Eğer gerçekten Avrupa Birliği''ne gireceksek, Türkiye''deki "medya sorunu", Güneydoğu, Kıbrıs veya enflasyon kadar ciddi ve reform gerektiren bir konudur..
28 Şubat yönetiminin, medyayı kullanmak karşılığında, medya sermayesine ne tür kamu imkanları sağladığını, şu anda Başbakan olan Bülent Ecevit bile biliyor..
Hatta rivayete göre, MHP Genel Başkanı ve Başbakan Yardımcısı Devlet Bahçeli bile, bu tür ilişkilerin varlığını hissediyor.
Daha önce de yazdık, söyledik..
"28 Şubat", bizim mesleğimizi yozlaştırdı.. Medyayı, özelleştirmelere, bankacılığa, kamu teşviklerine bağımlı kıldı..
Biliyoruz ki "basın"ın, "demokratik hukuk devleti"nde özel bir konumu var. "Basın özgürlüğü" gerek uluslararası hukuk metinlerinde, gerek anayasa ve yasalarda, özenle korunuyor.
Buna karşı basının da, demokratik kurumların korunmasına karşı, sorumlulukları bulunmakta.
Oysa, kamu malı ve parası ile çok fazla haşır-neşir olmuş bir basının, bu kavramın gereğine uyması mümkün değil..
Hani Konfiçyus, kelimeler ve kavramların anlamını, bunların içeriğinde arar ya.. Mesela, bir kişinin kralın oğlu olması, onun "prens" olmasına yetmez. "Prens", adil olmalıdır, cesur olmalıdır, cömert olmalıdır, ruh güzelliğine sahip olmalıdır.. Bu niteliklere sahip olmayan bir prens, "gerçek prens" değildir.
Yazılı ve elektronik basının durumu da böyle..
Basın özgür, özerk, bağımsız olmalıdır.
Sadece matbaa makinası, kağıt ve mürekkep, bir gazetenin varlığına yetmez.. Bu açıdan, en az gramajlı kağıdı, en ucuza boyayıp, en pahalıya satan müteşebbis, en başarılı gazete patronu olabilirdi..
Eğer bir gazetedeki muhabirlerin ve yazarların, yazabilecekleri konular, yazamayacaklarından az ise, o gazetede ciddi bir problem vardır..
Eğer bir ülkenin medyasında, gerek dağıtımda, gerek istihdamda bir kartel uygulaması varsa, reklamlar, fiyatlar anlaşmalı belirleniyorsa, o ülke basınında serbest rekabet ve dolayısıyla basın özgürlüğü hastalıklıdır..
Ve eğer, bir medya karteli içindeki sermaye grupları, banka sahipleri ise ve ayrıca çeşitli kamu ihalelerinde ve özelleştirmelerde birer ilgili tarafsa, o ülkenin anayasasındaki basın özgürlüğünü vurgulayan maddeler de, sanaldır, hayalidir, geçersizdir.
O medya sermayesi, özelleştirmeden bir banka veya bir yat limanı almak için, yazarını satabilir.. Manşetler, haber vermek için değil, Ankara''daki birilerine yaranmak veya birilerini tehdit etmek için atılabilir.
Göbeğinden kamu malına ve parasına bağlanmış bir medya sermayesi için, gazetecilik mesleği ve basın özgürlüğü, önemli değildir..
Gazetenin yöneticileri için, bankaya devletten bilgi almak, gazeteye devletten haber almaktan daha öncelikli bir konudur.. "İçeriden ticaret", doğal bir uygulamadır..
Bu model, sade bizim basın mesleğini yozlaştırmaz..
"Devlet", "siyaset" ve "bankacılık" gibi, "serbest rekabet" de, çağın dışına düşer.. Yerli ve yabancı sermaye, yanına bir medya sermayesi almadan, devletle herhangi bir işi halletmenin mümkün olmayacağını görür.
Sınai ve ticari mülkiyeti tabana yaymayı ve uluslararası sermayeyi ülkeye çekmeyi amaçlayan özelleştirmeler, bir ahbap-çavuş kapitalizminin, üleşim aracı haline dönüşür.
Basında "olmazsa olmaz" kabûl edilen özgür ve bağımsız düşünce, sermayenin çıkarları tarafından yok edilir.. "Bir dar oligarşi"nin kadroları ne kadar ahlak ve yasa-dışı davranışlarda bulunsalar da, medyatik dokunulmazlığa kavuşurlar. Kötü siyasetçiler, iyi ilan edilir.. Demokrasiye tecavüz, normal görülür..
Eğer gerçekten Avrupa Birliği''ne gireceksek, Türkiye''deki "medya sorunu", Güneydoğu, Kıbrıs veya enflasyon kadar ciddi ve reform gerektiren bir konudur..
Anlaşılıyor ki, bir banka ne kadar kötü yönetilse de, mevduat sahibinin hiç riski yok.. Çünkü mevduat, kamu tarafından sigortalanmış..
Diyoruz ki..
Bankası olan gazeteler için de, devlet acaba bir "tiraj sigorta fonu" kuramaz mı?
"Bankalı medya" sermayesine, kamu kaynakları dolaylı aktarılacağına, tiraj düşüşlerinin riskini, kamu doğrudan üstlensin..
Görüyorsunuz işte.. Yalancının mumu, yatsıya kadar yanar..
"Sabah" gazetesinin eski yöneticisi ve yazar Can Ataklı''nın "Zaman"daki demecini herhalde okumuşsunuzdur..
Ne diyor Can Ataklı?
- 28 Şubat süreci içinde, özellikle büyük gazete ve televizyonların yaptığı haberlerin yüzde 90''ı yalandır. Biz yazdık, biz okuduk..
Can Ataklı, başka noktaları da vurguluyor. Medyadaki "güce tapma" hastalığına değiniyor ve özetle şöyle diyor.
- Eğer Çevik Bir''in arkasında Genelkurmay Başkanı Orgeneral Kıvrıkoğlu''nun bulunduğu bilinseydi, basındaki o eleştiri yazıları yayınlanmazdı..
Evet.. "Sabah"ın iç yönetim kadrosunun bir üyesi olan Can Ataklı''nın, belli ki canına tak etmiş.. Herşeyi anlatıyor..
Peki, bu gerçekleri bir kez daha öğrenince ne olacak.?
Hep söyledik, söylüyoruz..
Her askeri dönem ertesinde, basın sermayesinin sahipleri değişir, yeni medya patronları çıkar ortaya..
Ama Türk basınının sorunu, patron isimlerinin değil, bu çarpık yapının düzelmesidir.. "Ankara"yı İstanbul''a taşıyan medya yapısı, mesleğe de, ülkeye de hizmet edemez..
Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.