Vural Savaş"tan Sami Selçuk"a

Anlaşılır gibi değil. Apo yakalanır yakalanmaz, "Pişmanlık Yasası''nı" çıkarmak isteyen Ecevit değil miydi? Hatta, hissi davranmış ve sadece Mesut Yılmaz ile Tansu Çiller''i ziyaret etmiş, Kutan''ı ve Baykal''ı da dışlamıştı.

Başbakan''ın, iki lideri ziyareti sırasında, şu sonuçlar ortaya çıkmıştı:

1- Seçim dönemi olduğu için Meclis''i toplamak zordu. Herkes seçim bölgesinde çalışıyordu.

2- Aday sıralaması, o güne kadar tamamlanmış olacağından, küskün milletvekillerinin eylemleriyle ortalık karışabilirdi.

Ecevit''in korktuğu başına geldi. Küskünler ayaklandı; Meclis toplandı.

Politikacı, gündemini her zaman kendisi belirleyemez. Ama sürpriz bir gündemle karşılaştığında, gelişmeleri, ülkesinin ve partisinin yararına kullanmayı başaran siyaset adamı, aynı zamanda devlet adamı sıfatına da layık görülür.

Oysa Ecevit, gene hissi davranıyor. Ayağına kadar gelen fırsatı kullanıp, Pişmanlık Yasası''nı çıkarmaya çalışacağına, Meclis iradesini kilitliyor.

Cumartesi günü, Genel Kurulu tarafsızlıkla idare eden ve oldu bitti yapılmasını isteyenlere karşı çıkan Hikmet Çetin''in aksine, DSP''li Uluç Gürkan, yetkisini suistimal etti; tarafgirlik yaptı ve Danışma Kurulu''nu bir gün geciktirerek topladı. Gerçi, Uluç Gürkan''ın Meclis''in iç tüzüğüne göre, çağrıyı takiben en geç 24 saatte, Danışma Kurulu''nu toplama hakkı mevcuttu. Gürkan bu hakkı istismar ederek, süre sonuna kadar bekledi; Danışma Kurulu toplanamayınca, Fazilet Partisi, görüşülmesini istediği kanun teklif ve tasarılarını ön sıralara çekemedi. Salı günü, bu yüzden, fasa fiso işlerle geçti.

Bütün bu teferruatı, bir inadı sergilemek için yazıyorum. DSP ile Fazilet Partisi anlaşabilir, hem Pişmanlık Yasası çıkar, hem de Türk Ceza Kanunu''nun 312''nci maddesi değişirdi.

312''nci madde ile ilgili zaten Yılmaz Hükûmeti''nin hazırladığı bir tasarı mevcut. DSP ve ANAP''ın üzerinde mutabakat sağladıkları bu tasarıyı Fazilet de destekliyor.

Ortada şöyle bir imkân var: Hem Pişmanlık Yasası''nı çıkarmak, hem 312''yi değiştirmek, hem de seçime gitmek.

1995 yılında uyum yasaları çıkmadı diye Anayasa Mahkemesi''ne müracaat eden ve yürürlüğü durdurma isteminde bulunan Bülent Ecevit, aradan üç buçuk yıl geçmiş olmasına rağmen, halâ uyum yasalarının çıkmamasından rahatsız değil mi?

Ben şahsen ilk başta, Meclis''in toplanmasına, arzu edilmeyen gelişmelere sebebiyet verir diye karşı çıkıyordum. Ama, madem toplandı; şimdi inatlaşmayı bırakıp uzlaşmaya çalışmak lâzım. Siyasi Partiler Yasası''nın bir çok hükmü Anayasa''ya aykırıdır. Sadece, "bir partinin kapatılmasına sebebiyet verenlerin milletvekili seçilmesini" engelleyen 95''inci madde değil, bir çok madde, Anayasa''da 1995 yılında gerçekleşen değişikliklere uydurulmalıdır. Bir partinin, kanunsuz eylemlerin odağı olma hali tarif edilmelidir.

Uzlaşma ile, ne kadarı gerçekleşirse, kârdır.

"Efendim ne lüzum var. Seçim sonrasını bekleyelim."

1995 seçimlerinin üzerinden üç buçuk yıl geçti, uyum yasaları çıkabildi mi? Hükûmetin tasarısı olmasına rağmen 312''nci maddede, demokratikleşme yolunda adımlar atıldı mı?

Neden atılmadı? Çünkü bir çok kimse, hürriyetleri kendisinin işine geldiği zaman savunuyor. Gelmediğinde ise, devletimizin âli menfaatleri öne sürülüyor. Hukuk, siyasetin ve devletin emrinde.

Evet ülkemizde çok sayıda hukukçu var. Ama acaba kaçı, Yargıtay 4''üncü Ceza Dairesi Başkanı Doç. Dr. Sami Selçuk gibi düşünüyor.

