Müdhiş tedhiş
İbrahim Paşalı - PazarYeni Şafak Gazete Yazarı
00:00, 28/04/2013, Pazar • Yeni Şafak Haber Merkezi
terziye laf edebilmek için, terzi olmaya gerek yoktur. Kırk yıllık terzinin emeğini değerlendirmek için, kırk saniyeye ihtiyaç vardır. İki adım atarsınız, aynaya bakarsınız, olup olmadığını anlarsınız. Ondan sonra, kırk yıllık birikimin eseri açıklamalar beyhudedir, hiçbir işe yaramaz. Kolu kısaysa, paçası uzunsa, beli darsa.
Hakkını bilen, haddini de bilir. Fakat gerçek hayatta böyle olmaz. Hakkını aramak için yola düşen insanların pek çoğu, haddini aşar. Terziyi eleştirmekle kalmaz, terziliğe soyunur. Siz buna usul hatası deyin.
Bedenimin sesi olmakla yetiniyor ve terziliğe kalkışmıyorsam eğer, hiç kimse haddimi aştığımı iddia edemez. "Sen ne hakla, kim oluyorsan da kırk yıllık terziye laf edebiliyorsun" diyenlere, sözü uzatmadan, düşük omuzlarımızı gösteririz. Omuzlarımız düşük görünüyorsa, bunun nedeni, boyumuzdan büyük, ağır lafların altında ezilmemiz değildir. Omuzlarımızın düşük olması, ölçüyü yanlış alan, haddini aşan, hesabı tutmayan terzinin eseridir.
Bin yıllık bir devleti eleştirmek için de, ne bin yıla ne de devlet yönetme tecrübesine ihtiyaç vardır. Bin yıllık devlete laf söyleyebilmek için, ister profesör ol ister çoban, bir yıllık "vatandaşlık tecrübesi" yeter. Amma velakin, bu, resmi veya sivil kifayetsiz muhterislere yetmez. Onlar, ister devlet adamı ister vatandaş olsunlar, hızlarını alamayarak, hadlerini aşarak, karşı tarafa geçerler, eleştirdiklerine benzerler.
Devleti her eleştiren terörist, terziyi her eleştiren ukala, vatandaşı her eleştiren diktatör (yanlısı) değildir oysa. Terziyi eleştirenler terziliğe, devleti eleştirenler devlet kurmaya, teröristleri eleştirenler teröristliğe kalkışmadıkları müddetçe.
Söz hakkı için mücadele ederken, çoğu kez "sözün hakkı" unutulur, o kargaşada güme gider: Oysa söz hakkımızdan önce, "söz"ün üzerimizde hakkı vardır. Söz hakkı verilerek, haksızlığa uğramış olanların sesi duyulabilir, ama söz hakkını kullananlar, sözün hakkını vermezlerse, hakkın/hakikatin sesi yine duyulamaz. Bu defa mazlumlar kapatır manzarayı.
Kelime oyunu gibi geldiyse, şöyle söyleyelim: Yorum yapmanın olmazsa olmaz tek bir şartı vardır: Yorulmak.
Yorulmadan, bir şeyi hayra yoranlara iyimser, şerre yoranlara kötümser denir. Sesli düşünmek ile yorum yapmak arasındaki fark, buradan çıkar. Belli bir konuda malumatı olsa dahi, insanın sesli düşünmesine yorum denmez. Bir meseleyi yorumlamış olmaz, malumatlarını faş eder, malumatfuruş olur.
Terör sorunu hakkında her gün konuşuluyor, ama ilginçtir ki terör kavramı hakkında pek konuşulmuyor. Fransızca bilseler bile, eskiler terör demek yerine, "insanı dehşete düşüren şey"lere tedhiş derlerdi. Dehşet ve müdhiş kelimeleri ile akraba olan "tedhiş"i kullanırlardı. Dehşete düşen insanın, muhakemesinin duracağını, basiretinin bağlanacağını, ne yapacağını bilemez hale geleceğini, kontrolünü kaybedeceğini bildikleri için...
Şahit oldukların karşısında, dehşete düşüyor ve muhakemeni kaybediyorsan, serinkanlı düşünmeden hareket ediyorsan, terör amacına ulaşıyor ve seni yönetiyor demektir. Dehşete düşerek, terörü yönetemezsin, memleketi bu dehşet çukurundan çıkaramazsın.
"Terör kandır, demokrasi candır" konulu kompozisyonlar yazıyorlar. Devlet teröründen muzdarip olanlar, yıllardır eleştirdikleri uygulamaların benzerlerini, fırsatını bulur bulmaz kendilerinin yaptığını, devletçilik oynamaya doyamadıklarını göremiyor olabilirler mi? Göz kamaştırıcı üniformaları, gözlerini alıyor olabilir.
Üniforma fetişizmi, "devletçi"lerle sınırlı değil ki, "sivil toplumcu"lar da gerilla üniformalarından etkileniyorlar. "Gerilla güzellemeleri" yapmakta bir beis görmüyorlar. "Türk askeri" derken kendini kaybedenler yalnız değiller, "gerilla" derken kendini kaybedenlerle çözüm arıyorlar.
Sağda veya solda olmaları bir şeyi değiştirebilseydi, otuz yılda çoktan değişirdi zaten. Usta terzilere laf etmiş olacağız ama, umarım ukalalığımız mazur görülür. Televizyon seyrederken veya gazete okurken, saçı sakalı ağarmasına rağmen, "hala üniversiteden mezun olamamış solcu ve sağcı"lar gördüğümü itiraf etmeliyim. Ciddi pozlar vermeleri sizi yanıltmasın, siyasette popüler kültür de "kantin kültürü".
Adını evrenden/alemden alan "ünivers"ite, evrensel düşünen insanlar (alimler) yetiştirmek için kurulmuştu. Evrensel düşünmek slogan gibi algılanıyorsa, eskilerin diliyle söyleyelim: Alem, ilmin nazil olduğu yerdir. Alim olmak, ilimden nasibini almak istiyorsan, el-alem deyip geçemezsin.
Sitemizde çerezlerle kişisel verileriniz işlenir. Zorunlu çerezler dışındaki analitik ve pazarlama çerezleri yalnızca açık rızanızla kullanılır. Ayrıntılar: Çerez Aydınlatma Metni.
Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.