Detroit, sanayi çağının sembol şehirlerinden biridir. Amerikan otomotiv sanayiinin başkentiydi. Bugünlerde dram yaşanıyor. Detroit şehir yönetiminin 18 milyar doları aşan borçları nedeniyle iflas talebi kabul edildi.
Üç yıl önce Ford fabrikasını gezmek ve yöneticileriyle görüşmeye gitmiştik. Soğuk bir kış günüydü. Şehri fazla gezemedik ama şimdi yaşadığı ekonomik sonuçları o dönemde de hissetmiştik.
Ford fabrikasına yakın şehir dışında küçük bir otelde kalmıştık. Etraf karlı kaplıydı. Ford fabrikalarından birini gezme fırsatı bulduk. Ben Türkiye"deki bir iki otomobil fabrikasını gezdiğim için kıyaslama yapma imkânı buldum. Türkiye"deki tesisler kesinlikle Detroit"teki fabrikadan 30 yıl ilerideydi.
Akşam yemekten sonra bazı arkadaşlar şehir merkezine inmek istediler. Çoğu odalarına çekildi. Sabahleyin şehir merkezine gidenlerin hikâyesini öğrendik.
Biraz dolaşıp sıcak bir şey içmek için bir bara girmişler. Gece yarısı bar kapanmış arkadaşlar da otele dönmek için çıkmışlar. Ancak ne taksi var ve de başka bir araç. Açık bir yer aramışlar bulamamışlar. Hava eksi 5 derece ve her geçen saniye soğuk daha da etkisini göstermiş.
Sonra bir iki arkadaşı uykudan uyandırmışlar. Uyananlar, otel görevlilerinden rica ile bir aracı şehre gönderip arkadaşları donmadan alıp gelebilmişler.
Dünya otomobil başkentinde gece 01.00"de tek bir araç bulunmamasını bir düşünün...
Aslında 2010 yılı, Detroit için yeniden ayağa kalkabileceğini gösteren bir yıldı. 2008 yılında Barack Obama başkan olmuştu. Sağlık sektöründe radikal kararlar almıştı. Detroit için umut ışığı olan Amerikan otomotiv sanayii devlerine verilecek destekler de listedeydi.
Hatta küresel krizle birlikte 2008 sonunda iflasın eşiğine gelen General Motors (GM), Ford ve Chrysler"in CEO"ları 25 milyar dolarlık yardım için ABD Kongresi"ni ikna etmeye özel jetleriyle gitmiş ve ülkede büyük tartışma konusu olmuşlardı. Ama yine de destek bulmuşlardı. Detroit de nefes almıştı.
Amerikan şehirlerinin her birini anlatan marka sloganları vardır. Arkansas: The Natural State (Doğal Ülke), California: Find Yourself Here (Burada Kendini Bulursun), Colorado: Fresh Air (Temiz Hava), Kansas: As Big As You Think ( Büyük Düşün), New Mexico: Land of Anchantment (Cazibe Ülkesi), North Dakota: Legendary (Efsanevi), Oregon: We Love Dreamers (Hayalperestleri Seviyoruz)vs. Detroit"in daha önceki sloganı Motown idi. Yeni konsepte ne olacağını da tartışmaya başlamışlardı. Artık müflis şehir…
Obama, son dört yılda 4,2 milyon istihdam sağladı. Romney"in çok güvendiği otomobil başkenti Detroit şehrindeki şirketleri Obama kurtardı, bile denmişti.
Artık, kent yönetimi 18.5 milyar doları bulan borçları için yeni kreditör bulamıyor. Şehirdeki gayrimenkul fiyatları taban yaptı. Amerika"nın dördüncü büyük şehrinde 10 bin liraya ev bulabilirsiniz. Düşünün İstanbul"da metrekaresi 10 bin dolara gayrimenkul satılırken orada metrekare fiyatına ev alabiliyorsunuz.
Detroit, Amerikan otomobil devi Ford, General Motors ve Chrysler"in fabrikaları vardı. Ancak dünyada otomotiv ekseni kaydı. Alman otomobil markaları dışında hepsi çalkantılar yaşadılar. Artık geleneksel otomobil üretim merkezleri Çin ve Hindistan diyebiliriz.
Enerjiden sonra dünyadaki en büyük sektör olan otomotivin geleceğini ve yarının üretim süreçlerini düşünmemiz gerekiyor.
Geleceğin otomobili enerji politikalarını da etkileyecek. Çünkü yarının otomobili petrole bağlı olmayacak. Elektrikli, güneş enerjili, hidrojen kullanan, sıkıştırılmış havaya bağlı yeni nesil otomobiller yeni otomotiv eksenini de belirleyecek.
Artık ARGE"ye veya buluşa sahip olmanız da yetmiyor. Bunları rekabetçi fiyatlarla üretmek ve pazarlara hâkim olmayı da garantilemeniz gerekiyor.
Detroit"i boş verin; peki, yeni eksende Türkiye bir rol alabilecek mi?
Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.