İlk kez başlatılan kazıda yerin altından çıktı: Osmanlı Dönemi'ne ait

Bitlis Ahlat’ta tarih gün yüzüne çıkıyor. İkikkube Mahallesi'ndeki Selçuklu Kalesi kalıntısında Kültür ve Turizm Bakanlığının izniyle Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi (YYÜ) Sanat Tarihi Bölümü Dr. Öğr. Üyesi Mehmet Kulaz başkanlığında ilk kez bu yıl başlatılan arkeolojik kazılar sürüyor.

Kalenin güneydoğusundaki dış surlarda yoğunlaştırılan kazılarda 50 metre çapında burç ile mutfak, kiler ve tandır alanları, erzak küpleri, künk, 22 sikke, seramik parçaları ile mimari kalıntılar ortaya çıkarıldı.

Ahlatşahlar, İlhanlı, Eyyubi, Akkoyunlular ve Osmanlı dönemlerine ait olduğu tespit edilen yapı ve buluntular, bölgenin tarihi hakkında önemli ipuçları veriyor.

"Buranın üç, dört dönem yerleşime sahne olduğunu söyleyebiliriz"

Dr. Öğr. Üyesi Kulaz, kazı yapılan alanın Emir Bayındır Türbesi, Harabeşehir ile Selçuklu Meydan Mezarlığına yakın bölgede olmasının önemli olduğunu söyledi.

Alanda ilk kez kazı çalışmalarına başladıklarını belirten Kulaz, şunları kaydetti:

"Buradaki çalışmalarda yaklaşık 50 metre çapında devasa bir burç ortaya çıktı. Burcun hemen dışında mutfak veya kiler olduğunu düşündüğümüz mekanlar, tandırlar, erzak küpleri, su künkleri bulundu. Elenen toprakta ise 22 sikke çıktı. Sikke, seramik parçaları ve buluntulardan buranın üç, dört dönem yerleşime sahne olduğunu söyleyebiliriz. En alt tabakada Ahlatşahlar, üst tabakalarda da İlhanlı, Eyyubi ve Akkoyunlular dönemlerine ait sikke ve seramikler bulduk. Buranın o dönemlerde yerleşim olduğunu söylemek mümkün. 1500'lerde kale yıkılsa bile yerleşimin kısmen devam ettiğini söyleyebiliriz. En üstte tabakada da Osmanlı dönemine ait bazı kalıntılar tespit ettik"

"Muntazam ve devasa bir burç"

Kalenin yüzyıllar boyunca farklı medeniyetler tarafından kullanıldığını ifade eden Kulaz, "Burcun tamamını ortaya çıkarmak ve surlarla ilişkisini netleştirmek istiyoruz. Temel amacımız turizme yönelik projeyle burayı görsel açıdan çok daha güzel hale getirmek. Sezon sonuna kadar burcun önemli ölçüde ortaya çıkacağını düşünüyorum. Büyük oranda tahrip olan burcun bir metrelik orijinal dokusu ayakta bulunuyor. Kesme taşla yapılan burcun içinde harçlı moloz dolgu mevcut. Muntazam ve devasa bir burç" dedi.

Kazı devam ettikçe ortaya çıkan buluntularla ilgili daha çok bilgi edinebileceklerini anlatan Kulaz, sözlerini şöyle tamamladı:

"Burç tam olarak ortaya çıkmadığı için iç tarafta duvarın izlerini, burcun nasıl devam ettiğini, içeride mekanlar olup olmadığını bilemiyoruz. Kazı devam ettikçe bunlar netleşecek ve somut bilgiye ulaşacağız. Kalenin dış surları iç kale ile bağlantılı. Kale bizim için şehir anlamına geliyor. İçinde mahalle, cadde ve sokakların bulunduğu mekanlardır. İç kale yöneticilerin oturduğu mekanlardır. Dış kale ve içindeki yapıların ortaya çıkarılarak restore edilmesi ve turizme kazandırılması önemli"