YKS tercihlerinde kolaylık sağlayacak sistem: Parmak iziyle yetenek ve meslek rehberliği

11:08, 12/08/2025, Salı

DHA

Yeni Şafak Haberlerini Daha Sık Gör: Tıkla ve Google'da Favorilere Ekle!

YKS tercihlerinde kolaylık sağlayacak sistem: Parmak iziyle yetenek ve meslek rehberliği

Üniversite adaylarına parmak izinden 'tercih' desteği.

Sivas'ta, Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) sonrası tercih sürecinde bir yazılım firması, Sivas Ticaret ve Sanayi Odası'nın desteğiyle öğrencilere yönelik parmak izinden yetenek analizi desteği sağladı. Proje sorumlusu Hacı İsmail Çıngı, çalışmanın adayların üniversite tercihlerine katkı sağlamak amacıyla gerçekleştirildiğini belirterek, “Yaptığımız iş aslında çocuğun yeteneklerinin farkında olan kısımların doğru yönlendirilmesidir” dedi.

Kentteki bir yazılım firması, Sivas Ticaret ve Sanayi Odası'nın desteğiyle YKS sonrası tercih sürecinde öğrencilere yönelik parmak izinden yetenek analizi hizmeti sundu. Çalışma kapsamında adayların parmak izinden yapılan analizle, hangi mesleklere yatkın oldukları belirlendi. Proje, Sivas Bilişim Teknolojileri Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi öğrencilerine uygulandı. Hazırlanan raporlar doğrultusunda öğrenciler, kendilerine uygun alanlara yönelik tercih yaptı. Projenin sahibi Hacı İsmail Çıngı ve ekibi, 6 yıllık çalışmayla parmak izi analizinden öğrencilerin yeteneklerini belirleyen PAPBİL yazılımını geliştirdi. En az 3 yaş itibarıyla genetik zeka ve yetenek türünü tespit eden sistem, zeka türüne göre öğrenme yöntemleri, spor, sanat ve mesleki kariyer planı öneriyor. Yaklaşık 10 dakikada kişinin 'kilit becerileri' ortaya çıkaran program, yeteneklerin erken keşfiyle gelişim sürecini hızlandırıyor. Özellikle YKS sonrası, adayların doğru bölüm ve meslek seçimine katkı sağlıyor.

Biyometri analizi, adayların yetenekleri doğrultusunda kariyer planlaması yapmalarına yardımcı oluyor

Konuya ilişkin açıklamada bulunan Eğitim Bilimleri ve Kriminoloji Uzmanı Hacı İsmail Çıngı, "Biz biyometri analizi yapıyoruz. Biyometriği kısaca anlatırsak insanların sesi, göz retinası, yüz tipi, parmak izleri biyometridir. Biz, parmak izlerinin kalıtsal boyutlarını araştıran, analiz eden gayet de büyük bir ekibin geliştirdiği bir yazılımı kullanıyoruz. 2016’dan beri bugüne kadar geliştirdiğimiz bu yazılımda artık eğitim teknolojileri planlamasında kullanılacak bir yazılımımız var. Bu yazılım şimdiye kadar 8 tane uluslararası ödül aldı. En son 2024’te TEKNOFEST Türkiye birinciliği ödülü aldı.
Bugün Sivas Bilişim Lisesi'nde çocukların kariyer planlamasına destek olmak için burada bulunuyoruz. Kariyer planlaması konusunda çocuklar olabildiğince heyecanlı. Bir taraftan da üniversite sayısının ve bölümlerin çok olmasından dolayı kafaları karışık. Kendilerinin farkında olan öğrencilerin yanında kendilerinin farkında olmayan, tamamen ailenin yönlendirmesi ya da popüler meslekleri tercih etsem mi düşüncesiyle tam bir karmaşa içindeler. Dolayısıyla biz burada aslında onun genetik potansiyelini ortaya çıkaran bir yazılımla yaptığımız analiz sonucunda ortalama 30 sayfa raporla diyoruz ki 'sen masa başı işine uygun değilsin', bu kadar. Aslında çok net. Örnek veriyorum, çocuğun kafasında kesinlikle mühendislik var. Sen mühendis olamazsın demiyoruz. Mühendislik tercih edeceksen de hareketli bir mühendislik yani, yeri geldiğinde masadan kalkıp diğer insanlarla haşır neşir olabileceği, konuşabileceği, sahada dolaşabileceği kısımlara yönlendiriyoruz. Onun haricinde mühendis olmak istiyor, onun uzamsal zekasının fazla olduğunu gördüğümüzde diyoruz ki sen projelerde, çizimlerde daha başarılı olursun diyerek yönlendiriyoruz. Yaptığımız iş aslında çocuğun yeteneklerinin farkında olan kısımların doğru yönlendirilmesidir" dedi.

Parmak izi verisi, otomatik formüllerle kişilik ve meslek analizine dönüşüyor

Geliştirilen projenin detaylarından bahseden Çıngı, "Özetleyecek olursak 10 parmağı okuyan, tarayan ondan sonra bunu analiz edip formüle dönüştüren bir sistem. Henrigalton parmak istatistik sistemindeki formüller kullanılarak, uluslararası tekniklerle parmak izindeki kodlara bizim de eklediğimiz kodlardan oluşuyor. Yani özetle parmak izleri tarandığında bu görselin yerine otomatikman bir formül geliyor. O formül referans alanındaki meslek grubu, referans aralığındaki yetenek ve hobiler gibi onlarca kişilik özellikleri oluşuyor ve otomatikman sistem diyor ki mantık, matematik, zeka. Dolayısıyla aslında biz burada bir öngörüde ya da çocukla alakalı bir varsayımda bulunmuyoruz. Şimdiye kadar ki çok iyi matematikçilerin, çok iyi beden eğitimi, çok iyi sportif becerisi, işitsel zeka, sosyal zeka, lider zeka gibi insanların formüllerine dayanan bir sistemimiz var. 20 binden fazla birey üzerine yapılan testler sonucunda geçerlilik, güvenilir katsayısı gayet yüksek olan bir test geliştirdik. Birine yaptığımız testten onun hiçbir kişisel verisi, parmak izi ya da herhangi bir bilgisi bizde kalmıyor. Sistem otomatikman onları yok ediyor" diye konuştu.

Projenin hedefi öğrencilerin becerilerini ortaya çıkarmak

Proje okulu olan Sivas Bilişim Teknolojileri Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi’nin başarıları için çalışmalara devam ettiklerin belirten Sivas Ticaret Sanayi Odası Başkanı Zeki Özdemir ise “Öncelikle Bilişim Lisesi bizim proje okulumuz. Bizim Sivas’taki Teknik Anadolu Lisesi ile Bilişim Lisesi tabiri caizse ortak çalışmalar yürüttüğümüz okulumuz. Ve bundan da biz çok memnunuz. Çok başarılı bir okul Bilişim Lisesi. Biraz önce aldığım bilgilere göre burası yüzde 11’lik dilimlerde öğrenci almış bir okulumuz. Bunun için buradan mezun olan öğrencilerimizden en iyi şekilde meslek edinmeleri ve doğru tercihler yapabilmeleri konusunda bizim tavsiyelerimiz ve önerilerimiz oluyor ve olacaktır. Bizim Sivas Cumhuriyet Üniversitemizin Teknokent’inde böyle bir proje yürüten arkadaşlarla Bilişim Lisesi’ndeki öğrencilerimizin tercih aşamasında nasıl bir yol izlemeleri gerektiği hususunda, bilimsel bir bağlantıyla ve onlara yol göstermek adına bu projeyi birlikte yürüttük ve burada konuyu gündeme getirip öğrencilerimizin üniversitelerini, daha doğrusu mesleklerini seçerken kendi kişisel bilgi ve becerilerinin ne olduğunu ortaya çıkarmayı amaç edindik" ifadelerini kullandı.

Tercih sürecindeki öğrenciler ise kendi bilgi ve becerilerini ortaya çıkararak yapılan analizin ardından kararlarını vereceklerini belirtti.