Türkiye ekonomisinin son yıllardaki hikayesi adeta büyüme ile cari açık arasındaki kıskaçta yazıldı.Türkiye"de ekonomik büyüme yüzde 2,1 ve yüzde 4 olurken son iki yılda imalat sanayii büyümesi 2012 yılında yüzde 1,7 ve 2013 yılında yüzde 3,8 olarak gerçekleşti.Bu şu anlama geliyor: Türkiye"de son yıllarda üretime dayanmayan, kaynağını daha çok tüketimden, hizmetler ve inşaat sektöründen alan bir büyüme gerçekleşti, üretimden ise uzaklaşıldı.Son 15 yıldır Türkiye"de sanayi genel ekonomi içindeki
Türkiye ekonomisinin son yıllardaki hikayesi adeta büyüme ile cari açık arasındaki kıskaçta yazıldı.
Türkiye"de ekonomik büyüme yüzde 2,1 ve yüzde 4 olurken son iki yılda imalat sanayii büyümesi 2012 yılında yüzde 1,7 ve 2013 yılında yüzde 3,8 olarak gerçekleşti.
Bu şu anlama geliyor: Türkiye"de son yıllarda üretime dayanmayan, kaynağını daha çok tüketimden, hizmetler ve inşaat sektöründen alan bir büyüme gerçekleşti, üretimden ise uzaklaşıldı.
Son 15 yıldır Türkiye"de sanayi genel ekonomi içindeki ağırlığını kaybetti.
500 Büyük Sanayi Kuruluşu"nun temel tablolarına bakıldığında, sanayici kur baskısı ve faizler nedeniyle finansman baskısına yenilmiş gözüküyor.
***
2013 yılının ikinci yarısından itibaren Türkiye ekonomisi ciddi finansal gelgitler yaşadı, döviz kurları uzun boylu dalgalarla hareket etti, bunu takiben de faizlerdeki istikrar ciddi anlamda bozuldu.
Toplam borçlar/özkaynak oranı 2013 yılında 20,4 puan artarak yüzde 132,4 oranına yükselerek son 10 yılın zirvesine çıktı.
500 büyük şirketin toplam borcu yüzde 25 arttı.
500 büyükten kar edenlerin sayısı 437"den 371"e geriledi, zarar eden kuruluşların sayısı ise 63"den 129"a çıktı.
500 büyük sanayi kuruluşunun 2007 yılında yüzde 7,2 olan karlılık oranı 2013 yılında yüzde 4,9 seviyesine kadar geriledi.
2008 global krizinde yaşanan olağanüstü şartları saymazsak son 10 yıldır bu kadar yüksek zarar eden şirket sayısına ilk kez rastladık.
İstanbul Sanayi Odası "Türkiye"nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu" 2013 yılı araştırması sonuçlarını paylaştı.
İSO Yönetim Kurulu Başkanı Erdal Bahçıvan"da araştırma sonuçlarını böyle değerlendirdi.
***
Peki bu tarihlerde Türkiye"de neler oldu da ekonomi çalkalanmaya başladı?
Hatırlatalım:
Devlet içinde paralel yapılanma krizi çıktı.
27 Mayıs 2013"de Gezi Parkı"nda ağaçların kesilmesini önlemeye yönelik olayların Türkiye"ye yayılması para piyasalarında faiz ve dövizi çalkaladı. Ardından gelen 17 ve 25 Aralık yargı operasyonları finansal piyasalarda dengeyi bozunca sanayi ve üretimde etkilendi.
Sözün özü: Beğensek de beğenmesek de Gezi olaylarından önce 3"üncü havalimanı, kanal İstanbul 3"üncü köprü gibi dev yatırımlarla ilgili kararlar açıklanmıştı.
Bunun ardından da Türk ekonomisinin notunu düşük tutan kredi notu kuruluşları not artırmak zorunda kalmışlardı.
Sanayideki bu olumsuz tabloda
Gezi ile 17 ve 25 Aralık operasyonlarının
net katkısı olduğu ortada. Bunları hatırlamadan sanayideki verileri değerlendirmek eksiklik olur.
Gül"ü kaptırıyor muyuz
Dünya yağ gülü üretiminin yüzde 90"lık kısmı Türkiye ve Bulgaristan tarafından karşılanıyor.
Isparta, yaklaşık 8 bin ton gül çiçeği üretimi ile dünyada sektörün lideri ancak bu liderliğe göz diken bir ülke var.
Gülün, Türkiye"de 22 bin dekar olan ekim alanı Bulgaristan"da 40 bin dekara ulaşmış.
Isparta"daki gül bahçeleri gittikçe yaşlanıyor ve verimi düşerken Bulgaristan sürekli yeni yatırım ve teşviklerle ön plana çıkıyor.
Önlem alınmazsa gül sektöründe ciddi sıkıntılar söz konusu olacak. İsparta"nın Gül"ünü Bulgaristan"a mı kaptırıyoruz ne.
İyi kötü çirkin
İYİ: Çaykur"un Güneydoğu"da daha çok yaygın olan kaçak çaya karşı mücadele için kaçak çay tadında çay üretimine hazırlanması.
KÖTÜ: Merkez Bankası"nın para piyasalarında oluşan suni krizlerde faiz artırırken kepçeyi, indirirken ise kaşığı kullanması.
ÇİRKİN: Kuraklık ve don bahanesiyle Ramazan ayı öncesi fırsatçılık zihniyeti ile meyve ve sebze fiyatlarına fahiş zam yapılması.
Günün sözü: Yasama güçsüzleşince, ahlak dejenere olur.
Pascal
