TR
EN
AR
FR
RU
UR
Siyasi istikrar her zaman meşru mudur
Suudi
Arabistan Krala Fahd'ın sağlık durumunun kötüleşmesi gerekçesi ile yönetim yetkilerini fiilen kardeşi Prens Abdullah'a devretmesi Arap dünyasındaki siyasi liderlik oluşumunun meşruiyyet problemini tekrar gündeme getirmiş bulunuyor. Bugün Arap toplumlarının siyasetindeki en önemli mesele siyasi yönetim değişikliğinin toplum nezdinde meşruiyyeti olan bir süreç olarak görülmemesidir. Arap dünyasının siyasi liderlik oluşumunun aile-içi hesaplaşmaların belirlediği krallıklar ile ordu-içi hesaplaşmaların belirlediği diktatörlükler arasında sıkışıp kalmış olmasının temel sebebi de budur. Cezayir'deki siyasi katılım denemesinin dış destekli bir darbe ile yok edilmiş olması bu konuda diktatörlük ya da krallıklar yoluyla siyasi gücü uzun süreli elinde bulunduranlarla dış faktörler arasında yoğun bir çıkar ilişkisi olduğunu ortaya koymuştur. Suudi Arabistan'da yaşanan son gelişmeler bunu bir kez teyid etmiş bulunuyor. Toplumun devre dışı bırakıldığı siyasi değişim süreci Arap dünyasına zahiri bir siyasi istikrar görünüm veriyor. Gerçekten de bu bölgede siyasi gücü elinde bulunduranlar genellikle ölüm, şifasız bir hastalık, suikast gibi zaruri haller zuhur etmedikçe siyasi gücü terketmiyorlar. Bugün Arap dünyasının en önemli ülkelerinde siyasi gücü elinde bulunduranlar en az onbeş yıllık bir liderlik geçmişine sahipler. Ürdün Kralı Hüseyin, Irak lideri Saddam, Suriye lideri Hafız Esad, Mısır lideri Hüsnü Mübarek, Fas Kralı Hasan dünyanın çok büyük bir siyasi ve ekonomik değişim yaşadığı son yirmi yılın fire vermeyen liderleri.
Arap dünyasındaki bu tablo siyasi istikrar ile meşruiyyet arasında her zaman doğrudan bir ilişki olmadığını gösteriyor. Siyasi istikrar eğer siyasi meşruiyyetin en önemli göstergesi olmuş olsaydı Arap toplumlarının siyasi meşruiyyet düzeyinin en yüksek olduğu toplumlar olması gerekirdi. Halbuki Arap dünyasında yaşanan siyasi lider istikran siyasi katılıma dayalı bir meşruiyyetin değil siyasi katılımın engellenmesine dayalı zoraki bir dayatmanın eseridir. Bu nedenledir ki Arap dünyasındaki istikrar topluma ne siyasi ve sosyal güvenlik ne de ekonomik kalkınma motivasyonu verebilmektedir. Aksine siyasi gücü 99.5%luk oy oranlarıyla ele geçirdiği iddia edilen diktatörlüklerde siyasi liderlik süresi uzadıkça bireylerin özgürlük alanları daralmaktadır. Siyasi baskı korkusu içinde yaşayan bu insanların temel meselesi siyasi liderlik ile çatışmaya girmeden asgari hayat şartlarını temin etmeye çalışmak haline gelmektedir. Bu da toplumun kapasite kullanımını en asgari düzeye indirmektedir.
Arap toplumlarının siyasi tecrübesi toplumsal meşruiyyet temeline dayanmayan siyasi istikrarın gerçekte bir değer taşımadığını ortaya koymuş bulunuyor. Aksi geçerli olmuş olsaydı Ürdün Kralı Hüseyin'in ya da Irak diktatörü Saddam'ın sağladığı istikrarın İtalya'da kısa süreli liderliklere dayalı koalisyonlardan daha başarılı olmuş olması gerekirdi.
Elit-içi dayatmalara dayalı zahiri istikrarlar siyasi katılımın getirdiği arizi siyasi dalgalanmalardan daha tehlikelidir. Türkiye'de toplumsal meşruiyyetin en önemli göstergesi sayılan seçimlerin ortaya çıkardığı tabloyu elit-içi dayatmaya dayalı siyasi istikrar modelleri ile aşmaya çalışanlar, Arap dünyasında siyasi istikrara rağmen yaşanmakta olan meşruiyyet bunalımından gerekli dersleri almalıdırlar. Yapısal bir düzenleme olan siyasi istikrar bizatihi bir değer değildir. Siyasi istikran da değerli kılan dayandığı toplumsal meşruiyyet zeminidir.
Yorumlar
Sırala:
Canlı
Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.