Menü

EDİSYON   :

TRTRENENARARFRFRRURUURUR
52

Bildirimler

Kitap, çikolata ve kahve. Bugünkü yazımız bu üç nesneye dair. Braudel, tarih insanların tarihi olduğu kadar, nesnelerin tarihidir de diyor. Pirinç Cengiz Han''dan, gümüş İskender''den, kahve Napolyon''dan daha önemlidir. Petrol çağımızda herkesi peşinden koşturuyor; altın bütün çağların motoru. Pamuk Mısır''ı mahvetti, çay Karadeniz''i. Patates olmasaydı, Avrupa yok olurdu!

Çikolata, kahve ve kitap. Bunların yerlilikle alakası ne? Perşembe günü Cağaloğlu''nda dolaşırken TİMAŞ''ın yeni kitap evinin açılışına rastladım. Adını "Kitap ve Kahve" koymuşlar. Her yazar bedava bir danışmandır bir bakıma. İki kelimeyi birleştirmelerini öneriyorum: Kitapkahve. Çengelköy''e ayak bastığımda bu fikrim pekişti. Bülent ile Aslıgül''ün Dere Sokak''ta açtıkları şirin mekânın adı da "Çikolata ve Kahve" imiş. Hemen değiştirmelerini önerdim: Çikolatakahve. Belki kahvenin K''sını büyük yazmaları daha şık olabilir: ÇikolataKahve.

ÇikolataKahve, Çınaraltı''nın hemen bitişiğinde, Yerli Mallar Mağazası''na bitişik üç-beş metre karelik mini bir dükkân. Genç eşler bu minnacık yeri maharetleriyle kocaman bir kahve dünyasına çevirmişler. (Kahve Dünyası adlı kahvehâneyi de başka bir gün konuşuruz inşallah!) Bosna''nın lokumlarını aratmayan, elleriyle bizzat yaptıkları sevimli çikolataların eşlik ettiği bol köpüklü, çifte kavrulmuş ve duble pişirilmiş kahvenin tadını da, keyfini de unutmak zor. Duvara asılan vecizelerden biri şu: "Her kahve aynı tadı taşımaz. Nerede içiyorsan, kiminle içiyorsan, ona göre değişir."

Erzurumlu Zihni kahve redifli gazelinde şöyle diyor: Musaffa-meşreb ile ehl-i keyfe naz ider kahve

Ne gûne cilvelerle dil döker vakt-i seher kahve

Şiirden çıkardığımız üç şey var: Kahve musaffa-meşrebdir, yani saf, katışıksızdır; keyif ehline naz eder; şimdiki gibi gün ortası veya akşam yemek sonrasında değil, seher vakti içilir. Kahvenin kültür coğrafyası da son derece zengindir: Aziz-i Mısrdur matbu-ı şehr-i Şam u İstanbul Tabib-i Rûmdur Bağdaddan eyler sefer kahve

Timaş''ın KitapKahve''si klasik kıraathânenin ihyası olabilir mi? Malum, kıraathâne "okuma evi" demek. Okurken, bir yandan da çay veya kahve içip rahatlıyorsunuz. Kıraathânelerden okuma eylemi el etek çekince, kahvehâne lafı kullanılır olmuş (galiba). Taksim, Kadıköy gibi semtlerimizdeki bazı kitapçılarda çay/kahve bölümleri de açılmış. Fakat benim gözleyebildiğim, zamanla oralarda içecekler değil, kitaplar aksesuar haline geliyor. İnşallah KitapKahve''de bunun tersi olur.

ÇikolataKahve''nin Yerli Mallar mağazasının yanı başında olduğunu söylemiştim. Yerli Mallar, gerçekten yerli bir mağazadır. Modernliğe ayak uydurup her türlü ev gereçlerini sattıkları halde, Çengelköy ahalisine "açık hesap" çalışmayı sürdürüyorlar. Kredi kartı geçiyor, fakat zorunlu değil. Yerliliği koruyabildiği ölçüde, rakiplerinden farklılaşıyor ve gelişiyor. ÇikolataKahve, kahveyi ve çikolatayı sanayinin pençesinden kurtarmaya çalışıyor. Yer müsait olsa, belki Davut Hoca''nın kitaplığı ile müşterek bir Çikolata Kahve Kıraathâne oluşturulabilirler.

Dünyada çikolata denince akla hemen Mars, Nestle, Milka gelir. Türkiye''de ise Ülker. Milka''yı üreten şirket yıllar önce Ülker ile ortak olmak istedi. Ortaklık müzakereleri iki yıl kadar sürdü. Çok iyi bir fiyat veriyor, fakat %51 hisse istiyorlardı. Sabri Bey ise "yüzde 49''dan fazlasını satarsak, sanayiciliği bırakıp bankerliğe başlıyoruz anlamına gelir bu" diyordu. Sonuçta Ülker çoğunluk payında ısrar etti ve Milkacılar Sabancı Grubu ile ortaklık kurdular.

Doğal olarak, Milka''nın Türkiye pazarına son derece agresif bir giriş yapacağı belliydi. Ülker yöneticilerinin son derece tedirgin olduklarını hatırlıyorum. Fakat Sabri Ülker Bey gayet rahat ve mutlu gözüküyordu. Sebebini sorduğumda, hiç aklımdan çıkmayan şu sözleri söyledi:

"Arkadaşlar yanlış düşünüyor, boşuna telaş ediyorlar. Türkiye''ye büyük bir çikolata markasının geliyor olması bizim lehimizedir. Pazara girerken mutlaka büyük ölçüde reklam yapacaklardır. Türkiye''de kişi başına çikolata tüketimi çok düşüktür. Çikolatayı tanımıyoruz. Yapılacak her reklam pazarı genişletecektir. Reklamlardan etkilenen herkes bakkala koşacak ve orada karşısına Ülker çikolata çıkacaktır. Biz hiç reklam yapmasak bile üretimimiz katlanmaya başlayacaktır. Rakipsizlik iyi bir şey değildir. Yöneticileriniz rahata alışıyor ve kendilerini yormuyorlar. Bak göreceksin, Milka geliyor diye kendilerini zorlayacak ve mutlaka daha başarılı ürünler geliştireceklerdir.” Sabri Bey haklı çıktı.

Ertesi yıl Milka Türkiye pazarına girdiğinde, Ülkerciler Alpella''yı geliştirip piyasaya sürmüşlerdi bile.

Yorumlar

Sitemizde paylaştığınız yorumlar, diğer kullanıcılar için değerli bir kaynaktır. Lütfen farklı görüşlere ve diğer kullanıcılara saygılı olun. Kaba, saldırgan, aşağılayıcı veya ayrımcı ifadeler kullanmaktan kaçının.

10 saniye sonra yönlendirileceksiniz...

10 saniye sonra yönlendirileceksiniz...