Avrupalıların varoluşçuluk dediğine, biz, bir zamanlar ahlak diyorduk. Şimdiki gibi dar anlamda kullanmıyorduk.
Bir gün bedenimiz yok olsa bile, var-olabilmek ancak ve ancak böyle mümkün olur diyorduk. Caddelere ve binalara adımız vermekten medet ummuyorduk... Yol üstünde, küçük bir çeşme yaptırmayı hayal ediyorduk en fazla. Ölsek de yolculara yol arkadaşı olabilmek için... "Su gibi aziz ol"mak (duası) yetiyordu bize.
Hacı amcalar yadırgayabilir, ama hakikat şudur: Bir insanın önce ahlaklı olup olmadığına bakılır. Hiçbir baskı altında olmadan, özgürken yaptığı şahsi tercihlere. Sonra diğer özelliklerine: Kimliğine, dinine, soyuna, cinsiyetine, eğitimine ve saire...
Bir yerde günaha girmek mümkün değilse, orada sevaba girmek de mümkün değildir. Eğer kavşak yoksa, insan, bir tercihte bulunduğunu, yolunu kendisinin seçtiğini söyleyemez. Bu yolla bir yere varamaz, var-olamaz.
Tercihte bulunmanın imkanı yoksa, insan olmanın imkanı nasıl olsun? İnsan, kendini değil de başkalarının ne diyeceğini dert edinirse, ne yaparsa yapsın, eylemleri "salih amel" olmaz. Sadece "amel" (eylem), gösteriş, riya olur...
Bir yanlışı düzeltmeye çalışırken, başka bir yanlışa neden olmayalım. "Günaha girme hakkı"ndan bahsederken, yanlış anlaşılmayalım. Haram, adı üstünde, mahrem (hayatta) olmalıdır.
Sevgili Ömer Türker"den duymuştum... Bu kıymetli söz için ona teşekkür etmeden bahsetmek olmaz. Ataullah İskenderi"nin Hikmetler kitabını yıllar önce okumuş olmama, birçok hikmetli sözünü çok sık hatırlamama rağmen, bu sözünü hatırlayamadım. Kıymetini anlamak için kırk yıl geçmesi gerekiyormuş.
Ataullah İskenderi, mealen, anladığım kadarıyla şöyle diyor: Eğer günaha girdiğinde (sadece) korkun, sevaba girdiğinde (sadece) umudun artıyorsa, ibadetlerine çok güveniyorsun, demektir.
Oysa ibadetlerine güvenmek de kibrin, şirkin bir alametidir.
Oysa insan her halükarda korku ve umut arasında, sürekli kendini hesaba çekmeli, dengeli olmalıdır.
Sevap veya günah, bir başka ifadeyle iyilik veya kötülük, insanı tevazudan uzaklaştırmamalı, korku veya umut abartılmamalıdır.
Abartılırsa ne olur? En doğrusunu Allah bilir kuşkusuz, ama şöyle desek yanlış olmaz: Kimisi ona insanlığı öğreten günahları sayesinde cennete giderken, kimisi de ibadetleri ona insanlığını unutturduğu için, cehenneme gidebilir. İyi insanların cenneti, kötü insanların cehennemi hatırlatması bundandır...
"İnsanlıktan çık"tıktan sonra, insan ne sevaba ne günaha girebilir; çünkü ne yaparsa yapsın fark etmez. Fark edemez...
Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.