Yazar Muhammet Berdibek'ten dikkat çeken analiz: İran’daki kaos Türkiye için Suriye’nin 10 katı etki yaratır

Nisa Nur Çavuşoğlu
Nisa Nur Çavuşoğlu
17:2015/01/2026, Perşembe
G: 15/01/2026, Perşembe
Yeni Şafak

Yeni Şafak’ın YouTube serilerinden Kayıt’a konuşan yazar Muhammet Berdibek, İran’da meydana gelen şiddetli protestolar sonrası yaşanabilecek bir rejim krizi ve iç kaosun Türkiye’yi doğrudan etkileyeceğini belirterek, “90 milyonluk İran’da bir çöküş, Anadolu’ya doğru yeni ve çok daha büyük bir göç dalgasını tetikleyebilir. Bu, Türkiye için ciddi bir demografik ve güvenlik tehdididir” uyarısında bulundu.

Ortadoğu’da İran merkezli gerilim tırmanırken, ülkede derinleşen protestolar ve güvenlik krizinin bölgesel etkileri tartışılıyor. Yeni Şafak’ın YouTube serilerinden Kayıt’a konuk olan yazar Muhammet Berdibek, İran’da olası bir kaos senaryosunun Türkiye açısından Suriye krizinden çok daha ağır sonuçlar doğurabileceğini söyledi.

90 milyonluk nüfus nereye gidecek?

Berdibek, İran’ın nüfus büyüklüğüne dikkat çekerek, “Bu Suriye’ye benzemez. Suriye’nin 10 katı bir etki yaratır. Çünkü 90 milyonluk bir ülkeden söz ediyoruz. Orada yaşanacak bir rejim değişikliği ya da büyük bir kaos sadece İran’ı değil, en yakın komşuları olan Türkiye’yi ve tüm bölgeyi doğrudan etkiler” dedi.

“Sistemi yıkmadan bir çözüm arayacaklar”

Uluslararası aktörlerin ve başta ABD'nin İran’ı çevrelemeye yönelik adımlar atacağını ancak tamamen bir çöküşü göze almayacağını belirten Berdibek, “İran’ı bir şekilde kuşatacaklarını, fakat sistemi yıkmadan bir çözüm bulmaya çalışacaklarını düşünüyorum” ifadelerini kullandı.

İran'ın düşmesi Türkiye'yi nasıl etkiler?

Ancak Berdibek’e göre asıl kritik başlıklardan biri göç riski. İran’da halihazırda yaklaşık 5 milyon Afgan göçmenin yaşadığını hatırlatan Berdibek, bu durumun Türkiye’nin Suriyeli sığınmacılarla yaşadığı sürece benzer bir tablo oluşturduğunu vurguladı.

Berdibek, “Bir de Afganistan hattını düşünün. İran’da yaşanacak bir istikrarsızlık, Anadolu’ya doğru çok yoğun ve kontrolü zor bir göç dalgasına yol açabilir. Bu da Türkiye için sadece insani değil, aynı zamanda ciddi bir demografik ve güvenlik tehdidi anlamına gelir” dedi.

İran’da sivilin kayıpları yaşanıyor

Programda İran’daki son gelişmelere de değinildi. Devam eden protestolarda sivillerin hedef alındığı ve 2 bini aşkın kişinin hayatını kaybettiğinin öne sürüldüğü aktarılırken, internet bağlantılarının kesilmesi nedeniyle ülkeden sağlıklı bilgi alınamadığı belirtildi. Buna rağmen içerideki kaosun boyutunun her geçen gün daha da derinleştiğine dikkat çekildi.

“Rejim çok daha sert bastırabilir”

İran yönetiminin önümüzdeki süreçte daha sert bir güvenlik politikası izleyebileceğini söyleyen Berdibek, ülkenin fiilen İsrail ile savaş hali içinde olduğuna işaret etti. Ateşkese rağmen mevcut tablonun bir savaş durumu oluşturduğunu belirten Berdibek, “Devletin bekası gerekçesiyle sindirme politikaları çok daha sert noktalara gidebilir” dedi.

Özellikle İran’ın sınır bölgelerindeki etnik yapıya dikkat çeken
Berdibek, Kürtler, Azeriler ve Belüçlerin yaşadığı bölgelerde yayılabilecek protesto dalgalarının rejim tarafından doğrudan varoluşsal bir tehdit
olarak görüleceğini ve bu nedenle bu bölgelerdeki gösterilerin daha sert biçimde bastırılabileceğini ifade etti.
Berdibek, İran’da gerçek anlamda bir dönüşümün ise ancak sistem içindeki güçlü aktörlerden bir kısmının saf değiştirmesiyle mümkün olabileceğini belirterek,
“Başarılı bir devrim ya da köklü değişim, ancak içeriden bir kopuşla gerçekleşebilir”
değerlendirmesinde bulundu.
#İran
#Muhammed Berdibek
#Tahran
#Türkiye