Çözüm üreten katılımcı demokrasi

Değer toplumu olma yolunda atılan her adım, Türkiye''yi daha demokratik ve daha eşitlikçi olmaya zorluyor. Çünkü değer toplumunun odak noktasında sermaye sahibi insan değil, bilgi sahibi insan vardır. Bir ülkede çalışma yaşına gelmiş, her insanı sermaye sahibi yapmak mümkün değildir. Ancak bir ülke, okul çağına gelen herkesi, bilgi ve değer sahibi yapabilir.

İletişim araçlarının, yıldan yıla yeni boyutlar kazanması, bütün ülkeleri, değer toplumu olmayanında temsili demokrasiden, katılımcı demokrasiye geçmeye de zorluyor. Türkiye''de “Demokratik Açılım” tartışmalarında açıkça gözlendiği gibi, seçmenler gelişmeleri değerlendirmede, iç ve dış barışın yollarını açmada, kendilerini temsil eden siyasi partilerden çok daha duyarlılar.

Dünyanın her ülkesinde, seçenler, meclislerde, kendileri adına karar veren seçilenlerle her alanda aynı bilgi ve verilere sahipler. Artık seçilenler, seçmenlerine “sizin işiniz izleyicilere ayrılan yerde oturmaktır, kimse oyun alanına gelmesin” diyemezler. Seçilenlerle aynı bilgi ve donanımlara sahip olan seçmenler, karar süreçlerinde yer alarak, kimsenin kendileri adına konuşmasını istemiyorlar.

Prof. Dr. Mehmet Emin Köktaş''ın Prof. Dr. Manfred Schmidt''ten Türkçe''ye kazandırdığı, “Demokrasi Kuramlarına Giriş”te, “Sorun Çözücü” ve “Sorun Üretici” demokrasiye ilişkin tartışmaları, ana başlıklar halinde sıralamaktadır. Francis Fukuyama''nın kavramlaştırmasıyla söylenirse, merkezi plana dayanan ekonomiden, temsili demokrasiye kadar “değişmez doğrular” olarak sunulan, pek çok şeyin artık sonu gelmiştir.

Ekonomik alanda nasıl “kumanda ekonomisi” geçerliliğini yitirmişse, demokratik alanda da, “temsili demokrasi” çözüm üretme gücünü önemli ölçüde yitirmiştir. Dünyada pekçok ülke, İsviçre''de başarıyla uygulanan “doğrudan demokrasi”ye geçmek için, yasal düzenlemeler yapmaktadır. Türkiye de, dolaysız, katılımcı demokrasiye geçme yolunda, gerekli adımları atmalıdır.

“Serbest Pazar Ekonomisi” değer toplumlarında “Etik Pazar Ekonomisi”ne, sorun üreten “Dolaylı Demokrasi”, çözüm üreten “Dolaysız Demokrasi”ye dönüşmelidir.

Ekonominin dili gibi, demokrasinin dili de, yerel olmaktan daha çok küreseldir. Onlar en güzel ürünlerini kapalı değil, açık toplumlarda verirler.

Açık toplumlar, denetlenebilir, değiştirilebilir, geliştirilebilir ve zenginleştirilebilirler.

Açık bir toplumda, her önemli karar, bütün seçmenlerin katılımıyla oylanır.

Demokratik toplumlarda yönetimler, kan dökülmeden değiştirilirler.

Seçmenlerin çoğunluğu, yanlış kararlarda birleşmez.

Açık toplum için yol birdir.