"ESKİ ŞİİR DEVRİMCİ BİR İÇERİK TAŞIR"

Bayan film yönetmeni Yeşim Ustaoğlu'nun, Urfa'da bir bayanın tıklım tıklım dolu bir kahvehanede oturmasının imkansızlığını es geçmesi, "gerçekçilik"ine uymamış...

Zor bir oyun değil ama tiyatro seyircisinin genel olarak sanattan, sanatsal estetik anlayıştan uzaklaştığını zannediyorum. Sadece seyirci değil, Türkiye'deki aydınların, eleştirmenlerin de ne yazık ki bir kısmı böyle. Bu acı verici bir şey. Bu piyes o kadar da anlaşılmaz değil, 'bu beni aşıyor' dedi bir seyirci. Aşmıyor çünkü sadece sözün değil fotoğrafın da bir dili vardır. Seyirci bunun farkında değil. Zannediyor ki bir öykü izleyecek, kız oğlanı seviyor, sonra araları bozuluyor filan gibi.

Oyun, oynanmaya başlandığından itibaren özellikle genç seyirci tarafından hemen hemen kapalı gişe oynadı. Oyunun zor tarafı reji konseptinden ziyade Şeyh Galip'in hayatından, Osmanlı İmparatorluğu'nun 250 sene önceki durumundan haberdar olunmamasından kaynaklanıyor. Batıda da var. Fransız İhtilali ile ilgili bir piyes yapılıyorsa örneğin, Fransa İhtilali'nde ne olup bittiğini seyirciye anlatan broşürler verirler.

Bildiğim bir şairdi ve aklımda duruyordu. Bir gün bir yazıyla karşılaştım. Mayakovski Şeyh Galip'in bir dizesini dinledikten sonra "Benim muhayyilem asla bu kadar genişlemedi ve bu büyük imgelere de dünyanın başka bir şairinde rastlamadım" gibi çok iltifat edici bir cümleyle karşılamış. Beni bu piyesi yazmaya sevkeden ilk şey buydu.

Şeyh Galip ve öncelikle Hüsn-ü Aşk insanın yeryüzündeki varlığını gerekçelendirmek adına ne yaptığını, ne yapması gerektiğini çok doğru bir biçimde anlatıyor. Bir insanın kendini deşifre etmek, kendini tanımak adına -oyunda da varolan o yolculuk- diyar-ı kalbe giden yolculuğu, kendi kalbine yolculuk yapıyor olması son derece heyecan verici birşey. Bir nevi nefis terbiyesi, bugün bile hepimizin uygulaması gereken bir yöntem gibi düşünüyorum. Oyundaki cümleler benden çok Şeyh Galip'indir. Orada Sokrat varsa, Platon varsa Şeyh Galip'in ağzından çıkmıştır Sokrat. Düşünce hayatındaki filozofların hatta peygamberlerin bile 'Niçin varız?' ve 'Neden ölürüz?' sorusunun ardına takıldıklarını söyler ki, bu gerçekten önemli birşey. 'Niçin ölürüz?' sorusunun karşılığını bugün bile arıyoruz.

Oyun bir prova sırasında geçer. Bir oyuncu intihar etmiştir. Diğer oyuncu intiharın gerekçesini anlayabilmek için tekrar metne döner. Çünkü intihar ederken kız, o sırada oyuncunun provasını yaptığı oyunun metnini okumuştur ve demiştir ki: "Oradaki köle kız gibi soruyorum: Kalbim nerede?" 250 sene önce 'kölelik' vardı ve adı üstündeydi. Acaba 250 sene sonra bugün n'oluyor? Sakın bu kölelik hâlâ var da şekil değiştirmiş olmasın? Bir de anne motifi var. Beni en çok yaralayan o. Kimse anneden sözetmiyor. Halbuki oğlunu yemeğe bekleyen bir anne var.

Yıllardır tiyatroda olmasına karşın, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatroları Genel Sanat Yönetmeni Kenan Işık, geniş kitlelerce oynadığı yerli diziler ve sunduğu para ödüllü yarışma ile tanındı. Kenan Işık, bu sezon çok kaliteli bir oyun koydu sahneye. Meraklılarının 'Huzur'dan sonra sabırsızlıkla beklediği 'Aşk Hastası'nın oynadığı salonu 'aşk' ehli boş bırakmadı. Kenan Işık'a 'Aşk Hastası'nı ve 'Şeyh Galip'i sorduk.