Sami Selçuk''un, Türkiye Günlüğü''ne yazdığı bir makalesinden bazı alıntılar yapmak isterim:

"Ben hukuk devleti kavramına karşı çıkıyorum. Bu kavram demokrasinin ufkunu daraltmıştır. Doğru kavram hukukun üstünlüğüdür. Hukuk devleti kavramının boy gösterdiği kara Avrupa ülkelerinde, özellikle Fransa''da, devlet merkezci bir yönetim vardır. Devlet, her yerde hazır ve nazır; Jakoben, aristokratik. Yönetim, sıkışınca ''Hikmet-i hükûmet: la raison d''Etat'' hukukun erişemeyeceği kör, karanlık bir nokta. Hukukun eriştiği ''kamu yararı''nın ise, içeriği belirsiz, sürgit tartışmalı. Hukuk sistemini mistikleştiren bu kavram çoğu kez hukuku siyasallaştıran bir oyunun parçası. Böyle ülkelerde, hukuku üreten temel güç devlettir. O yüzden hukuk, hep devletten yana. O yüzden ''kamu yararı'', ''yönetimin takdir hakkı'' ağırlıklı bir yönetim hukuku doğmuş. Toplum ve hukuk marjinalleşmiş. Hukuk kanalıyla toplumu düzenleyen devlet, hukuku kendi amaçları doğrultusunda düzenlemiş. Toplum ve hukuk, devletin vesayetinde ve edilgin. Hukuk devleti küresindeki mücadele devletin, topluma ve bireye müdahalesini azaltma yönünde. Temel amaç, ''az devlet, çok hukuk'' formülünü gerçekleştirmek."

Sami Selçuk Anglo-Sakson ülkelerinde geçerli olan hukukun üstünlüğünü ise şu şekilde izah ediyor:

"Toplum, kendi hukukunu kendi yaratıyor ve ona uyuyor; devlet karşısında özerk. Devlet de toplumun yarattığı bu hukuka bağlı. Çok kutuplu, çoğulcu toplumun yarattığı hukuk herşeyi kendi değerlerine göre yürütüyor, işletiyor. Hukuka saygı neredeyse ahlâk kuralıyla örtüşmüş. Hukuk yaşanarak öğreniliyor, somut, esnek ve devletten bağımsız. Çünkü devletin ürünü değil."

Yargıtay 4. Ceza Dairesi Başkanı Doç. Dr. Sami Selçuk devletin korkmaması gerektiğini de vurguluyor:

"Devlet, halkından korktuğu için yoğurdu üflemeyi sürdürmüş, bugüne değin, düşünceler ve inançlar karşısında bir türlü yansız kalmayı becerememiştir. Komünizm korkusuyla TC Yasası''nın 141., 142. maddeleri yıllarca yürürlükte ve dolayısıyla ülkede sol anlayış, akım ve görüşler güdük kalmıştır. Gericilik (irtica) kaygısıyla TC Yasası''nın 163. maddesi yürürlükte ve dolayısıyla ülkede sağ anlayış, akım ve görüşler güdük kalmıştır. Her ikisi de gelişseydi, yeni sentezlere ulaşılsaydı, bugünkü sıkıntılar çoktan aşılmış olacaktı. Devlet, bugün de, yetkin yönetim ve siyaset temelinde değil, özellikle gericilik kaygısıyla biçimleniyor ve gelişme bu yüzden ivme kazanamıyor. Ama bir umut var. Sağ ya da sol göstericilerin saman alevi gibi yanıp sönen öfkelerine bakarak yargıda bulunmayın, kaygılanmayın. Ezici çoğunluk, kimsenin inancına, düşüncesine karışmaktan yana değil."

".... Bu noktada devletin hukukla ilişkisi de ortaya çıkıyor. Hukuk, farklılıkları gün ışığında tartıştıran, yarıştıran bir barış tekniği olunca, devlet ister istemez saydamlaşacaktır. Çağdaş devlet, maskeli toplum ve iki yüzlü birey ahlâkının oluşmasına izin vermez. Çünkü özgürlükçüdür; farklılıklarını kınamaz. Çoğulcudur; farklılıkları özendirir. Hukuk ise bu niteliklerin çimentosudur. Çoğulcu demokraside, devletin ideolojisi ve dini olmadığından, her türlü görüş ve inanç, yarışa, tartışmaya özgürce katılacaktır. Bundan korkulmamalıdır. Düşünce özgürlüğü, demokrasi karşıtı görüşlerin de sergilenmelerine izin vererek, demokrasinin iç bağışıklık sistemini sağlar ve güçlendirir. Eğer kimi görüşler, inançlar tehlikelidir diye yasaklanır, halkın değerlendirmesine sunulmazlarsa, yer altına itilir ve merak güdüsüyle daha da güçlenerek geri dönerler; toplumsal patlamalara yol açarlar. Demokrasi bu tuzağa düşmemelidir. Çünkü aşırı görüşler ve inançlar, demokratik antikorları beslerler, çoğulculuk süzgecinden geçerek atomlaşıp evcilleşirler."

Sami Selçuk Atatürk''ü kalkan yapanlara da sesleniyor:

"Atatürk''ün ülküsü çağdaş bir demokrasiydi. O yüzden katı düsturlar bırakmadı, bilimi izleyenlerin kendini izlemiş olacaklarını söyledi. Atatürk bu yönüyle, çağdaşlarına göre eşsizdir. Ama onun bu eşsizliğini, onu yerli yersiz kullanarak, örselediler. Atatürkçülüğün tarihinin evrimini dondurdular, onu buz çağına sürüklediler. Oysa Atatürk, çağları aşan bir yol gösterici sunmuştu bize: Bilim."

...........................

Türkiye''de kanunları istediğiniz gibi değiştirin. Kafaları değiştiremezsek, keyfilikten kurtulamayız. Vural Savaş da, Sami Selçuk da aynı memleketin evlatları. Ama aralarında adeta bir uçurum var. Vural Savaşları Sami Selçularla ikame ettikçe, Türkiye hukuk devleti olma yolunda büyük mesafe katedecektir.