Anketler ve anketler

Demek ki, Koç Holding''in anket takıntısı var.

Geçen hafta, bir mağaza açılışı vesilesiyle bütün aile fertleriyle birlikte Özbekistan''a çıkarma yapan Koç Holding, yanında bazı gazetelerden yazar ve muhabir de götürdü. Açılışı yapan Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel''in görüşlerini o meslektaşlar sayesinde öğrenmiş olduk. Bir şeyi daha: Koç Holding yönetim kurulu başkanı Rahmi Koç 18 Nisanda sandıktan DSP-ANAP iktidarı çıkacağına inanıyormuş; yaptırdıkları son kamuoyu yoklaması bunu gösteriyormuş...

Herhalde bir süredir sizler de farkındasınız, daha önce seçime şiddetle karşı çıkan kişi, grup, örgüt, kurum ve kuruluşların tavrında ciddi bir değişiklik gözleniyor. "18 Nisanda seçim olmasın" diyenlerin önemli bir bölümü sonradan ağız değiştirdiler. Genelkurmay başkanı Org. Hüseyin Kıvrıkoğlu, "Şimdi seçim istiyoruz" dediği için ordunun tavrı öğrenilmiş oldu. Rahmi Koç''un Özbekistan''da verdiği mesaj işadamlarının da aynı görüşe geldiğini gösteriyor. Sebebi daha açık ifade etmiş Rahmi Bey: Sandıktan DSP-ANAP iktidarı çıkması umudu...

Koç Holding''in anket takıntısı olduğunu böylece bir kez daha anlamış olduk.

Özbekistan haberini öğrenince, rahmetli Alparslan Türkeş''in bana anlattıkları aklıma geldi.

1995 genel seçimi öncesinde Samanyolu-Tv adına siyasi parti liderleriyle bir dizi mülâkat yapmıştım. Her liderden randevu alıyor, günü geldiğinde partilerin genel merkezine veya liderin istediği yere gidip çekimi yapıyorduk. Mülâkatın öncesi ve sonrasında liderle sohbet imkânı da buluyordum. Samanyolu-tv, mülâkatları, ana haber bülteninden hemen önce yayınlıyordu.

MHP, bir önceki genel seçime Refah Partisi ile ittifak halinde girmiş ve Meclis''e RP listelerinden bayağı milletvekili sokmayı başarmıştı. 1995 seçiminde beklenen MHP''nin Tansu Çiller''in başında bulunduğu DYP ile koalisyon yapmasıydı. Pazarlığın bittiği, anlaşma noktasına gelindiği haberleri alınırken, birdenbire müzakerelerin kesildiği görülmüştü. MHP o seçime kendi parti bayrağı altında girecek ve yüzde 8,5 kadar yüksek oy aldığı halde, yüzde 10 barajını aşamadığı için, Meclis''e milletvekili sokamayacaktı.

Televizyon için yaptığım o mülâkatta, kameralar çalışırken, MHP liderine, "DYP ile ittifak neden akamete uğradı?" sorusunu sordum. Rahmetli Türkeş bana şunları anlattı: "Koç Holding''in başında İnan Kıraç diye bir bey varmış. Bizim pazarlıkların son aşamasına geldiğimiz, DYP listelerinden kimleri aday göstereceğimize kadar ayrıntılı bir çalışma yaptığımız sırada, o bey, Tansu Hanım''dan randevu almış. Görüşmesinde, Tansu Çiller''in masası üzerine bir kamuoyu yoklaması bırakmış. MHP''nin yüzde 5 bile alamayacağını, MHP oylarının eklenmesinin DYP''ye fazla bir kazanç sağlamayacağını söylemiş... Müzakereler, son safhaya gelmişken, o akşam kesiliverdi..."

Bulgu sonraki gerçekle çelişse bile Koç Holding arzusuna ulaşmış oldu. Araştırmanın bulguları yüzünden MHP ile ittifaktan vazgeçti DYP; birleşseydi ''sağda liderlik'' sorununu Tansu Çiller lehine çözecek bir üstünlük sağlanacakttı. MHP de Meclis''te kalabalık bir grupla temsil imkânı elde edecekti. İttifakın gerçekleşmemesi birilerinin fena halde işine yaradı.

Doğrusu, ben, kişilerin partilere yakın-uzak durmalarını anlıyorum da, grup, örgüt, kurum ve kuruluşların bazı partilere çok yakın bazılarına da çok uzak durmalarını anlamakta zorlanıyorum. Yakın durduğunuz parti iktidara gelirse belki "Bal tutan parmağını yalar" atasözüne uygun gelişmeler yaşanabiliyor; ya tersi olursa? Eğer, o şirket, o örgüt, kurum veya kuruluş, hesaplarını, yandaş partinin iktidar olacağı varsayımı üzerine oturtmuşsa ve sandıktan beklediği sonuç çıkmamışsa, ondan sonrası gücüne ve gözkaralığına kalıyor demektir...

Koç''un geçen seçimde ağırlığını kendisinden yana koyduğu, hatta bu amaçla rakibinin başarısını engellemek üzere yaptırdığı kamuoyu yoklamasını kullandığı ANAP, yeni yoklamaya göre, DSP''nin gölgesinde iktidar olmaya hazırlanıyor. Bu defa, Koç''un patronu, kamuoyu yoklamasını Mesut Bey''in kulağına fısıldamak yerine, Özbekistan''a götürdüğü gazeteciler aracılığıyla bütün ülkeye duyurmayı tercih etti.

Kamuoyu yoklaması konusunda ANAP''ın bir sâbıkasını da, halen ''ANAP milletvekili'' sıfatını üzerinde taşıyan Prof. Halil Cin''in Meclis''te yaptığı konuşmadan öğrendik. Halil Bey''i bu defa Meclis''e getirmemeye karar veren ANAP yönetimi, bunu sağlamanın yolunu, seçim bölgesi olan İçel''de anket yaptırmada bulmuş. "Ben yaparım" diyen bir şirkete işi "Halil Cin''i başarısız göstereceksin" pazarlığıyla vermişler. Anket sonucu istendiği gibi çıkmış çıkmasına, ama yönetim şirkete parayı ödememiş. Şirket de, çekin bir fotokopisini de ekleyerek gerçeği açıklayan bir mektubu Halil Bey''e gönderivermiş...

Acaba, 1995''te MHP''yi yüzde 5''in altında gösteren Koç anketini hangi şirket yapmıştı? Ya da, 18 Nisanda sandıktan DSP-ANAP iktidarı çıkacağını öngören anket hangi şirketin eseri? Koç Holding, anketle işi bittiğinde, vaat ettiği parayı ödemezlik yapmıyordur umarım...