Batan geminin malları bunlar!

Arjantin Deniz Kuvvetleri''nin simgesi ve aynı zamanda eğitim gemisi ARA Libertad''a Gana tarafından yaklaşık üç hafta önce el kondu. Bir vergi cenneti olan Cayman Adaları merkezli bir kredi şirketinin, MNL Capital Ltd., Arjantin''in kendisine olduğunu iddia ettiği 300 milyon dolarlık borç nedeniyle Gana''da açtığı dava sonucu ARA Libertad üç haftadır Gana''nın başkenti Akra''da limana demirli durumda.

2001 ve 2002 yıllarında geçirdiği ekonomik krizlerle ekonomisi iflas eden ve kredi kuruluşlarına yaklaşık 100 milyar dolar borcu bulunan bir ülkeydi Arjantin. Hepimiz o günlerde Arjantin''i yakından takip ediyorduk. Türkiye de benzeri bir ekonomik krizden geçiyor ve Buenos Aires''in sokaklarından gelen görüntüler, yol kenarında duran büyükbaş hayvanların insanlar tarafından kesilmesini hayret ve dehşetle izliyorduk. Arjantin bu kriz sürecini, borçlarını 2005 ve 2010 yıllarında yeniden yapılandırarak aşma yoluna gitti. Bu süreçte Arjantin''e kredi veren kuruluşların çoğuna alacaklarının % 30''u dahilinde ödeme yapılarak anlaşma yoluna gitmişti. Ne var ki Arjantin''e kredi veren MNL Capital''in de dahil olduğu bir takım kuruluşlar, uluslararası çapta alacaklarının tamamını tahsil edebilmek için uğraşıyor. Bu arada MNG Capital''in, ABD''li bir hedge fon kuruluşu olan Elliott Management Corporation''a bağlı olduğunu vurgulamakta da yarar var. ARA Libertad işte bu ödenmemiş olduğu iddia edilen borçlar nedeniyle yaklaşık 326 kişilik mürettebatı ile Gana''da zoraki misafir. Kararın ilginç yanı ise hakimin gemiye yakıt naklini dahi yasaklayan kararı. Karar sonucunda ARA Libertad''ta bulunan Brezilyalı, Şilili, Uruguaylı, Paraguaylı, Venezüellalı, Ekvatorlu, Bolivyalı ve Güney Afrikalı denizciler temel ihtiyaçlarını dahi karşılayamayacak duruma geldiler. Arjantin Devlet Başkanı Cristina Fernandez, Gana''lı yetkilileri mahkeme kararının uygulanmaması yönünde ikna edemeyince, kaptan ve geminin düzenini sağlayacak ekip dışında geri kalan tüm mürettebatın gemiyi boşaltmasını emretti. Arjantin Dışişleri Bakanı Hector Timerman durumu ''bir yargıcın, egemen bir devleti, Karayipler''deki sığınağından finansal korsanlık girişiminde bulunan bir yapıyla masaya oturmaya'' zorlaması olarak tanımlarken, bu durumun ''Arjantin için tek kabul edilemez nokta'' olduğunu vurguluyor ve Gana''nın girişimini ''BM Deniz Hukuku Konvansiyonuna'' aykırı olmakla suçluyor. MNL Capital ise Arjantin''in 20 milyon dolarlık bir meblayı ödeyeceğini garanti etmesi halinde gemiyi serbest bırakacağını belirterek ''uzlaşabileceklerini'' işaret ediyor. Timerman''ın bu teklife karşılığı ise ''akbabalık yapan fonlarla kesinlikle müzakere etmeyeceğiz'' oldu.

Bu gelişmeler karşısında Arjantin devleti sorunu uluslararası platformlara taşımış durumda. Arjantin Dışişleri Bakanı Timerman, ülkesinin 1 Ocak 2013''ten itibaren BMGK''na geçici üye seçilmesi nedeniyle uzun süredir New York''ta ve BM nezdinde girişimlerde bulunuyor. Bu girişimler sonucunda Arjantin''in tek elde ettiği BM Genel Sekreteri Ban-ki Moon''un ofisinden yapılan ''Taraf ülkelerin sorunun çözümünde ikili bir çözüme ulaşabileceklerini umut ediyoruz'' açıklaması oldu.

Peki, Arjantin''in gururu ARE Libertad''ın Gana tarafından el konması üzerinden geçen 3 haftalık sürede gemi mürettebatı ne yapıyordu? Ajansların konu ile ilgili haberlerine göre mürettebat günlerini, limanda jogging yaparak, futbol oynayarak, liman''ın duty-free bölgesinden alış veriş yaparak geçiriyor ve adeta ''tatilin'' keyfini çıkartıyorlar. Görgü şahitleri askerlerin şehirden ellerinde bavullar ve alışveriş paketleri ile döndüğünü söylüyor. 20 yaşlarında bir denizci, ''Gana güzel bir ülke, insanları da güzel, fakat burada olup hiçbir şey yapmamakla, ülkemde olup hiçbir şey yapmamak arasında bir fark da var'' diyerek yaşadıkları çelişkiyi dile getiriyor. Akra''dan gelen haberlere göre gemi mürettebatı, işlemlerinin tamamlanmasının ardından birkaç gün içinde ülkeyi terk etmeye başlayacak. Ganalı yetkililer askerlerin ülkeyi terk etmesine karışmayacaklarını açıklaması ise krizin daha da büyümesini şimdilik engel olmuş durumda.

İçeride sosyo-ekonomik sorunlar nedeniyle oldukça zor bir dönem geçiren Arjantin Devlet Başkanı Cristina Fernandez, ARA Libertad''a el konmasıyla hiç istemediği bir başka dışsal krizle karşı karşıya kalmış durumda. Arjantin''de ekonominin krize sürüklendiği ve yabancı şirketlerin ülkeden hızla kaçarak komşu ülke Uruguay''a sığındığı ifade ediliyor. Tüm bu gelişmeler karşısında 8 Kasım''da Arjantin''de yönetime karşı yapılacak ülke çapındaki protestonun sonucu da merakla bekleniyor. Mevcut manzara şu an için Arjantin adına umut verici değil. Arjantin neredeyse 10 yıl içinde başladığı yere dönmüş durumda. Açık ki Latin Amerika''nın bu güzel ülkesini yine zor günler bekliyor. ARA Libertad''ın Akra limanındaki demirli hali ise Arjantin''in yuvarlandığı yeni krizin simgesi olmaya şimdiden aday!

www.twitter.com/sernury