Süt dökmüş kediler toplantısı Davos

G 20 veya G 7 zirvelerinin ardından çok daha geniş çapta katılım ve toplantıların yapılacağı, Dünya Ekonomi Forumu Davos''ta başlıyor. Bu yılın Davos toplantı temasını "krizden sonra dünyanın biçimlendirilmesi" olarak tanımlamışlar. Ne kadar pozitif bir etki yapıyor insanda öyle değil mi? Demek ki krizden çıkıldı, sıra geleceğin biçimlendirilmesi aşamasına geldi, gerçekten komik bir durum olarak algılıyorum ben, sizi bilemem.

Daha bir yıl öncesinin, yani 2008 yılının temasını hatırlayanınız var mı? Hatırlamıyorsanız, size hatırlatayım; "işbirliğine dayalı yeniliğin gücü". Yine ekonomik krizin gölgesinde yapılmıştı toplantı ama sonuç, Türkçemizde güzel bir tabirle, sadece konuşmacıların, havanda su dövmesi olmuştu.

Aslında geçen yıl ile bu yılki temanın bir arada işlenmesi daha doğru olabilirdi. Büyük bir ihtimalle de böyle olacak gibi görünüyor. Çünkü krizin geldiği noktada, gelin bu krizden çıkmak için küresel çapta işbirliğine gidelim ve kriz sonrası dünyayı biçimlendirelim diyeceklerdir; işbirliğine dayalı yeniliğin gücünün, krizden sonraki dünyayı şekillendirmesi, işte size iki temanın birleşmesi.

Buna rağmen sonuç ne olabilir diye sorulduğunda cevabını bulmak zor olsa da, katılan ülkelerin halini düşününce ne olamayabileceğini anlayabiliriz. Öncelikle geçmiş yılların ekonomide dünyanın lideri konumunda olan mağrur ekonomilerine bakalım.

Bankacılık, finans, otomotiv, gayrimenkul gibi sektörlerde oluşan krizi bir türlü kontrol edemeyen ABD bir tarafta. Daha geçen yıla kadar 500 üzerinde bankanın, 150''nin üzerinde yatırım şirketi ofisinin yer aldığı ve finans merkezi New York''tan bayrağı devir alma iddiasında olan Londra-İngiltere diğer tarafta yer alıyor. Sonuçta bu iki ülke her şeye rağmen resmen resesyonda. Bunların yanında düşen enerji fiyatlarından dolayı 600 milyar dolar olan rezervini hızla 400 milyar dolara kadar eriten, buna rağmen piyasalarına, borsanın düşüşüne, parasının değer kaybetmesine mani olmayan Rusya. Son olarak ABD''ye ürün satamayan ve iç talebi de bir türlü canlandıramayan, azalan büyüme, artan işsizlik nedeniyle ciddi bir sosyal sorunla karşı karşıya olan Çin var. Almanya ve Fransa, sayılan ülkeler yanında artık eskisi gibi küresel ekonomi aktörü olmadıkları için sorunlarını saymaya gerek bile yok.

Kısacası tam bir süt dökmüş kediler toplantısı. Düşünün, bu hale gelmiş ekonomileri ile bu ülkelerin gelişmekte olan ülkelere ne söyleyebileceğini neler tavsiye edebileceğini sanıyorsunuz. Veya artık onları kim dinler ki artık, her kes kendi derdinde.

Davos''tan çıkabilecek en önemli sonucu, o da olabilirse, ben size söyleyeyim "gelin işbirliği içinde olalım, bir araya gelelim ve hızla Voltran''ı oluşturalım, bu krizden başka türlü çıkamayız," çağrısı olacaktır. Kaynakları olan ülkeler bunları tüketimi arttırmak, ekonomileri canlandırmak için harcasın, IMF ve Dünya Bankası daha etkin rol üstlensin, gerekirse yapıları değiştirilsin, ticarette son dönemlerde artan korumacılık dünya ticareti için yeni bir tehlikenin başlangıcı olabilir, bu engellensin diyeceklerdir.

Bunun dışında kötümser olarak ün yapmış ekonomistlerin gelecekle ilgili yeni kehanetleri ne olacak diye mikrofonlar, kameralar, onlardan demeç almak için yarışacaklar o kadar. Her şeye rağmen bu işin bir kazananı olacak elbette, o da ekonomik kriz yüzünden tekrar eski popülerliğine kavuşan Davos olacak.

Küresel krizden çıkmak için hükümetler her yolu denenmeye çalışıyor elbette. Ancak bu gayretin kolektif bir gayret olduğu da söylenemez. Sadece merkez bankalarının ortak müdahalesi veya piyasalara dolar enjekte etmekle işbirliği yapılmış olmuyor. Belki Davos bunun için bir başlangıç olabilir diye ümit edelim. Ama yine de bir deyişimizi hatırlatmadan edemeyeceğim "himmete muhtaç bir dede, kimlere himmet ede".