Seçimin sonucu: Bölgesel iktidar

Siyasal karmaşadan çıkmak için yapılan genel seçim sonuçları yeni bilinmezleri siyaset sahnesine taşıdı. Hatta, Türkiye''nin içinde bulunduğu siyasal ve toplumsal problemleri daha da yoğunlaştıracak bir tablo ortaya çıktı. Bu yargıyı bu kadar rahatça ifade etmemizin nedeni bu seçimlerin nereden bakılırsa bakılsın galibi görünen iki partinin yapısından, Türkiye genelindeki oy dağılımlarından kaynaklanıyor büyük ölçüde. Bu seçimlerin en önemli özelliği Türkiye''yi yönetemeyecek bir seçim sonucu çıkarmasıdır.

1) Her şeyden önce bu seçim sonuçlarından hiçbir şekilde 28 Şubat sürecinin halk tarafından tasvip edildiği gibi bir sonuç çıkarılamaz. Sürecin baş aktörlerinden ANAP tam bir yenilgiye uğramıştır. DTP tarihe karışmıştır, CHP ise artık hiçliğe mahkum edilmiştir. DSP''nin göreceli başarısı ise sürecin onaylanmasından çok APO''nun yakalanmasıyla birlikte esen rüzgarın sonucudur.

2) Seçimlerin galibi olan iki partiden birinin yükselişinde PKK liderinin yakalanmasıyla doğrudan ilişki olduğu, seçimin sürpriz çıkışını yapan MHP''nin de özellikle Kürt sorununa ilişkin milliyetçi tepkilere dayanarak yükseldiği kabul edilecek olursa reaksiyoner milliyetçiliğin seçimi kazandığı rahatlıkla söylenebilir. Bunun daha açık ifadesi devletçi milliyetçilik seçimin galibi görünmektedir.

2) DSP''nin hem devletçi milliyetçilik, hem de laik ve din özgürlüğü geriliminde taraf bir parti olması, MHP''nin de ideolojisi gereği kuşatıcılıktan yoksun olması, bu iki partinin belirleyici olacağı hükümet formüllerinin Türkiye''yi yönetmeye, daha doğrusu kuşatıcı politikalar geliştirmeye muktedir olmayacağını gösteriyor.

DSP''nin Batı bölgelerinde, MHP''nin Orta Anadolu''da ağırlıklı olduğu ve her iki partinin de Türkiye genelinde eşit ağırlıkta bir oya sahip olmamaları, sonuçların temsil yeteneği bakımından hayli tartışmalı ve sorunlu olduğu hemen göze çarpmaktadır.

3) Yani, seçimin galibi partiler Türkiye''nin en hassas olduğu iki konudan ötürü oy toplamış olmalarına rağmen, her ikisinin de bu konulara çözüm bulmaktan çok uç bir taraf olmak gibi özellik taşımaları Türkiye''nin çözüm bekleyen sorunlarının daha da çözümsüzleşmesi gibi bir endişeyi kendiliğinden getirmektedir.

4) Fazilet''in durumuna gelince, FP''ye karşı seçmenin göstermiş olduğu tavır tipik bir muhafazakar seçmen tavrıdır. Muhafazakar seçmenler hiçbir zaman oylarını riske etmek istemezler. Bu anlamda seçimi kazansa da iktidar olamayacağı yönündeki devletin yürüttüğü kampanya ve her an kapatılabilecek intibaı verilmesi sonucu belirleyici olmuştur.

5) Nitekim belediyelerde aldığı oylar da bir bakıma yukarıda belirtilen hususla alakalıdır. İktidar imkanı verildiğinde kendini gösterebilen FP''li belediyelere halk yine oyunu vermiştir.

6) Bu sonuçlar bir bakıma FP''nin de zimmen istediği sonuçlar olarak da değerlendirilebilir. Fazilet''in seçimlere fazla asılmadığı, ağırlığı belediyelere verdiği (stratejik olarak), hatta partinin kimi önemli isimlerinin milletvekilliklerinden belediye adaylıklarına kaydırılmış olması bu şekilde değerlendirilecek olursa sonuçların çok da şaşırtıcı olmadığı iddia edilebilir.

7) Fazilet açısından en temel açmaz, bu seçimlerde Türkiye''nin partisi olmakla merkezin partisi olmak arasındaki ince çizginin farkına varamadığı, kendisini iktidara taşıyan çevreyi oluşturan kitlelerin hassasiyeti yerine, iktidardan eden merkezle yakınlaşma eğilimi duruma düş(ürül)mesi kendi kendini alternatif olmaktan uzaklaştırır bir konuma itmiştir.

8) Sonuç olarak, bu seçimlerden DSP''nin Batı''da, MHP''nin Orta Anadolu''da, FP''nin İstanbul ve Ankara gibi büyük şehir belediyelerinde, HADEP''in Güneydoğu Anadolu belediyelerinde etkin olduğu ama hiçbir partinin Türkiye''nin tümüne hitap edemediği (kısmen Fazilet bundan ayrı tutulabilir) bir tablo çıkmıştır. Bu tablo, Türkiye''yi yönetemeyecek, temel sorunlarına kuşatıcı çözümler üretemeyecek, ancak tepkileriyle hareket edecek bir siyasi mozayik sunmaktadır. Bu siyasal dağılımdan sağlıklı bir koalisyonun kurulması mümkün görünmektedir...

Bu seçimlerin en pratik sonucu ise, yakın bir gelecekte yeni bir erken seçimi işaret ediyor olmasıdır.