Bakmak ile görmek arasındaki farkı sinema ile anlatmak için yola çıkan Çağan Irmak''ın zamansız, mekânsız ve kimliksiz filmi Ulak vizyonda. Ulak''ı izlemek için sinemaya gidenler kendi içlerine tutulmuş bir ayna ile baş başa kalacak. Aynada gördüklerinden hoşnut olursa anlatılan masala dâhil olacak. Aynaya düşen görüntü siyah ise masal hiç hoşuna gitmeyecek. Gözlerle değil kalple seyredilebilecek bir film Ulak. Herkesin kendi kalbiyle.1970 Yılında İzmir''in Seferhisar ilçesinde kitap okunan ve siyaset
Bakmak ile görmek arasındaki farkı sinema ile anlatmak için yola çıkan Çağan Irmak''ın zamansız, mekânsız ve kimliksiz filmi Ulak vizyonda. Ulak''ı izlemek için sinemaya gidenler kendi içlerine tutulmuş bir ayna ile baş başa kalacak. Aynada gördüklerinden hoşnut olursa anlatılan masala dâhil olacak. Aynaya düşen görüntü siyah ise masal hiç hoşuna gitmeyecek. Gözlerle değil kalple seyredilebilecek bir film Ulak. Herkesin kendi kalbiyle.
1970 Yılında İzmir''in Seferhisar ilçesinde kitap okunan ve siyaset konuşulan bir evde doğar Çağan Irmak. Coşkuyla yaşanan kasaba hayatında renkli karakterleri barındıran kalabalık sülalesiyle mutluluk içinde geçer çocukluk günleri. ''Asri zamanların'' yaşandığı yıllar. Amcasının sinema salonunda dondurma, çikolata karşılığı makinelere film takıp geri sararken henüz altı yaşında. Sinema adına ilk kurulan hayal makinist olmak. Hukuk eğitimi almasını tavsiye eden babasına rağmen sinema TV okuma kararı.
8 Yaşında babasının aldığı ilk ''ciddi'' kitabı Küçük Kara Balık kitaplıkta Çağan''ın rafı kısmında yerini alırken kılavuzu olacaktır adeta. Kitabın ilk cümlesindeki cemreyi yüreğinde hissettiğini yazacaktır yıllar sonra. Yazarı Behrengi''nin Aras ırmağı kıyısında ölü bulunduğunu öğrendiğinde ise bu sefer yüreğine düşen ateş olur. O ateşi söndürmek için daha çok okumaya ve yazmaya başlar. Çemberimde Gül Oya''nın bir bölümünü Behrengi''ye ithaf eder. Hatta o bölümde ilkokul müdürü kitapları yaktırırken çocuklardan birisi bir kitabı saklayarak yakılmasına engel olur. O küçük çocuk Çağan Irmak, kurtardığı kitap Küçük Kara Balık.
Kitapların toprağa gömülmesine, sobalarda yakılmasına şahitlik eden bir kuşağın temsilcisi o. Kendini dünyanın merkezinde gören trendin aksine okyanusta bir damla olduğunu hiç unutmayacaktır ilk ciddi kitabı sayesinde.
92 Yılında üniversiteden mezun olduğunda soluğu İstanbul''da alır. Yeşilçam''da iş istediği kapılar tek tek suratına kapanırken torpilli bir tavsiyeyle kendini Genç Indiana Jones Türkiye''de filminin setinde bulur 5.asistan olarak. İlk yönetmeni Harry Potter filmini de yönetecek olan Mike Newell.
Ünlü yönetmenlere asistanlık yapma fırsatı yakaladığı 1998 yılına kadar süren arayış dönemi. TV filmleri trendinin olduğu bir dönemde yapımcının masasına bu çektiğim kısa film bu da çekmek istediğim diyerek Günaydın İstanbul Kardeş filminin senaryosunu bırakır. Ardından faciaydı dediği Çilekli Pasta gelir.
Çektiği film ve dizilerde gösterdiği performans ara vermeden bir sonrakinin anahtarı olur. Çağan Irmak çok oyuncu tarafından reddedildiğini kompleks yapmadan itiraf etse de tercih edilen yönetmen olmayı kısa sürede başarır.
