IMF'li ya da IMF'siz çözüm iç piyasada

MÜSİAD Başkanı Ömer Cihad Vardan, IMF'le anlaşılsın veya anlaşılmasın, iç piyasayı canlandırmaya yönelik tedbirlerin acilen devreye sokulması gerektiğini söyledi.

MÜSİAD Yönetim Kurulu üyeleri ve ekonomi danışmanı Prof. Dr. İbrahim Öztürk'le birlikte basın toplantısı düzenleyerek, ekonomiye ilişkin değerlendirmelerini kamuoyuna açıklayan Vardan, Türkiye'nin krize karşı Rusya, Brezilya gibi doğal kaynak zengini olan ve cari açığı olmayan ülkelerden daha dirençli olduğunu söyledi.

2009 yılında yüzde 3'lerin altına düşmeyecek bir büyüme hedefine odaklanılması gerektiğinin altını çizen Vardan, "Bunun için acil tedbir, iç piyasada alım gücünü harekete geçirecek, piyasayı canlandıracak bir ivmenin verilmesidir. Bunun için istihdamın korunması ilk şarttır. Türkiye'nin hedeflediği büyüme hamlesi ancak iç piyasa odaklı olarak gerçekleşebilir" dedi. Vardan, bütün dünyada olduğu gibi Türkiye'de de Keynezyen politikalar aracılığı ile kamu sektörünün etkin olarak devreye girmesinin aciliyet arz ettiğini kaydetti.

Krizin boyutları itibariyle, standart IMF reçetelerinin sorunları çözemeyeceğini vurgulan Vardan, "Eğer kredili bir stand-by anlaşması yapılacaksa, bu kredi, kamu dengelerinin sağlamlaştırılması için reel sektöre kullandırılmalı, ulusal rezervlere hapsedilerek, özel sektöre dış borç ödemesinde gizli bir kur garantisi şeklinde kullandırılmamalı” dedi. Türkiye'nin cari açığının 2009'da yüzde 40 düşüşle 30 milyar dolar olabileceğini belirten Vardan, bu miktarda açığın, Sukuk, Gelir Ortaklığı Senedi, kira sertifikası gibi araçlarla 10 milyar doları aşması beklenen doğrudan yabancı yatırımlar, dış krediler ve Merkez Bankası rezervi ile rahatlıkla karşılanabileceğini anlattı.

Şirketlerin 2009'da çevirmesi gereken kısa vadeli borçlarının türev ürünler nedeniyle sanal olduğunu vurgulayan Vardan, Türkiye'deki yabancı şirketlerin dışarıdan kullandıkları kredilerin de, 'Türkiye'nin borcu' olarak gösterildiğini belirtti.

MÜSİAD Başkanı Vardan, Türkiye ekonomisindeki büyümenin eksi çıkmamasını bankacılık sektörüne bağlarken, GSYH içindeki yüzde 17'lik payı ile en büyük ikinci kategoriyi oluşturan "mali aracılık faaliyetleri"nin 3Ç'de yüzde 8'den fazla büyümesinin dikkat çekici olduğunu vurguladı. Bankaların geçen yılki kârını bu sene dokuz ayda yaptığına değinen Vardan, “Bankaların "timsah gözyaşları" dökerek sürekli şikayette bulunması, kredileri geri çağırması, çekleri vadesinden önce tahsil etmesi, yeni kredi açmaması, hesaba gelen paraları ileriye dönük borçlara karşılık tevkif etmesi, akreditif vadelerini uzatmaması gibi esnafı canından bezdiren birçok uygulamaya girmesi, emekçiyi kapının önüne koyması, zaten sıkıntı varken bunu anlamsız vehim ve endişelerle daha da büyütüp ülkeye yaymaya çalışması asla kabul edilemez. Teminatla mal satan büyük firmaların da benzer uygulamalara girmesi, işi daha da zora sokmaktadır" diye konuştu.

Merkez Bankası'nın, yasal düzenlemelerle, bankaların esnafa, tüccara, işadamı ve sanayiciye yaşattığı, kredi vermeme, verilen kredileri vaktinden önce çağırma, çekleri vadesini beklemeden tahsil etme gibi piyasayı daraltıcı uygulamalarının önüne geçmesini isteyen Vardan, üç büyük devlet bankasına da sadece tahvile yatırım yapmak yerine, özel ticari bankaları dengeleyici ve disipline edici bir rol verilmesi gerektiğini kaydetti. Vardan, Merkez Bankası'nın faiz indirimlerine de devam etmesi gerektiğini söyledi.

MÜSİAD Başkanı Vardan, MÜSİAD'ın alınmasını istediği acil önlemlerden bazılarını ise şöyle sıraladı: