ABD’nin ilk merkez bankası olan ‘First Bank Of the United States’in kurulmasıyla iktidar ve finansal güçlerin kavgası başlamış oldu. Merkez bankasına karşı direnişin Amerikan Başkanı Andrew Jackson zamanında başlamasıyla bugünkü FED’in temelleri atılmaya başlandı. Derin Ekonomi Dergisi, Erkan Öz’ün yazısıyla merkez bankasına karşı çıkan ilk başkanı konu ediniyor.
Merkez bankacılığı konusunda Amerika'da, Amerikan Devrimi'ni ve İngiliz İmparatorluğu'na karşı yürütülen savaşı finanse etmesi için kurulan ilk kurum 'Bank of North America', muhaliflerin baskısına dayanamayarak başarısız oldu.
Ancak merkez bankası fikrini destekleyenler bu kez ABD'nin ilk merkez bankası olan 'First Bank of the United States'i George Washington döneminde 1791 yılında kurdu. 1811 yılında ruhsatı yenilenemeyen bankanın uluslararası sermayedeki karşılığı İngiltere'nin ABD'ye savaş açması oldu.
Amerikan başkanı Andrew Jackson ise eski Amerikan başkanı James Madison'un tekrar hayata geçirmek istediği merkez bankası fikrini ortadan kaldırmayı kendine hedef olarak seçti. Jackson seçim kampanyasını “Jackson gelecek, banka bitecek' sloganıyla sürdürerek seçimi kazandı. Bundan sonraki hedefi ise hükümetin parasını bankadan çekmekti.
Buna karşılık dönemin merkez bankası başkanı Nicholas Biddle'nin hamlesi kredileri geri çağırmak, para arzını daraltmak ve ekonomik kriz çıkarmak olduysa da krizi kendisinin çıkarıp çıkarmadığını soruşturmak için bankaya gelen kongre üyeleri ve askerlere silahla direndi. Nihayetinde devletin tüm borçlarını ödemek zorunda kaldı.
Jackson'a başkanlığı döneminde en büyük başarısı sorulduğunda “Bankayı öldürdüm" cevabını vermişti. Onun takipçileri daha sonra Demokrat Parti'yi kurdu.
ABD'de bir merkez bankası kurulmasına karşı gösterilen şiddetli muhalefet nedeniyle, sermayedarlar merkez bankası gibi işleyen bir ulusal bankalar sistemi kurmayı uygun gördüler.
20. yüzyılın başında zengin uluslararası bankacıların ve o günlerde para tabanlı ekonomilerin üst düzey yöneticileri, parayı yozlaştıracak nihai merkez bankasını ABD'de kurmaya karar verdi.
Amerikan Kongresi tarafından Ulusal Para Komisyonu kuruldu ancak komisyonun önerileri kongre tarafından defalarca reddedildi. Buna karşılık komisyon başkanı Senatör Nelson Aldrich, Jekyll Adası'nda gizli bir toplantı yaptı. Katılımcıların çoğu şimdiki Federal Rezerv Sistemi'nin (FED) ve onun parasal sisteminin kurulmasına yol açtı.
1916 ylında Forbes Dergisi kurucusu Charles Forbes bu toplantı hakkında şunları yazdı:
“Nelson Aldrich, toplantıya katılan ABD Hazine Bakanlığı Yardımcı Müsteşarı Piatt Andrew ve ülkenin önde gelen finansörleri Frank Vanderlip, Henry Davison, Charles Norton, Benjamin Strong ve Paul Warburg'a ABD için bilimsel bir para sistemi geliştirip derleyene dek onları dünyanın geri kalanı dışına, Jekyll Adası'nda esir tutacağını söyledi. “
Daha sonra, katılımcılardan Frank Vanderlip ve Paul Warburg bu çok gizli toplantıda alınan kararların FED sistemini yarattığını kendi yazdıkları kitaplarda da kabul ettiler.
Bu revizyon, daha sonra Federal Rezerv Kanunu'nun temelini oluşturdu. Sonunda, Amerikan senatörler Federal Rezerv'i kuran tasarıyı onayladı ve bu tasarı 1913 yılı sonunda Devlet Başkanı Woodrow Wilson tarafından imzalanarak kanun haline geldi.
