BDP ve DTK "sivil itaatsizlik" mi yapıyor?

Dünya hızlı bir dönüşümden geçiyor. Bu dönüşüm kaçınılmaz olarak temelde yeniden bir sınır inşa etme ve adaptasyon süreci. Bu sürecin en önemli araçlarından birisi de dil ve dilin ifadesi olan kavramlardır. Nitekim kavramların yeniden okunması bir inşanın bizatihi kendisidir.

Sivil itaatsizlik kavramı da bu inşa araçlarından birisidir. Çünkü sivil itaatsizlik eylemi toplumsal düzlemde meşru olanın, hukuki olarak yasallaşması için bir araçtır. Sivil itaatsizlik, ahlaki temeli olan, siyasi bir tavrı olan hak savunuculuğunun aracıdır.

Kavramı ilk olarak 1848''de Henry David Thoreau şöyle tanımlamıştır; “Yönetim siyasetinin ya da yasaların değişmesini isteyen, aleni, şiddetsiz, vicdani, fakat aynı zamanda siyasi olan, yasa dışı bir eylem”. Sivil itaatsizlik konusunda ana referanslardan biri olan bu tanımda; kavramsal düzlemde yasal bir kabul ve bu kabulü değiştirmeye yönelik şiddet içermeyen bir karşı -yasadışı- eylem söz konusudur. Yani “o an” yasal olanının, “o an”ın meşru olmadığını söylemektedir.

Bu iki kavram, sivil itaatsizlik başlığı altında son derece aydınlatıcıdır. Çünkü, sivil itaatsizlik eylemi, meşru olanın, neden yasal olmadığını sorar ve bunu sağlamaya çalışır.

Bunu gerçekleştirmeyi hedefleyen sivil itaatsizlik;

Bu uzun girizgah son günlerde BDP ve DTK''nn başlattığı ve sivil itaatsizlik olarak tanımladıkları eylemleri analiz etmek için yazıldı.

Sivil itaatsizlik eylemi bir sonuç olarak, yasal sistem içinde bütün yolların denenip başarılı olamaması sonucunda başlatılan bir eylemdir. Yani yasal süreçten sonuç alınamaması durumunda başvurulan bir eylemdir. Bu haliyle yasadışıdır. Ancak yasa dışılığı, yasal olanı reddeden değil, meşru kabul edilenin yasal olmasını sağlama eylemidir. Sivil itaatsizlik eylemi, düzeltilmesi istenen doğrultuda, yasaklayıcı bir ya da birden fazla kurala karşı gelmek ya da, hukuken yapılması gereken bir kurula uymamak şeklinde gerçekleşebilir.

Peki BDP ve DTK tarafından başlatılan bu eylem gerçekten sivil itaatsizlik midir?

Başlatılan bu eylemlerin 4 gerekçesi var. Bunlar; 1. Ana dilde eğitim, 2. Siyasi tutukluklarının serbest bırakılması, 3. askeri ve siyasi operasyonlara son verilmesi ve 4. yüzde 10 seçim barajının kaldırılmasıdır.

Bu taleplerin hepsi esas olarak siyasetin alanı içindeki talep ve tartışmalardır. Geçtiğimiz ayın sonuda bu taleplerde (ve Öcalanla görüşmeleren niteliğinin değişmediği) AK Parti adım atmadığı için DTK ve sivil siyasiler PKK''ya ataşkesi uzatma çağrısı yapmayı ''ahlaki'' bulmamamışlardı. Gençlerin ölmesi ''ahlakiymiş'' gibi.

Şimdi bu eylemi başlatan BDP ve DTK''ya şu soruyu sorma hakkımız vardır; Siyasi olarak bu talepler siyasete ne kadar yansıtılmıştır, siyaseten sonuç almak için bütün yollar denenmiş midir?

İzleyebildiğim kadarıyla bu soruya olumlu bir cevap vermek mümkün değildir. Sivil itaatsizlik eyleminden önce siyaseten bütün yollar denenmiş değildir. Kürt sorununu temsil ettiğini söyleyen BDP''nin temel sorunu buradadır. Çünkü bu parti ve öncülleri ne yazık ki siyasete sahip çıkmak yerine silahın ve örgütün vesayetine teslim oldukları için, başlattıkları sivil itaatsizlik eylemi de, niyet olarak olumlu ancak pratik olarak işlevsizdir.

Bugüne kadar BDP''ye yönelik olarak, “PKK''yı terör örgütü ilan edin” tavsiyesi ne kadar sorunlu ise BDP''nin bugüne kadar her fırsatta “muhatap İmralı''dır” söylemi de o kadar sorunludur. Ancak BDP bugüne kadar siyaseten yeterince adım atmadığı için başlattıkları eylem sorunludur ve bu yönüyle de “sivil itaatsizlik” değildir.

Siyasete sahip çıkmadan başlatılan eylem, demokrat zihniyeti temel alan bir sivil itaatsizlik değildir. BDP ve DTK''nın başlatmış olduğu eyleme kendileri sivil itaatsizlik eylemi diyebilirler. Ancak bu, otoriter zihniyet içinde meşru olabilir ve adı da “sivil” itaatsizlik olmaz. Yapanlar sivil olsa da.

Not: Türkiye bugüne kadar çok kitap yaktı, çok gazeteci, yazar faili meçhule kurban verdi, çok gazeteci ve yazarı tutukladı, ceza verdi. Ama bir ilki yaşıyor şimdi Türkiye. Yazarı tutuklu yargılanırken, yazdığı kitabı, yayınlanmadan suçlu bulunup imha ediliyor. Bu gerçekten ''ileri demokrasi'' iddiasındaki Türkiye için iyi bir sınav değil. Ahmet Şık ile ilgili davada hazırlanacak iddianame ve ekleri açıklandığında, bu kitap da muhtemel delillerden biri olarak eklerde yer almayacak mı? Eğer öyleyse peşin peşin neden imha ediliyor kitap? Bu kitapta yer alan hangi bilgi buna gerekçe olabiliyor?

Savcılar ellerindeki bilgilerle ikna olmuş olabilirler ama kamuoyunu da bir an önce iddianameleri ile ikna etmek zorundalar. Çünkü dünden itibaren insanlar, ''bende kitap var'', ''kitabı ben yazdım'' diyerek sivil itaatsizlik arayışındalar. Ergenekon''u değersizleştirmek için pusuya yatmış olanların varlığını biliyoruz. Bu yapılanlar onların eline koz vermekten başka bir şey değil.