Yılmaz"ın bakanlığı tarihin bir şakası

Mesut Yılmaz''ın hükümete girmesi daha şimdiden, epeyce tartışılacak bir politik malzeme olmaya namzet görünüyor. Avrupa Birliği''nden Sorumlu Başbakan Yardımcılığı görevinin doğrudan Dışişleri Bakanı''nın etkinlik alanı ile çatışıyor olması bunun bir göstergesidir. İşin ilginç yanı, Yılmaz''ı bu koltuğa taşıyan ismin yine bir DSP''li Hüsamettin Özkan oluşudur. Özkan, Yılmaz''ın dışarıda kalarak işi sürüncemeye bırakması ve bunun doğal bir sonucu olarak da zaten yeterince mesafe almış bulunan ANAP-MHP kavgasının kızışmasını engellemeyi düşünmüş olmalı. Yani, hükümetin uyumunu tehdit eden unsurları bertaraf edebilmek için kendi partisinden bir Bakan''ın, İsmail Cem''in etkisizleşmesini de göze almış görünüyor. Başbakan Ecevit''i apar topar, Yılmaz''ın özel konutuna koşturan neden de işte bu bitmek tükenmek bilmeyen "hükümet içi uyum" endişesidir.

Bunlar, operasyonun gündelik politikaya yönelik yansımaları. Etkiler bununla sınırlı kalamaz. Mesut Yılmaz''ın Avrupa Birliği ile İlişkilerden Sorumlu Başbakan Yardımcısı olması, AB yanlıları ile karşıtları arasındaki çizginin keskinleşmesi sürecinin başlaması anlamına da gelmektedir. Bunun temel nedeni de Yılmaz''ın "demokrat ve dünyaya açılma" rolünü oynamaktan başka bir seçeneği olmamasıdır.

Yılmaz için ayrıca, kendisi ile MHP üzerinden uğraşmaya başlayan güçlerle hesaplaşabilmek için de yeni görevinden başka seçenek bulunmuyor. Tabii ki, Yılmaz''ın kendisi hakkındaki yolsuzluk ve görevi kötüye kullanma konulu Yüce Divan oylamaları öncesi "AB''ye karşı olduğunu gizleme gereği bile duymayan kurumlar var" restini sürdürmeye devam edeceğinin bir garantisi bulunmuyor. Ancak, üstlendiği pozisyon ister istemez onu bu yol ayırımına itecektir. Yılmaz''ın başına geldiği bakanlık Türkiye''yi AB standartlarına hazırlayacak iç düzenlemeleri gerçekleştirmekle yükümlüdür.

Türk-AB ilişkileri denilen şey de esasen bu düzenlemelerden ibarettir. Avrupa ısrarla, Türkiye''nin hukuki ve demokratik reformlarla kendi standartlarına ulaşması için baskı yapıyor. Dışarıdan gelen bu baskıya içeride çok güçlü bir "anti-AB lobisi" mukavemet ediyor.

Devlet içinde, devletin bürokratik çatısının en kritik noktalarında pozisyon alan bir kesim Türkiye''nin kendi korku ve dünya görüşlerine göre şekillenmesi için direniyor. Bunda da son derece başarılı oluyorlar. Tam bu noktada İsmail Cem''in dün AB komiseri Günter Verheugen''e, Türkiye''nin insan hakları ve benzeri konularda gecikmesine gerekçe olarak "belli ve anlaşılır nedenler"den söz etmesi ilginç bir paradoks oluşturuyor. Bu belli ve anlaşılır nedenlerin neler olduğunu Yılmaz çok çok iyi biliyor. Çünkü, kariyerinin en parlak yılları bu nedenlerin himayesi altında geçmiş bulunuyor.

Tarih, trajik bir şekilde 28 Şubat Başbakanı''na demokratikleşme misyonunu yüklüyor. Merakımız işte bu yüzden, bir kat daha artıyor.