Suriye kuzeyinde 30 kilometre derinliğinde güvenli koridora Tel Rıfat ile Münbiç’i dahil etmeyi planlayan Türkiye, 11 yılı geride bırakan iç savaşta başından itibaren önemli diplomatik çabalara da imza attı.
Cenevre'ye destek
Suriye’deki insani drama siyasi çözüm arayışları Cenevre görüşmeleri ile start aldı. 2012 yılında BM bünyesinde başlayan görüşmeleri Türkiye hep destekleyen tarafta oldu.
Sivillere tahliye
Açık kapı politikası ile sivillere kucak açan Türkiye, süreçte insani tahliye operasyonlarında da aktif rol aldı. Bunlardan en önemlisi 50 bine yakın sivilin Halep'ten tahliyesiydi. Şubat-Mart 2018’de Rusya ile yapılan görüşmeler sonucunda Doğu Guta'dan binlerce kişi tahliye edildi.
Çatışmasızlık bölgeleri
Çatışmasızlık bölgelerinin kurulmasına yol açan Astana sürecinde de Türkiye etkili rol oynadı. Astana görüşmeleri 11 kez yapıldı. Sonucunda 4-5 Mayıs 2017’de Türkiye, Rusya ve İran'ın garantörlüğünde Suriye’de çatışmasızlık ve gerginliği azaltma bölgeleri oluşturuldu. Bu bölgelerden biri de milyonlarca sivilin kaçtığı İdlib’di. 12 Ekim 2017'de TSK, ateşkes gözlem noktaları kurma amacıyla İdlib'e intikal etti. 12 gözlem noktası kuruldu.
Anayasa çabaları
Sahadaki bu girişimlerin yanı sıra yeni anayasaya mesaisi de sürdü. Soçi'de 29-30 Ocak 2018'de Suriye Ulusal Diyalog Kongresi'nde Anayasa Komitesi kurulması çağrısı yapıldı. Komite için 150 kişilik aday havuzu belirlendi. Komitenin 8. Turu son olarak mayıs sonunda Cenevre’de gerçekleşti.
Zirveden zirveye
Çözüm girişimleri çerçevesinde Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın da katıldığı Rusya-İran’la Soçi, Tahran ve İstanbul’da üçlü liderler zirveleri toplandı. Erdoğan, Fransa ve Almanya ile de 4’lü zirveler de buluştu. Erdoğan, Putin dahil muhataplarıyla da onlarca kez telefon görüşmelerinde krize çözüm aradı.
Savaşın acı yüzü
İç savaştan dolayı 1 milyondan fazla kişi hayatını kaybetti. 13,5 milyondan fazla insan ülke içinde ve dışında yerinden edildi. 6,8 milyon Suriyeli ülkesini terk etmek zorunda kaldı. Yaklaşık 3 milyon 763 bin kişi Türkiye'ye sığındı. 6,5 milyonu çocuk olmak üzere 14,6 milyon sivil insani yardıma muhtaç hale geldi. Esed rejimi, 217 kimyasal silah saldırısı yaptı. En az 15 bin kişi rejim tarafından işkence edilerek öldürüldü.
Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.