Norveç somonundan farkı yok: Rize’de yetiştirilip 12 ülkeye ihraç ediliyor

Doğu Karadeniz İhracatçılar Birliği (DKİB) verilerine göre, Rize'den geçen yıl 12 ülkeye 6 bin 926 ton Karadeniz somonu ihraç edilerek 32 milyon 654 bin 674 dolar gelir sağlandı. Bir önceki yıla göre yüzde 55 artışın yaşandığı ihracatta aralarında Rusya, Polonya ve Fransa'nın da yer aldığı 12 ülkeye Karadeniz somonu ihraç edildi. İhracatta ilk sırada ise Rusya Federasyonu yer aldı.

Rize’den somon ihracatı gerçekleştiren Kuzuoğlu Grup Yönetim Kurulu Başkanı Hasan Kuzuoğlu, 10 yıl önce 15 bin lira ciro ile yılda 3 ton balıkla başladığı ticarette rekorlar kırarak 12 ülkeye somon ihraç eder hale geldiklerini söyledi.

Kuzuoğlu, “10 yıl önce somon çiftliğimizi kurduğumuzda Türkiye’de somon çiftlikleri vardı. Ancak daha çok havyar üzerine, küçük gramajlı, 1 kilo kadar pembemsi, beyaz et renginde yapılan bir Karadeniz somonu vardı. Dünyanın aradığı kalitedeki somonları üreterek Karadeniz somonunu ticari olarak ilk kez biz gerçekleştirdik, ilk somon satışımızı Japonya'ya yaptığımızda bu Türkiye'de bir ilkti. Türkiye'de büyük bir yankı uyandırdı ve yeni bir pazar oluşturdu. Biz de bildiklerimizi ve yaşadıklarımızı sektördeki arkadaşlarımızla paylaştık.

Üretimin artması ile beraber birçok ülkeden ciddi alıcılar Türkiye yönelmeye başladı. Türkiye Norveç'ten 12 bin ton somon ihracatı yapardı. Şimdi 3 bin tonlara kadar düştü. Karadeniz'den bütün dünya ile rekabet edebilecek diğer üretim yapan Norveç'ten, Şili’den, Kanada'dan hiçbir eksiği olmayan bir balık ürettik. Somon balığı üretiminde dünyada ne uygulanıyorsa biz de Türkiye'de aynısını yaptık. Doğal ortamlarda onlardan çok daha güzel balıklar yetiştirdik” dedi.

2020 yılında pandemi ile beraber endişeli bir süreç geçirdiklerini belirten Kuzuoğlu “Pandemi ile beraber bir aylığına bütün satışlar durdu. Balığı nasıl ihraç edeceğimizi dahi bilemez hale geldik. O dönemde devletimiz yardımımıza koştu, destek verdi. Bu destekler sayesinde biz işimize devam edebildik. Balığın bağışıklık sistemini güçlendirdiğine yönelik doktorlarında tavsiyesi ile birlikte insanlar balığa eskisinden daha çok yöneldi.

2019 yılında 3 bin 700 ton civarında işlenmiş ürün sattık, 2020 yılındaysa 7 bin tona çıktı. Pandemi rağmen 2020 yılında şirket olarak yüzde 91, ihracat girdisi bağlamında ise yüzde 65 büyüdük. Türkiye balık ve hayvansal mamuller ihracat sıralamasında 8’inci, Rize ihracatında 2’nci, Türkiye İhracatçılar Meclisi sıralamasında 614’üncü sıradayız. Rize'nin Fındıklı ilçesinde bir çiftçi firmanın 614’üncü sırada yer alması gurur verici, daha yukarılara çıkacağız” diye konuştu.

2020’de en çok ihracatı Rusya’ya gerçekleştirdiklerini söyleyen Kuzuoğlu “Rusya, dünyada Japonya’dan sonra en çok somon tüketen ikinci ülke. 150 bin ton civarında somon tüketiyor. Rusya'da bu konuda oturmuş bir balık kültürü var. Kaliteli, hemen yanlarında iyi ilişkileri olan Türkiye'de bu somonu gördüklerinde en büyük şansı da bize veriyorlar. Biz de kaliteden ödün vermeden onların bu taleplerini karşılıyoruz. 2020 yılında Türkiye'den Rusya'ya en çok somon satan firma olduk.

2020 yılında pandemiye rağmen biz firma olarak 13 bin ton civarında balık işleyip sattık. 2021 hedefimiz 18 bin tonlara ulaşmak. Rusya'daki 150 bin ton somon tüketiminin Türkiye olarak sadece 20 bin tonunu karşılıyoruz. Rusya pazarında büyük bir boşluk var ve kaliteli üretim ile Rusya'dan daha çok pay alacağımıza inanıyorum” ifadelerini kullandı.