TV''de hayran kitlesini Şaşıfelek Çıkmazı ile oluşturmaya başlasa da patlamayı Asmalı Konak ile yapar. Sokakları boşaltan dizinin Abdullah Oğuz tarafından çekilen sinema versiyonu hayal kırıklığı yaratır. Modern ağa masalı olan dizi, beyaz perdede kara bir masala evirilmiştir.
Çağan Irmak ise hiçbir şey göründüğü gibi değildir temasıyla çektiği Mustafa Hakkında Her Şey ile sinema tekniği açısından kusursuzluğu yakalasa da seyircisiyle iletişim kuramaz. O bu durumu Asmalı Konak seyircisi bu filme hazır değildi diye izah eder. Seyircinin empati kurmasını engelleyen ''bizden'' olmayan hikayesini göz ardı ederek.
Çağan Irmak ''bizi bize en iyi anlatan'' yönetmen olarak 2000''li yıllara damgasını vuracak, bundan sonra film çekmesem de gam yemem dediği Babam ve Oğlum ile tescilleyecektir yönetmenliğini. Çemberimde Gül Oya''nın seyircisi Babam ve Oğlum''a hazırdır ne de olsa. Gidenin mutlaka izlemelisin diye bir başkasına tavsiye ettiği film fısıltı gazetesinin manşetinden inmez. İzleyici ile kolay iletişim kuran küçük hikâyesi büyük bir etki yaratır.
Çağan Irmak hikâye anlatıcısı olarak duyduğu, hissettiği hikâyeleri anlatmakla oldukça başarılı. İnsanın içine ulaşan, ulaşmakla kalmayan aynı zamanda dokunan modern zamanlar masalcısı.
İnsan odaklı bir dilin peşinde Çağan Irmak. İnsan odaklı hikâyeler anlatıyor. Bir muamma olarak çekilen Ulak''ın odak noktasında da insan var.
Zamansızlığı mekânsızlığı ve kimliksizliği paradoks olarak kullanıyor. Gezgin Zekeriya köy köy dolaşarak çocuklara Ulak İbrahim''in masalını anlatıyor ve tahayyül etmelerini istiyor. Düzeni yekten bozulmuş köyde çocuklar kendi hayatlarındaki iyileri ve kötüleri dinledikleri masala adapte ediyor. Masumiyetlerini kaybetmemiş çocuklar iyilikle kötülüğü ayırabildiği gibi ötekine yapılan zulümlere seyirci kalan büyüklerin aksine eyleme geçiyorlar. Eylemin ilk ayağı inanmak. Cesaret peşi sıra geliyor.
İnsanlık hakkında her şey temasıyla yola çıkan film tüm insanları ve kültürleri kucaklamak adına eklektik bir yapıya sahip. Kostümler, mimari yapı, dil ve anlatım.
Filmin en büyük zaafı korunmaya çalışılan mesafenin mesafesizliğe yol açması. Bu bağlamda öne çıkan Mehmet, yazdığı kitap ve havariler yanlış okumalara sebep olarak filmin anlam dokusuna zarar veriyor.
Çağdaş kötülük biçimleri o kadar zengin ki! Filmde anlatılan ''kötücül'' olaylar bazılarını kesmeyecek! Modern insan iyinin iyisi değil kötünün iyisi olma mücadelesi veriyor. Ulak, kötülüğün merhamet ve erdemin kaybedildiği noktada başladığının altını çiziyor.
İyiliğin dilini kaybettiğimiz, kötülüğü dile getirmekten çekindiğimiz, yaşanan zulümlere seyirci kaldığımız için en az zulmeden kadar suçlu olduğumuzu hatırlatıyor. Kafası karışık, biraz bulanık bir film olsa da herkes için kıssadan hisse mevcut. İnsanı düşünmeye sevk eden bir film Ulak.
Masal içinde masal anlatan Ulak''ta büyük hikâye Çağan Irmak''ın gözüyle anlatılan bir masal. Jenerik akmaya başladığında masal sona ermiyor aksine kendi masalının içine uyanıyor insan. Sadece seyredenler değil seyretmeyenler de o masalın içinde. Kalbiyle, vicdanıyla, hayat bilgisi ve duruşuyla.
Anlatan kadar dinleyen önemli. Çeken kadar seyreden. Neden sebep derseniz o da Ulak''ta gizli.
