha da derinleşmesi pek muhtemel olan bir düzeltmenin ardından ekonomideki düzelme sinyallerinin daha net görüleceğini tahmin ediyorum. Doğrudur, ciddi bir krizin içinden geçiyoruz ve reel ve mali kesimlerdeki düzelme oldukça vakit alacak. Ancak bu her halükarda yarının dünden bir nebze daha iyi geçeceği anlamına geliyor.

Hâlihazırda içinde bulunduğumuz tünelin sonunda bir ışık, ciddi bir kuraklığın ardından yerden taze otların bittiğini görüyorum.

Normal şartlar altında tünelin sonundaki ışığın güneş, yerden biten otların da yeşil filizler olmasını bekliyorum.

Ancak…

Tünelin sonundaki ışık eğer bir freni patlamış bir kamyonun farları, yerden biten otlar ise yeşil filiz değil de, arsız sarı otlarsa, bunun sebebi de yine biz olacağız.

Temel dinamikler, hükümetlerin attığı bunca doğru, yanlış, gecikmiş ve yerinde adımdan sonra ekonomilerin düzelmek durumda olduğunu, ancak bu düzelmenin zaman alıcı ve maliyetli olacağını gösteriyor.

Bütçe açıklarının oluşturacağı mali baskınlık, küresel enflasyonun yeniden yükselme ihtimali, petrol fiyatlarının 75 – 80 doların üstüne çıkma potansiyeli, işsiz kalmış kesimlerin yeniden işgücüne girişi, mali kesimin yeniden regülasyonu ve konsolidasyonu, emlak piyasalarında arz fazlasının eritilmesi…

Bunlar, düzelme sürecini geciktirecek ve aşırı iyimserliği boğacak unsurlar. Ama yine de belli ölçüde bir düzelmeyi yaşıyor olacağımızı tahmin ediyorum.

Sıkıntı, gerek düzelmenin, gerekse düzelmenin önündeki engellerin boyutu yanlış okununca ortaya çıkıyor. Aşırı iyimserlik dönemlerini, hemen her zaman aşırı kötümserlik dönemleri takip eder. Uçlar arasında gidip gelen böyle bir salınım süreci, bırakın yeni dengelerin oluşmasını geciktirmek, metallerde gelişen yorgunluk gibi ciddi kopma eşikleri oluşturabilir. Sonuçta tünelin sonundaki güneş ışığını, üzerimize gelen bir kamyonun farına bizatihi biz dönüştürebilir, taze filizleri biz sarartırız.

Burada hem kamu yetkililerine, hem de kamuoyunu yönlendirebilen uzmanlara önemli görevler düşüyor. Aklıselim, biraz sabırla sürecin aşılacağını gösteriyorsa eğer, o zaman bu kişilerin kamuoyunu aklıselime davet etmeleri, mevcut şartlar altında, insani bir görevdir.

Yorumlar

Sitemizde paylaştığınız yorumlar, diğer kullanıcılar için değerli bir kaynaktır. Lütfen farklı görüşlere ve diğer kullanıcılara saygılı olun. Kaba, saldırgan, aşağılayıcı veya ayrımcı ifadeler kullanmaktan kaçının.

10 saniye sonra yönlendirileceksiniz...

10 saniye sonra yönlendirileceksiniz...